Μετάβαση στο περιεχόμενο

Πύλη του Βρανδεμβούργου · Βερολίνο · Ανεξάρτητος ξεναγός

Ηχητική ξενάγηση στην Πύλη του Βρανδεμβούργου,
πέντε στάσεις, δωρεάν.

Ψαμμίτης, 26 μέτρα ύψος ως την κορυφή του τέθριππου, χτισμένη από το 1788 ως το 1791: ακούστε την ιστορία της από την Pariser Platz ως την ταράτσα του Ράιχσταγκ και μετά φωτογραφίστε όποιο ανάγλυφο θέλετε, για να σας πει το Chiaro ποιος το έφτιαξε.

Λήψη στο App Store

Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με την Πύλη του Βρανδεμβούργου.

9:41

Pariser Platz, με το πρόσωπο στην πύλη

Πύλη του Βρανδεμβούργου, Βερολίνο

0:00 2:19
Στάση 1 από 5

Οι πέντε στάσεις · 13 λεπτά ήχου

Πέντε σημεία, μία διαδρομή,
με τη σειρά που θα περπατήσετε.

Οι περισσότεροι επισκέπτες χαρίζουν στην πύλη μία φωτογραφία και προχωρούν, όμως η ηχητική μας ξενάγηση στην Πύλη του Βρανδεμβούργου σας κρατά εκεί περίπου δεκατρία λεπτά παραπάνω, σε μια βόλτα στον δικό σας ρυθμό που τελειώνει στην ταράτσα του Ράιχσταγκ. Οι τρεις πρώτες στάσεις είναι σε ανοιχτό πεζοδρόμιο και δεν ζητούν τίποτα: η ανατολική πλευρά της Pariser Platz για ολόκληρη την πρόσοψη της πύλης, η βάση των κιόνων για το τέθριππο από πάνω σας, και μετά, μέσα από τα περάσματα, η Platz des 18. März στη δυτική πλευρά, από όπου περνούσε το Τείχος. Ένα τετράγωνο βορειότερα είναι η τέταρτη, το γρασίδι μπροστά στη Δυτική Πύλη του Ράιχσταγκ, δημόσιος χώρος ακόμη και σήμερα. Η πέμπτη είναι η ταράτσα του Ράιχσταγκ, που επίσης δεν κοστίζει τίποτα, αλλά χρειάζεται εγγραφή στην Ομοσπονδιακή Βουλή πριν ανεβείτε.

Κάθε ημερομηνία, όνομα και διάσταση εδώ προέρχεται από τις σελίδες επισκεπτών της ίδιας της Ομοσπονδιακής Βουλής, από τις σελίδες της πόλης στα visitBerlin και berlin.de ή από τα λήμματα της αγγλικής και της γερμανικής Wikipedia, και κάθε κανόνας επίσκεψης από το ίδιο το bundestag.de. Η Βουλή διατηρεί το δικαίωμα να αλλάζει τις ρυθμίσεις της σε σύντομο χρόνο και τότε αναρτά πινακίδες, οπότε τη μέρα της επίσκεψης οι πινακίδες στο Ράιχσταγκ μετρούν περισσότερο από οτιδήποτε γράφεται εδώ.

Στάση 1 από 5 · Pariser Platz, η πλατεία πεζών στο δυτικό άκρο της Unter den Linden· σταθείτε αρκετά πίσω στην ανατολική πλευρά, με το πρόσωπο στην πύλη

Pariser Platz, με το πρόσωπο στην πύλη

Καρλ Γκότχαρντ Λάνγκχανς (1732–1808), βασιλικός αρχιτέκτονας του Φρειδερίκου Γουλιέλμου Β΄ της Πρωσίας· γλυπτά σε σχέδια του Γιόχαν Γκότφριντ Σάντοβ (1764–1850) · 1788–1791· αναστήλωση 2000–2002 · Ψαμμίτης του Έλβα, 26 μέτρα ύψος ως την κορυφή του τέθριππου και 11 μέτρα βάθος· δώδεκα ραβδωτοί δωρικοί κίονες, ο καθένας ύψους 13,5 μέτρων

Προσέξτε

  • Το μεσαίο πέρασμα, εμφανώς φαρδύτερο από τα τέσσερα δίπλα του: 5,65 μέτρα έναντι 3,80. Ήταν ο βασιλικός δρόμος των αμαξών, και ως το τέλος της μοναρχίας σχεδόν κανείς άλλος δεν μπορούσε να περάσει από εκεί με άμαξα.
  • Οι τοίχοι ανάμεσα σε κάθε ζεύγος κιόνων, με τα στρογγυλά μετάλλια και τα ανάγλυφα φατνώματα. Βρίσκονται εκεί επειδή οι λεπτοί κίονες του Λάνγκχανς δεν θα μπορούσαν να σηκώσουν μόνοι τους το πάνω μέρος της πύλης και το τέθριππο.
  • Η σειρά από τετράγωνα ανάγλυφα κάτω από το γείσο: δεκαέξι σε αυτή την πλευρά, Κένταυροι που μάχονται με Λαπίθες, δανεισμένοι από τη νότια πλευρά του Παρθενώνα.
  • Οι δύο χαμηλές κιονοστοιχίες που απλώνονται προς το μέρος σας δεξιά και αριστερά, σαν τα χέρια ενός προαυλίου. Η νότια στέγαζε τη φρουρά, η βόρεια το τελωνείο.
Κείμενο (2:19)

Απομακρυνθείτε πάνω στο λιθόστρωτο τόσο, ώστε να χωράει ολόκληρο το κτίσμα μπροστά σας, γιατί στέκεστε στην πλευρά από την οποία φτιάχτηκε για να το βλέπουν. Η πύλη κοιτάζει προς την πόλη. Οι πτέρυγες δεξιά και αριστερά απλώνονται προς το μέρος σας σαν τα χέρια ενός προαυλίου, τα γλυπτά είναι συγκεντρωμένα σε αυτή την όψη, και ο σκοπός ποτέ δεν ήταν να εντυπωσιάσει όσους έρχονταν απ’ έξω. Έπρεπε να θυμίζει στους κατοίκους του Βερολίνου ποιος τους κυβερνούσε.

