Elhamra Sarayı · Granada · Bağımsız rehber
Elhamra Sarayı sesli rehberi,
beş durak, ücretsiz.
Bir tepenin üstünde, yaklaşık 700 ila 740 metre uzunluğunda, surlarla çevrili ve 1238'de kurulmaya başlanmış bir saray şehri: beş durağın hepsi bu sekmede çalıyor, geri kalanını ise tek bir fotoğrafla Chiaro anlatıyor.
Chiaro tarafından hazırlandı. Elhamra Sarayı yönetimiyle bağlantılı değildir.
Adalet Kapısı, önündeki meydandan
Elhamra Sarayı, Granada
Buraya kadarı ücretsizdi
Chiaro, Elhamra Sarayı ziyaretinizde gördüğünüz her şeyi tek bir fotoğrafla anlatır.
Beş durak · 13 dakikalık anlatım
Beş nokta, tek bir yürüyüş,
yürüyeceğiniz sırayla.
Kendi başınıza dinleyeceğiniz bu Elhamra sesli rehberi, tepeyi beş durakta batıdan doğuya geçer ve ilk ikisini daha bilet almadan dinleyebilirsiniz. Surların dışında, Elhamra Korusu'nun içinden çıkan yolun tepesinde, Adalet Kapısı'nın önündeki meydanda başlar; ardından Puerta del Vino'dan geçip girişi ücretsiz olan V. Karl Sarayı'nın yuvarlak avlusuna gider; sonra biletinizde yazan saatte Nasrî Sarayları'na girip Mersinli Avlu ile Aslanlı Avlu'ya uğrar; son olarak da çıkış yolunda vadiyi aşıp Generalife'ye ve oradaki Kanallı Avlu'ya ulaşır. Kayıtların toplam süresi yaklaşık on üç dakikadır. Patronato genel bir ziyaret için yaklaşık üç saat öngörüyor; biletinizdeki Nasrî Sarayları saati de geri kalan her şeyin sırasını belirliyor, o yüzden gününüzün geri kalanını bu saate göre planlayın.
Bu sayfadaki her ad, tarih ve ölçü, Patronato de la Alhambra y Generalife'nin kendi sayfalarına ve ikinci bir kaynağa dayanıyor. Ziyaret saatleri mevsime göre değişir ve güzergâhlar kısa süre içinde değiştirilebilir; bu yüzden gideceğiniz gün için Patronato'nun kendi ana sayfasına bakın. Ağustos 2026 depremi bunun ne kadar hızlı olabileceğini gösterdi; o gün Giriş Pavyonu'ndaki görevlilerin söyledikleri, burada yazan her şeyden önce gelir.
Durak 1 / 5 · Surların dışında, Puerta de las Granadas'tan Elhamra Korusu'nun içinden çıkan yolun tepesinde, Adalet Kapısı'nın (Puerta de la Justicia) önündeki meydanda; bilet gerekmez
Adalet Kapısı, önündeki meydandan
Sultan I. Yusuf (saltanatı 1333–1354) döneminde Nasrî ustaları; Katolik Hükümdarlar'ın emriyle yerleştirilen gotik Meryem ile Çocuk İsa heykeli ise Roberto Alemán'ın eseri · 1348; inşa kitabesine göre 30 Mayıs ile 28 Haziran 1348 arası · Taş ve sıkıştırılmış topraktan bir kule kapıda tuğla at nalı kemer; yaklaşık 700 ila 740 metre uzunluğundaki surlu alanın dört dış kapısının en büyüğü; içerideki geçit iki kez 90 derece döner
Şunlara dikkat edin
- Büyük dış kemerin kilit taşına oyulmuş el. Beş parmağı İslam'ın beş şartı olarak yorumlanır.
- Daha içeride, iç kemerde anahtar; üstünde Arapça inşa kitabesinin şeridi, onun da üstünde Katolik Hükümdarlar'ın emriyle konmuş gotik bir Meryem ile Çocuk İsa.
- Kapının kendisi: demir kaplı kanatlar ve özgün demir işçiliği; çevresindeki dört gömme sütunun başlıklarında kelime-i şehadet yazılıdır.
- Kapının yanındaki duvara dayalı Pilar de Carlos V: su fışkırtan üç maskeli, 1524 tarihli bir Rönesans çeşmesi; Patronato bu maskeleri Granada'nın nehirleri Darro, Beiro ve Genil olarak yorumlar.
Konuşma metni (2:27)
Koruluğun içinden yukarı yürüyüp geldiniz; Elhamra'ya zaten böyle girilsin diye düşünülmüştü. Karşınızdaki, içine yüksek bir tuğla at nalı kemer açılmış kare kule, Adalet Kapısı. Sultan Birinci Yusuf döneminde, 1348'de yapıldı. Elhamra'nın dış surlarındaki dört kapının en büyüğü bu; bugün alanı yöneten kurum, Patronato, onu en anıtsal kapı olarak tanımlıyor. Arapça adı Bab el-Şeria'ydı, yani Şeriat Kapısı.