Την παρήγγειλε ο Φρειδερίκος Γουλιέλμος ο Δεύτερος της Πρωσίας, και αρχιτέκτονας ήταν ο Καρλ Γκότχαρντ Λάνγκχανς, επικεφαλής της βασιλικής υπηρεσίας δημοσίων έργων. Χτίστηκε από το 1788 ως το 1791, στη θέση μιας παλαιότερης τελωνειακής πύλης, και είναι η μόνη που απέμεινε από τις δεκαοκτώ πύλες που είχε τελικά το Βερολίνο. Πρότυπό της ήταν τα Προπύλαια, η είσοδος της Ακρόπολης στην Αθήνα, και εδώ έρχεται η πρώτη έκπληξη: ο Λάνγκχανς δεν πήγε ποτέ στην Ελλάδα. Τη σχεδίασε από βιβλία, από τα χαρακτικά του Ζυλιέν-Νταβίντ Λε Ρουά και των Τζέιμς Στιούαρτ και Νίκολας Ρέβετ.

Και παρέκκλινε από το πρότυπό του, με διαταγή του βασιλιά. Ο βασιλιάς ήθελε όσο το δυνατόν πιο ανοιχτή θέα από την πόλη ως το Τιργκάρτεν, έτσι ο Λάνγκχανς έκανε την πύλη πολύ πιο ρηχή από το ελληνικό πρωτότυπο, και τους κίονες πιο λεπτούς και πιο ψηλούς. Μετρήστε τους: δώδεκα, έξι σε κάθε πλευρά, που σχηματίζουν πέντε περάσματα. Μετά κοιτάξτε τους τοίχους ανάμεσα στα ζευγάρια. Δεν είναι διακόσμηση. Οι λεπτοί κίονες μόνοι τους δεν θα σήκωναν το βάρος από πάνω τους, γι’ αυτό κάθε ζευγάρι πήρε έναν τοίχο για να στηρίζεται.

Τώρα κοιτάξτε το μεσαίο πέρασμα. Έχει πλάτος 5,65 μέτρα, τα άλλα τέσσερα 3,80, και ήταν ο βασιλικός δρόμος των αμαξών. Ως το τέλος της μοναρχίας μόνο η βασιλική οικογένεια μπορούσε να το χρησιμοποιεί, και από το 1814 και η οικογένεια του στρατηγού Έρνστ φον Πφουλ, ως ευχαριστία επειδή έφερε το τέθριππο πίσω από το Παρίσι.

Η πύλη ονομάστηκε αρχικά Φρίντενστορ, δηλαδή Πύλη της Ειρήνης, και άνοιξε για την κυκλοφορία τον Αύγουστο του 1791, πριν καν τελειώσει. Η ειρήνη που γιόρταζε ήταν μια πρωσική στρατιωτική επέμβαση στην Ολλανδία το 1787. Η πλατεία όπου στέκεστε δεν είχε καθόλου όνομα ως τον Μάρτιο του 1814, όταν έγινε Πάριζερ Πλατς, η Πλατεία του Παρισιού, αφού οι σύμμαχοι μπήκαν στο Παρίσι.

Και κάτι ακόμη πριν προχωρήσετε. Το 1945 κάθε κτίριο γύρω από αυτή την πλατεία ήταν ερείπια, και η πύλη ήταν το μόνο κτίσμα που είχε μείνει όρθιο. Ό,τι βλέπετε γύρω σας ξαναχτίστηκε μετά το 1990, με κανόνες που όριζαν το ύψος της στέγης στα 22 μέτρα.

Στάση 2 από 5 · Pariser Platz, ακριβώς κάτω από την ανατολική όψη της πύλης, κοιτάζοντας ψηλά τον αττικό όροφο

Το τέθριππο και το ανάγλυφο του αττικού ορόφου

Σε σχέδιο του Γιόχαν Γκότφριντ Σάντοβ (1764–1850), σφυρήλατο σε χαλκό από τον Εμάνουελ Γιούρι, η Βικτώρια από τον μάστορα Κέλερ από το Πότσνταμ· το λάβαρο ξανασχεδιασμένο από τον Καρλ Φρίντριχ Σίνκελ (1781–1841)· το σημερινό σύμπλεγμα ξαναφτιαγμένο το 1957–58 από τον γλύπτη Ότο Σνίτσερ και το χυτήριο Χέρμαν Νόακ · Τοποθετήθηκε το 1793· μεταφέρθηκε στο Παρίσι το 1806 και επέστρεψε το 1814· ξαναφτιάχτηκε το 1957–58· αναστηλώθηκε μετά το 1990 · Σφυρήλατος χαλκός, με τα άλογα σχεδιασμένα σε ύψος δώδεκα πρωσικών ποδιών, 3,77 μέτρων· από κάτω ένα ανάγλυφο από ψαμμίτη στον αττικό όροφο, μόνο στην πλευρά της πόλης

Προσέξτε

  • Το λάβαρο στο χέρι της Βικτώριας: ένας Σιδηρούς Σταυρός μέσα σε στεφάνι από φύλλα βελανιδιάς, με έναν στεφανωμένο αετό από πάνω. Ο Σίνκελ το σχεδίασε το 1814, το Ανατολικό Βερολίνο το αφαίρεσε το 1958, και μετά το 1990 επέστρεψε.
  • Τα κεφάλια των τεσσάρων αλόγων, το καθένα σε διαφορετική στάση. Για να γλιτώσουν δουλειά, πλάστηκαν μόνο δύο σώματα αλόγων, αλλά και τα τέσσερα κεφάλια πήραν τη δική τους πόζα.
  • Το πράσινο χρώμα. Είναι χαλκός, ποτέ επιχρυσωμένος: στις 11 Ιουλίου 1793 ο βασιλιάς αποφάσισε, με τη συμβουλή της Ακαδημίας Τεχνών, να μείνει όπως ήταν.
  • Το μακρύ ανάγλυφο από ψαμμίτη στον αττικό όροφο, ακριβώς κάτω από τα άλογα. Υπάρχει μόνο σε αυτή την πλευρά, την πλευρά της πόλης.
Κείμενο (2:54)

Πλησιάστε κάτω από τους κίονες και κοιτάξτε ίσια προς τα πάνω. Αυτό το άρμα είναι ο λόγος που η πύλη είναι διάσημη, και πολύ λίγα από όσα βλέπετε είναι τόσο παλιά όσο η ίδια η πύλη.

Το σχέδιο είναι του Γιόχαν Γκότφριντ Σάντοβ. Τον Μάρτιο του 1789 συμφωνήθηκε να φτιάξει εκείνος ένα πρόπλασμα σε κλίμακα ένα προς οκτώ, οι ξυλογλύπτες να το μεγεθύνουν σε ξύλινο πρόπλασμα σε φυσικό μέγεθος, και ένας χαλκωματής, ο Εμάνουελ Γιούρι, να σφυρηλατήσει φύλλα χαλκού πάνω στο ξύλο. Για να κερδίσουν χρόνο, έφτιαξαν μόνο δύο σώματα αλόγων, σε δύο διαφορετικές στάσεις, με τέσσερα διαφορετικά κεφάλια. Κοιτάξτε τα κεφάλια, όχι τα πόδια, και θα δείτε το κόλπο. Τα άλογα θα είχαν ύψος δέκα πόδια, ώσπου η Ακαδημία Τεχνών αποφάσισε στη μέση της δουλειάς ότι έπρεπε να είναι δώδεκα: περίπου 3,77 μέτρα το καθένα.

Το σύμπλεγμα ανέβηκε στα μέσα του 1793, και κανείς δεν είχε αποφασίσει ακόμη αν θα επιχρυσωθεί. Τον Ιούλιο ο βασιλιάς προτίμησε τον σκέτο χαλκό, και γι’ αυτό είναι πράσινο.

Μετά η ιστορία άρχισε να το χρησιμοποιεί. Τον Οκτώβριο του 1806, αφού νίκησε την Πρωσία στην Ιένα και στο Άουερστεντ, ο Ναπολέων πέρασε έφιππος από αυτή την πύλη, και τον Δεκέμβριο οι άνθρωποί του κατέβασαν το τέθριππο, το συσκεύασαν σε δώδεκα κιβώτια και το έστειλαν στο Παρίσι από ποτάμι και θάλασσα. Έφτασε τον Μάιο του 1807, δεν στήθηκε ποτέ σε κανένα γαλλικό μνημείο και κατέληξε να εκτίθεται στο Λούβρο. Όταν οι σύμμαχοι κατέλαβαν το Παρίσι το 1814, γύρισε πίσω, και οι Βερολινέζοι του έδωσαν ένα παρατσούκλι: Ρετούρκουτσε, η άμαξα που στάλθηκε πίσω.

Με την επιστροφή του, ο Καρλ Φρίντριχ Σίνκελ έδωσε στη Βικτώρια ένα νέο λάβαρο: έναν Σιδηρούν Σταυρό μέσα σε στεφάνι από 169 φύλλα βελανιδιάς και 90 βελανίδια, με έναν στεφανωμένο αετό από πάνω. Αυτό κρατά και σήμερα. Όχι όμως χωρίς διακοπές.

Στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο το τέθριππο σχεδόν καταστράφηκε. Σώθηκε ένα κεφάλι αλόγου, που βρίσκεται στο Μέρκισες Μουζέουμ, το μουσείο της πόλης. Τα υπόλοιπα τα έσωσε ένα γύψινο εκμαγείο που είχε παρθεί το 1942, για καλό και για κακό. Από εκείνο το εκμαγείο ο γλύπτης Ότο Σνίτσερ και το χυτήριο Νόακ έφτιαξαν ένα νέο σύμπλεγμα, και το 1958, ύστερα από σκληρές διαπραγματεύσεις ανάμεσα στα δύο μισά της πόλης, ανέβηκε ξανά στη θέση του. Εκείνο το καλοκαίρι, τη νύχτα της δεύτερης προς την τρίτη Αυγούστου, το Ανατολικό Βερολίνο το κατέβασε πάλι αθόρυβα και αφαίρεσε τον αετό και τον Σιδηρούν Σταυρό, ως σύμβολα του πρωσικού μιλιταρισμού.

Επέστρεψαν μετά την πτώση του Τείχους, και για θλιβερό λόγο. Την τελευταία νύχτα του 1989 κόσμος σκαρφάλωσε στην πύλη και πήρε κομμάτια από το σύμπλεγμα, ανάμεσά τους και τα χαλινάρια. Όταν το κατέβασαν για να το εξετάσουν, η ζημιά στο εσωτερικό αποδείχτηκε πολύ χειρότερη, και στην αναστήλωση που ακολούθησε η Βικτώρια ξαναπήρε τον σταυρό και τον αετό της.

Μια τελευταία ματιά, λίγο πιο χαμηλά. Το μακρύ σκαλιστό φάτνωμα του αττικού ορόφου κάτω από τις οπλές το σχεδίασε ο Μπέρνχαρντ Ρόντε το 1791 και το έπλασε ο Σάντοβ: έναν Θρίαμβο της Ειρήνης, με μορφές κυρίως γυναίκες και παιδιά. Υπάρχει μόνο σε αυτή την πλευρά. Τα καλύτερα η πύλη τα φυλάει για την πόλη.

Στάση 3 από 5 · Μέσα από οποιοδήποτε πέρασμα της πύλης στην Platz des 18. März, την πλατεία της δυτικής πλευράς, και μετά γυρίστε να κοιτάξετε την πύλη

Μέσα από τα περάσματα στη δυτική πλευρά

Ανάγλυφα των περασμάτων σε σχέδια του Μπέρνχαρντ Ρόντε, σκαλισμένα από δέκα γλύπτες υπό την επίβλεψη του Γιόχαν Γκότφριντ Σάντοβ (1764–1850)· οι δυτικές μετόπες σε προπλάσματα του Σάντοβ · Ανάγλυφα παραγγελμένα τον Μάρτιο του 1792· Τείχος 1961–1989· η πλατεία ονομάστηκε Platz des 18. März το 2000 · Είκοσι ανάγλυφα του Ηρακλή από ψαμμίτη στα πέντε περάσματα· στο λιθόστρωτο της πλατείας μια διπλή σειρά από πέτρες σημαδεύει τη γραμμή του Τείχους, εδώ ένα αντιαρματικό φράγμα πάχους τριών μέτρων

Προσέξτε

  • Τα ανάγλυφα φατνώματα ψηλά στους τοίχους των περασμάτων καθώς περπατάτε: ο Ηρακλής, σε είκοσι σκηνές μοιρασμένες στα πέντε περάσματα.
  • Η διπλή σειρά από πέτρες χωμένες στο λιθόστρωτο της πλατείας, που καμπυλώνει μπροστά από την πύλη. Εκεί στεκόταν το Τείχος.
  • Ο γυμνός αττικός όροφος σε αυτή την πλευρά. Είχε σχεδιαστεί γι’ αυτόν ένα ανάγλυφο με επτά σκόρπια βέλη δεμένα μαζί, σύμβολο των ολλανδικών επαρχιών, αλλά δεν σκαλίστηκε ποτέ.
  • Η Βικτώρια από πίσω: τα φτερά, το πίσω μέρος του άρματος και το κυματιστό ένδυμα που πρόσθεσε ο Σάντοβ, επειδή από αυτή την πλευρά φαινόταν άκαμπτη και γυμνή.
Κείμενο (2:44)

Περάστε από ένα από τα πλαϊνά περάσματα, αργά, και κοιτάξτε ψηλά τους τοίχους δεξιά και αριστερά σας. Αυτά τα σκαλιστά φατνώματα δείχνουν τον Ηρακλή: μωρό να πνίγει φίδια, να πολεμά Κενταύρους, να παίρνει τα μήλα των Εσπερίδων. Είναι είκοσι, μοιρασμένα στα πέντε περάσματα, σχεδιασμένα από τον Μπέρνχαρντ Ρόντε και σκαλισμένα από δέκα διαφορετικούς γλύπτες. Προορίζονταν για αλληγορία του Φρειδερίκου του Μεγάλου, και ο ίδιος ο Σάντοβ, που τα επέβλεψε, αργότερα τα υποτίμησε, λέγοντάς τα ανάγλυφα στα πέντε περάσματα που δεν τα βλέπει κανείς. Εσείς είστε από τους λίγους που τα κοίταξαν.

Προσέξτε επίσης τις ψηλές εσοχές στους τοίχους των περασμάτων. Εκεί δίπλωναν τα θυρόφυλλα. Τη μέρα τα ξύλινα φύλλα έμεναν ανοιχτά, για να μην κόβει τίποτα τη θέα ως το Τιργκάρτεν.

Τώρα βγείτε στην πλατεία και γυρίστε. Αυτή είναι η πίσω πλευρά της πύλης, και φαίνεται. Η μόνη διακόσμηση σε αυτή την όψη είναι η σειρά από τετράγωνα ανάγλυφα κάτω από το γείσο. Ο αττικός όροφος από πάνω είναι άδειος: εδώ είχε σχεδιαστεί ένα ανάγλυφο με επτά σκόρπια βέλη που δένονται ξανά σε ένα δεμάτι, σύμβολο των επτά ολλανδικών επαρχιών, και για λόγους που κανείς δεν ξέρει δεν έγινε ποτέ. Και κοιτάξτε τη Βικτώρια. Απομακρύνεται από εσάς, προς την πόλη. Ο Σάντοβ της πρόσθεσε ένα κυματιστό ένδυμα γιατί, όπως έλεγε, από πίσω φαινόταν τόσο άκαμπτη και γυμνή.

Η πλατεία λέγεται Πλατεία της 18ης Μαρτίου από τον Ιούνιο του 2000, για δύο δεκάτες όγδοες Μαρτίου: το 1848, όταν εκατοντάδες πολίτες σκοτώθηκαν στις μάχες στα οδοφράγματα της επανάστασης του Βερολίνου, και το 1990, τις πρώτες ελεύθερες εκλογές της Ανατολικής Γερμανίας. Ανάμεσα σε αυτές τις δύο ημερομηνίες είχε μια πολύ σκληρότερη ιστορία. Από το 1961 εδώ ήταν η παραμεθόρια ζώνη του Ανατολικού Βερολίνου, και ένα τμήμα του Τείχους καμπύλωνε μπροστά από την πύλη, ενισχυμένο σε αντιαρματικό φράγμα πάχους τριών μέτρων. Κοιτάξτε κάτω το λιθόστρωτο. Η διπλή σειρά από πέτρες είναι η γραμμή του.

Στις δεκατρείς Αυγούστου 1961 οι Δυτικοβερολινέζοι μαζεύτηκαν σε αυτή την πλευρά για να διαμαρτυρηθούν, ανάμεσά τους και ο δήμαρχος Βίλι Μπραντ. Το 1963 οι Σοβιετικοί κρέμασαν κόκκινα πανό πάνω στην πύλη, για να μην μπορεί ο Τζον Κένεντι να δει από την άλλη μεριά. Ο Ρίχαρντ φον Βάιτσεκερ, ως δήμαρχος, συνόψισε όλο το πρόβλημα σε μία φράση: το γερμανικό ζήτημα μένει ανοιχτό όσο η Πύλη του Βρανδεμβούργου μένει κλειστή. Και στις δώδεκα Ιουνίου 1987, μπροστά στο Τείχος εδώ, ο Ρόναλντ Ρίγκαν είπε τη φράση που θυμούνται όλοι: «Κύριε Γκορμπατσόφ, ανοίξτε αυτή την πύλη. Κύριε Γκορμπατσόφ, γκρεμίστε αυτό το τείχος».

Η πύλη άνοιξε στις είκοσι δύο Δεκεμβρίου 1989, όταν ο Χέλμουτ Κολ πέρασε από μέσα ερχόμενος από τη δύση και ο Χανς Μόντροβ τον περίμενε από την άλλη πλευρά.

Στάση 4 από 5 · Platz der Republik, στο γρασίδι μπροστά στη Δυτική Πύλη, ένα τετράγωνο βόρεια της Πύλης του Βρανδεμβούργου

Η Δυτική Πύλη του Ράιχσταγκ και το Dem Deutschen Volke

Πάουλ Βάλοτ (1841–1912), αρχιτέκτονας· τα γράμματα του Πέτερ Μπέρενς (1868–1940) με την Άννα Σίμονς, χυτά από το χυτήριο μπρούντζου Λέβι· το κτίριο ξαναχτισμένο το 1995–1999 από τον Νόρμαν Φόστερ · Χτίστηκε 1884–1894· η επιγραφή τοποθετήθηκε στις 20–24 Δεκεμβρίου 1916 · Σιλεσιανός ψαμμίτης, 30.000 κυβικά μέτρα, πάνω σε περισσότερα από 32 εκατομμύρια τούβλα· η επιγραφή μήκους 16 μέτρων, με γράμματα ύψους 60 εκατοστών χυτά από λιωμένα κανόνια

Προσέξτε

  • Το DEM DEUTSCHEN VOLKE στο επιστύλιο πάνω από τους κίονες: 16 μέτρα γράμματα, το καθένα ύψους 60 εκατοστών, χυτά από δύο λιωμένα κανόνια.
  • Το σχήμα των γραμμάτων, ούτε ρωμαϊκά κεφαλαία ούτε γερμανική γοτθική γραφή Φράκτουρ. Ο Πέτερ Μπέρενς σχεδίασε έναν συμβιβασμό, επειδή η επιλογή της γραμματοσειράς είχε γίνει από μόνη της πολιτική διαμάχη.
  • Οι τέσσερις γωνιακοί πύργοι, ένας για καθένα από τα βασίλεια που μπήκαν στην αυτοκρατορία το 1871: Πρωσία, Βαυαρία, Σαξονία και Βυρτεμβέργη.
  • Το αυτοκρατορικό οικόσημο στο αέτωμα, με μορφές για τη Βόρεια και τη Νότια Γερμανία δεξιά και αριστερά του.
Κείμενο (2:44)

Σταθείτε στο γρασίδι με ολόκληρη τη δυτική πρόσοψη μπροστά σας και διαβάστε τις λέξεις πάνω από τους κίονες. Dem Deutschen Volke. Στον Γερμανικό Λαό. Τα πρώτα είκοσι δύο χρόνια του κτιρίου δεν υπήρχαν καθόλου, και για να μπουν χρειάστηκαν η αντίρρηση ενός αυτοκράτορα και ένας παγκόσμιος πόλεμος.

Ο Πάουλ Βάλοτ, αρχιτέκτονας από τη Φρανκφούρτη, κέρδισε τον διαγωνισμό το 1882, και το κτίριο χτίστηκε από το 1884 ως το 1894, πληρωμένο από τις πολεμικές αποζημιώσεις που υποχρεώθηκε να καταβάλει η Γαλλία μετά τον πόλεμο του 1870 και του 1871: 24 εκατομμύρια χρυσά μάρκα, 30.000 κυβικά μέτρα σιλεσιανού ψαμμίτη, περισσότερα από 32 εκατομμύρια τούβλα. Οι τέσσερις γωνιακοί πύργοι αντιστοιχούν στα τέσσερα βασίλεια που αποτέλεσαν τη νέα αυτοκρατορία, την Πρωσία, τη Βαυαρία, τη Σαξονία και τη Βυρτεμβέργη.

Ο Βάλοτ πάντα ήθελε το επιστύλιο πάνω από την είσοδο να φέρει αυτή την αφιέρωση. Στον αυτοκράτορα δεν άρεσε. Ο Γουλιέλμος ο Δεύτερος, εγγονός του Γουλιέλμου που είχε βάλει τον θεμέλιο λίθο, κατέληξε να σιχαίνεται όλο το κτίριο, το έλεγε το απόγειο της κακογουστιάς και, κατ’ ιδίαν, το αυτοκρατορικό σπίτι των πιθήκων, και λέγεται ότι απέρριψε τη φράση επειδή τιμούσε τον λαό ως κυρίαρχο. Έτσι το σημείο έμεινε κενό ως το 1915, όταν η ιδέα επανήλθε, καθώς οι αξιωματούχοι φοβούνταν ότι ο πόλεμος στοίχιζε στον αυτοκράτορα την αφοσίωση του λαού του. Ο Γουλιέλμος άφησε να εννοηθεί ότι δεν θα την ενέκρινε, αλλά ούτε θα έφερνε αντίρρηση αν την ενέκρινε η επιτροπή διακόσμησης.

Μετά λογομάχησαν για τη γραμματοσειρά: κλασικά κεφαλαία ή γερμανική γοτθική Φράκτουρ; Ο Πέτερ Μπέρενς, μαζί με την Άννα Σίμονς, σχεδίασε τον συμβιβασμό που βλέπετε. Ο μπρούντζος προήλθε από δύο κανόνια που είχαν πάρει από τους Γάλλους στους απελευθερωτικούς πολέμους του 1813 ως το 1815 και τα έλιωσαν, και τα γράμματα τα έχυσε το χυτήριο Λέβι, μια εβραϊκή οικογενειακή επιχείρηση. Μπήκαν στη θέση τους από τις είκοσι ως τις είκοσι τέσσερις Δεκεμβρίου 1916.

Δύο χρόνια αργότερα, στις εννέα Νοεμβρίου 1918, ο Φίλιπ Σάιντεμαν ανακήρυξε τη δημοκρατία από ένα μπαλκόνι αυτού του κτιρίου. Στις είκοσι επτά Φεβρουαρίου 1933, τέσσερις εβδομάδες αφότου ο Χίτλερ έγινε καγκελάριος, το εσωτερικό του κάηκε, και η φωτιά έγινε το πρόσχημα για την αναστολή των πολιτικών ελευθεριών. Στα χρόνια της διαίρεσης βρισκόταν στο Δυτικό Βερολίνο, με το Τείχος να περνά ακριβώς δίπλα στην ανατολική του πλευρά.

Και το καλοκαίρι του 1995, για δύο εβδομάδες, εξαφανίστηκε εντελώς: ο Κρίστο και η Ζαν-Κλοντ τύλιξαν ολόκληρο το κτίριο σε ασημί ύφασμα δεμένο με μπλε σχοινί, και πέντε εκατομμύρια άνθρωποι ήρθαν να δουν ένα δέμα. Όταν βγήκε το περιτύλιγμα, ο Νόρμαν Φόστερ άδειασε το κτίριο ως τους εξωτερικούς τοίχους και το ξανάχτισε, κρατώντας τα σημάδια από τις σφαίρες και τα γκράφιτι που άφησαν εδώ οι Σοβιετικοί στρατιώτες το 1945. Η Ομοσπονδιακή Βουλή συνεδρίασε για πρώτη φορά κάτω από αυτές τις λέξεις στις δεκαεννέα Απριλίου 1999.

Στάση 5 από 5 · Ταράτσα του κτιρίου του Ράιχσταγκ, με ανελκυστήρα από τη Δυτική Πύλη μετά τον έλεγχο ασφαλείας· η μόνη στάση αυτής της διαδρομής που χρειάζεται τη δωρεάν εγγραφή εκ των προτέρων

Η ταράτσα, δίπλα στον θόλο

Νόρμαν Φόστερ (γενν. 1935), με βάση τον γυάλινο θόλο που μπορεί κανείς να περπατήσει, όπως τον πρότεινε πρώτος ο Γκότφριντ Μπεμ· πάνω στο κτίριο του Πάουλ Βάλοτ του 1884–1894 · Το σχέδιο του θόλου παρουσιάστηκε στις 8 Μαΐου 1995· το ανακαινισμένο κτίριο παραδόθηκε στις 19 Απριλίου 1999 · Ταράτσα 24 μέτρα πάνω από το έδαφος· ο γυάλινος θόλος με διάμετρο 38 μέτρα και ύψος 23,5 μέτρα, η κορυφή του 47 μέτρα πάνω από το έδαφος, πάνω σε περίπου 800 τόνους χάλυβα ντυμένους με 3.000 τετραγωνικά μέτρα γυαλί

Προσέξτε

  • Η Πύλη του Βρανδεμβούργου νότια-νοτιοανατολικά, εκεί όπου άρχισε η βόλτα, με το τέθριππο να φαίνεται από το πλάι και να τρέχει αριστερά, ανατολικά, προς το κέντρο της πόλης.
  • Η Στήλη της Νίκης και η Καγκελαρία, που τις αναφέρει και τις δύο ο ίδιος ο οδηγός της Βουλής για τον θόλο ανάμεσα στα αξιοθέατα γύρω γύρω.
  • Οι γωνιακοί πύργοι του Βάλοτ, που υψώνονται στις άκρες της ταράτσας, ένας για κάθε βασίλειο του 1871, τώρα στο ύψος των ματιών σας.
  • Το εξωτερικό του σκελετού του θόλου: 24 κάθετες ατσάλινες νευρώσεις που τις διασχίζουν 17 δακτύλιοι.
Κείμενο (2:43)

Βρίσκεστε 24 μέτρα ψηλά, στην ταράτσα του κτιρίου που μόλις κοιτάζατε από το γρασίδι, και οι γωνιακοί πύργοι που φαίνονταν τόσο ψηλοί από κάτω είναι τώρα περίπου στο ύψος των ματιών σας. Περπατήστε ως την άκρη της ταράτσας και βρείτε την Πύλη του Βρανδεμβούργου νότια-νοτιοανατολικά. Από εδώ πάνω βλέπετε το τέθριππο από το πλάι, να τρέχει προς τα αριστερά, ανατολικά, προς το κέντρο της πόλης, ακριβώς όπως φτιάχτηκε.

Η Ομοσπονδιακή Βουλή περιγράφει αυτή την ταράτσα ως σημείο με θέα στη συνοικία της Βουλής και της κυβέρνησης και στα αξιοθέατα του Βερολίνου, και ο δικός της οδηγός για παιδιά ονομάζει τρία από αυτά: την Καγκελαρία, τη Στήλη της Νίκης και την πύλη. Στη διαιρεμένη πόλη, οι ξένοι επίσημοι επισκέπτες έφταναν συνήθως στις εξωτερικές ταράτσες αυτού του κτιρίου για έναν λόγο: για να κοιτάξουν πέρα από το Τείχος.

Γυρίστε τώρα προς τον θόλο δίπλα σας. Και το κτίριο του Βάλοτ είχε θόλο, από ατσάλι και γυαλί, που θεωρήθηκε τεχνικό επίτευγμα το 1894, και ο αυτοκράτορας τον έβλεπε με κακό μάτι, εν μέρει επειδή υψωνόταν πάνω από τον θόλο των 67 μέτρων του δικού του ανακτόρου. Έπαθε ζημιές στη φωτιά του 1933 και ξανά στον πόλεμο, και στις είκοσι δύο Νοεμβρίου 1954 Σοβιετικοί ειδικοί ανατίναξαν ό,τι είχε απομείνει, επισήμως επειδή δεν ήταν ασφαλής.

Ο νέος θόλος παραλίγο να μη γίνει. Το σχέδιο του Νόρμαν Φόστερ για την ανοικοδόμηση δεν είχε καθόλου θόλο, και εκείνος έγραψε ότι δεν μπορούσε να προτείνει καμία κατασκευή στη στέγη που θα γινόταν για καθαρά συμβολικούς λόγους. Οι πολιτικοί ήθελαν θόλο. Η στέγη ξανασχεδιάστηκε αρκετές φορές κάτω από αυτή την πίεση, και στις οκτώ Μαΐου 1995 ο Φόστερ παρουσίασε έναν γυάλινο θόλο που μπορεί κανείς να τον περπατήσει, τον οποίο ενέκριναν οι βουλευτές. Την ιδέα ενός γυάλινου θόλου όπου θα ανέβαιναν οι επισκέπτες την είχε ήδη σχεδιάσει χρόνια νωρίτερα, το 1988, ο αρχιτέκτονας Γκότφριντ Μπεμ. Ο θόλος λοιπόν είναι ένας συμβιβασμός στον οποίο αντιτάχθηκε ο ίδιος ο αρχιτέκτονάς του.

Κοιτάξτε τον απ’ έξω. Είναι μισό ελλειψοειδές, με διάμετρο 38 μέτρα και ύψος 23,5 μέτρα, και η κορυφή του βρίσκεται 47 μέτρα πάνω από το έδαφος, αρκετά χαμηλότερα από εκεί που έφτανε ο θόλος του Βάλοτ. Ο σκελετός είναι 24 κάθετες νευρώσεις και 17 δακτύλιοι, περίπου 800 τόνοι χάλυβα που σηκώνουν 3.000 τετραγωνικά μέτρα γυαλί. Πάνω από 300 τετραγωνικά μέτρα ηλιακά πάνελ σε αυτή τη στέγη βοηθούν να τροφοδοτείται το κτίριο.

Σχεδόν τρία εκατομμύρια επισκέπτες τον χρόνο έρχονται σε αυτό το κτίριο, και αυτό το κάνει το πιο πολυσύχναστο κοινοβούλιο του κόσμου. Πριν φύγετε, κοιτάξτε κάτω από το δυτικό στηθαίο, προς την Πλατεία της Δημοκρατίας. Η μεγάλη σημαία στο γρασίδι είναι η Σημαία της Ενότητας, έξι επί δέκα μέτρα, που υψώθηκε εκεί ακριβώς στα μεσάνυχτα της τρίτης Οκτωβρίου 1990, και κυματίζει ακόμη εκεί.

Ανεξάρτητος ξεναγός · Chiaro

Στρέψτε το Chiaro σε ό,τι βλέπετε στην Πύλη του Βρανδεμβούργου.

Είκοσι ανάγλυφα του Ηρακλή στα περάσματα, τριάντα δύο μετόπες, μια Βικτώρια που πήγε στο Παρίσι και γύρισε, και ένα κοινοβούλιο όπου κάθε γωνιακός πύργος κάτι σημαίνει: πέντε στάσεις μόλις αγγίζουν την επιφάνεια. Στρέψτε την εφαρμογή Chiaro σε ένα ανάγλυφο, ένα οικόσημο ή ένα κτίριο στον ορίζοντα από την ταράτσα του Ράιχσταγκ, και θα σας πει τι είναι, από πότε χρονολογείται και ποιος το πλήρωσε, και μετά θα απαντήσει στην επόμενη ερώτησή σας, και στη μεθεπόμενη.

Γιατί το τέθριππο είναι πράσινο;Από πού ακριβώς περνούσε το Τείχος;Ποιος σχεδίασε τα γράμματα του Ράιχσταγκ;

Πριν πάτε

01

Πώς θα πάτε

Η πύλη στέκεται στην Pariser Platz, στο Μίτε του Βερολίνου, εκεί όπου η Unter den Linden συναντά την Ebertstraße· η πλατεία είναι λιθόστρωτος πεζόδρομος και η πύλη είναι κλειστή για τα οχήματα, οπότε οι τρεις πρώτες στάσεις είναι ανοιχτές σε όλους, όπως και η τέταρτη, στο γρασίδι της Platz der Republik. Το Ράιχσταγκ βρίσκεται ένα τετράγωνο βορειότερα, στην Platz der Republik. Για την ταράτσα, πηγαίνετε στην κύρια είσοδο επισκεπτών που σημειώνεται στο τοπογραφικό της ίδιας της Βουλής· η πρόσβαση από τα βόρεια, από την πλευρά του Paul-Löbe-Haus και του κεντρικού σιδηροδρομικού σταθμού, είναι περιορισμένη λόγω έργων. Όσοι κινούνται με αναπηρικό αμαξίδιο και οι επισκέπτες με καρότσι μωρού χρησιμοποιούν την είσοδο κάτω και δεξιά από τη Δυτική Πύλη, που λέγεται West C.

Οι γραμμές S-Bahn S1, S2, S25 και S26 και η γραμμή U-Bahn U5 σταματούν στον σταθμό Brandenburger Tor, κάτω από την Unter den Linden, δίπλα στην Pariser Platz. Για το τέλος της διαδρομής στο Ράιχσταγκ, η U5 σταματά και στον σταθμό Bundestag.

02

Εισιτήρια και είσοδος

  • Η ταράτσα και ο θόλος είναι δωρεάν, αλλά μόνο με εγγραφή εκ των προτέρων στο bundestag.de, με επώνυμο, όνομα και ημερομηνία γέννησης για κάθε άτομο· τηλεφωνική εγγραφή δεν γίνεται. Αν δεν έχετε κράτηση, δοκιμάστε το κέντρο εξυπηρέτησης επισκεπτών στην Platz der Republik, μπροστά στο Ράιχσταγκ: αν υπάρχουν θέσεις, εκδίδει προσωπική επιβεβαίωση, τουλάχιστον δύο ώρες πριν από την επίσκεψή σας, και όλοι από 16 ετών και πάνω πρέπει να δείξουν πρωτότυπο έγγραφο ταυτότητας με φωτογραφία, που ελέγχεται ξανά στην είσοδο.
  • Η ταράτσα και ο θόλος είναι ανοιχτοί καθημερινά, με είσοδο κάθε τέταρτο και τελευταία είσοδο στις 21:45. Στις 24 Δεκεμβρίου μένουν κλειστοί όλη τη μέρα, και στις 31 Δεκεμβρίου κλείνουν στις 16:00, με τελευταία είσοδο στις 14:30. Η επιτόπια εγγραφή στο κέντρο εξυπηρέτησης λειτουργεί 08:00–20:00 τη θερινή περίοδο, από τον Απρίλιο ως τον Οκτώβριο, και 08:00–18:00 τον χειμώνα, από τον Νοέμβριο ως τον Μάρτιο· τα σαββατοκύριακα μόνο 10:00–18:00, και τις Τρίτες των εβδομάδων που συνεδριάζει η Βουλή κλείνει στις 14:00.
  • Ο ίδιος ο θόλος κλείνει για καθαρισμό και συντήρηση από τις 28 Σεπτεμβρίου ως τις 2 Οκτωβρίου 2026, και ξανά από τις 19 ως τις 30 Οκτωβρίου 2026. Η ταράτσα, άρα και η τελευταία στάση αυτής της σελίδας, μένει ανοιχτή εκείνες τις μέρες, αλλά ο ηχητικός ξεναγός της Βουλής δεν δίνεται όσο ο θόλος είναι κλειστός.
  • Στο Ράιχσταγκ περιμένετε έλεγχο σαν του αεροδρομίου: οι τσάντες και τα παλτά περνούν από μηχάνημα ακτίνων Χ και εσείς από ανιχνευτή μετάλλων. Οι μεγάλες αποσκευές δεν επιτρέπονται και δεν υπάρχει μέρος στον χώρο για να τις αφήσετε.
Επίσημα εισιτήρια →
03

Ο επίσημος ηχητικός ξεναγός

Η πύλη δεν έχει δικό της επίσημο ξεναγό: είναι δημόσιο μνημείο χωρίς φορέα διαχείρισης και χωρίς ηχητική ξενάγηση. Το Ράιχσταγκ έχει, και είναι δωρεάν. Η Ομοσπονδιακή Βουλή δίνει στην ταράτσα έναν ηχητικό ξεναγό 20 λεπτών, σε δώδεκα γλώσσες, μεταξύ τους και στα αγγλικά, με γερμανικές εκδοχές για παιδιά, σε απλή γλώσσα και για επισκέπτες με αναπηρία· καλύπτει το κτίριο, το κοινοβούλιο και τα αξιοθέατα που φαίνονται από τον θόλο, και δεν διατίθεται όσο ο θόλος είναι κλειστός. Η επίσκεψη εκεί πάνω γίνεται πάντα χωρίς ξεναγό. Αυτή η σελίδα καλύπτει πρώτα το έδαφος: τέσσερις στάσεις στο επίπεδο του δρόμου πριν από οποιαδήποτε εγγραφή, και μετά την ταράτσα, καθεμία με το πλήρες κείμενο κάτω από το πρόγραμμα αναπαραγωγής.

Επίσημος ιστότοπος →

Ερωτήσεις

Υπάρχει δωρεάν ηχητική ξενάγηση στην Πύλη του Βρανδεμβούργου;

Αυτή της σελίδας είναι δωρεάν και παίζει στο πρόγραμμα περιήγησης: πέντε αφηγημένες στάσεις από την Pariser Platz ως την ταράτσα του Ράιχσταγκ, με το κείμενο κάτω από την καθεμία. Η ίδια η πύλη δεν έχει δική της επίσημη ηχητική ξενάγηση, αλλά η Ομοσπονδιακή Βουλή δανείζει δωρεάν ηχητικό ξεναγό στην ταράτσα του Ράιχσταγκ. Για ένα ανάγλυφο ή ένα κτίριο που δεν αναφέρει κανένας από τους δύο, η εφαρμογή Chiaro θα σας το αφηγηθεί από μια φωτογραφία.

Μπορώ να ακούσω την ξενάγηση στην Πύλη του Βρανδεμβούργου χωρίς εγγραφή για το Ράιχσταγκ;

Τις τέσσερις από τις πέντε στάσεις, ναι. Η Pariser Platz, το τέθριππο, η δυτική πλευρά και το γρασίδι μπροστά στη Δυτική Πύλη του Ράιχσταγκ είναι όλα δημόσιος χώρος. Μόνο η τελευταία στάση, η ταράτσα, βρίσκεται πίσω από τον έλεγχο ασφαλείας της Βουλής, και η άνοδος εκεί είναι δωρεάν, αλλά χρειάζεται εγγραφή εκ των προτέρων ή επιβεβαίωση της τελευταίας στιγμής από το κέντρο εξυπηρέτησης στην Platz der Republik.

Πόσο κοστίζει η επίσημη ηχητική ξενάγηση στην Πύλη του Βρανδεμβούργου;

Για την πύλη δεν υπάρχει: είναι δημόσιο μνημείο χωρίς φορέα διαχείρισης. Στην ταράτσα του Ράιχσταγκ ο ηχητικός ξεναγός της ίδιας της Βουλής δεν κοστίζει τίποτα. Διαρκεί 20 λεπτά, υπάρχει σε δώδεκα γλώσσες, μεταξύ τους και στα αγγλικά, και τον παραλαμβάνετε στην ταράτσα, όχι όμως όταν ο θόλος είναι κλειστός για καθαρισμό.

Πού να σταθώ για να ξεκινήσω τη βόλτα στην Πύλη του Βρανδεμβούργου;

Στην Pariser Platz, την πλατεία πεζών στο δυτικό άκρο της Unter den Linden, αρκετά πίσω στην ανατολική πλευρά, ώστε να χωράει όλη η πρόσοψη στο βλέμμα σας. Αυτή είναι η πλευρά προς την οποία χτίστηκε η πύλη, και εκεί κοιτάζει το τέθριππο. Ο σταθμός Brandenburger Tor του S-Bahn και της U5 βγαίνει δίπλα στην πλατεία.

Πότε είναι κλειστός ο θόλος του Ράιχσταγκ;

Στις 24 Δεκεμβρίου ο θόλος και η ταράτσα μένουν και τα δύο κλειστά όλη τη μέρα, και στις 31 Δεκεμβρίου κλείνουν στις 16:00. Ο θόλος μόνος του κλείνει επίσης για καθαρισμό σε δύο περιόδους, από τις 28 Σεπτεμβρίου ως τις 2 Οκτωβρίου 2026 και από τις 19 ως τις 30 Οκτωβρίου 2026, ενώ η ταράτσα μένει ανοιχτή. Για άλλα κλεισίματα, η Υπηρεσία Επισκεπτών της Βουλής απαντά στο τηλέφωνο.

Από πού περνούσε το Τείχος του Βερολίνου στην Πύλη του Βρανδεμβούργου;

Ακριβώς δυτικά της, γύρω από τη σημερινή Platz des 18. März. Ένα καμπύλο τμήμα του Τείχους περιέκλειε την πλατεία μπροστά από την πύλη, ενισχυμένο σε αντιαρματικό φράγμα πάχους τριών μέτρων, και μια διπλή σειρά από πέτρες στο λιθόστρωτο σημαδεύει σήμερα τη γραμμή του. Από το 1961 ως τις 22 Δεκεμβρίου 1989 η πύλη έμεινε κλειστή.

Περισσότερες ηχητικές ξεναγήσεις

Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με την Πύλη του Βρανδεμβούργου.