Büyük kemerin kilit taşına bakın. Oraya parmakları açık bir el oyulmuş. Yaygın yoruma göre beş parmak İslam'ın beş şartını temsil eder; elin kendisi ise bir hoş geldin işareti ve nazara karşı bir tılsım olarak okunur. Şimdi kemerin içinden, gölgeye, arkadaki daha küçük iç kemere bakın. Onun üzerinde de bir anahtar var.
Anahtarın üstünde Arapça bir yazı şeridi uzanır. Bu inşa kitabesidir: Kapının adını verir ve tamamlandığı tarihi bildirir, otuz Mayıs ile yirmi sekiz Haziran 1348 arası. Kitabenin üstündeki nişte ise kapıyı yapanların oraya koymayı asla düşünmediği bir şey durur: Roberto Alemán'ın yaptığı gotik bir Meryem ile Çocuk İsa. Katolik Hükümdarlar, yani Ferdinand ile İsabella, Granada'yı aldıktan sonra onu oraya koydurdular. Tek bir kapı aralığında, taşa işlenmiş bir fethi görüyorsunuz.
Kapı hâlâ demir kaplı kanatlarını ve özgün demir işçiliğini koruyor; onu çevreleyen dört sütunun başlıklarında kelime-i şehadet yazılı. İçeri girdiğinizde geçit sizi dosdoğru yürütmez. Önce doksan derece sola, sonra doksan derece sağa döner ve dik bir rampayla yukarı çıkar; tepede de, zorla içeri girmeye çalışanların üzerine savunucuların bir şeyler atabildiği bir açıklık vardır. İçerideki tonozlar kırmızı, sahte bir tuğla deseniyle boyanmıştır; bu, ileride yine göreceğiniz bir Nasrî alışkanlığıdır.
Üç yüz yılı aşkın bir süre bu kule aynı zamanda birinin eviydi. 1492'deki fetihten Napolyon'un askerlerinin geldiği 1810'a kadar Elhamra'nın kapı bekçisinin resmî konutuydu.
İçeri girmeden önce sola dönün. Yuvarlak top tabyasının altında, duvara dayalı duran yapı, Beşinci Karl Çeşmesi diye bilinen Rönesans çeşmesi. 1524 tarihli ve su fışkırtan üç taş maskesi var; Patronato bunları Granada'nın üç nehri olarak yorumluyor. Son olarak, etrafınızdaki her şeyin rengine dair bir şey daha. Elhamra adı Arapça el-Hamra'dan, yani “kırmızı olan”dan gelir; çünkü bu surlar, demir oksitle dolu yerel bir kilden yapılmış sıkıştırılmış topraktandır. Etrafınızı saran bu kırmızı, adın ta kendisi.
Durak 2 / 5 · Surların içinde, Puerta del Vino ile Nasrî Sarayları'nın girişi arasında, yuvarlak avluda; ücretsiz, bilet gerekmez
V. Karl Sarayı, yuvarlak avlu
İmparator V. Karl için Pedro Machuca (yaklaşık 1490–1550); yuvarlak avluyu oğlu Luis Machuca inşa etti · 1527'de başlandı; üst sütun dizisi 1619'da bitti; 1637'de çatısız bırakıldı, 1923 ile 1958 arasında müze olarak tamamlandı · Taş; kenarı 63 metre olan bir kare, içinde iki katlı yuvarlak bir avlu; altta puding taşından Dor sütunlar, üstte İyon sütunlar
Şunlara dikkat edin
- Alt sıradaki sütunlar: bir konglomera olan puding taşı; her gövdede çakıllar görünür.
- Üstlerindeki friz: Triglifler, oyma çelenkler ve öküz kafataslarıyla dönüşümlü sıralanır; doğrudan antik Roma'dan alınmış bir dil.
- Çemberin kendisi. Ortada durun; sütun dizisi etrafınızı baştan sona sarar, kare bir binanın içine yerleştirilmiş kusursuz bir halka.
Konuşma metni (2:29)
Avlunun ortasına geçin ve olduğunuz yerde yavaşça dönün. Çevrenizdeki her şey bir daire, hem de bir karenin içindeki bir daire: Binanın her kenarı 63 metre ve bu yuvarlak avlu tam ortasından oyulmuş. Rönesans mimarisinde daha önce böyle bir şey yapılmamıştı.
Bu yapının burada olmasının sebebi bir balayı. 1526'da İmparator Beşinci Karl, Sevilla'daki düğünlerinin ardından yeni eşi Portekizli İsabella ile Elhamra'ya geldi ve bu tepede kendine ait bir saray istediğine karar verdi. Bir başkent değil; o, hayatı Avrupa'yı dolaşarak geçen bir imparatordu. İstediği, bir mesaj veren bir konuttu; hem de büyükanne ve büyükbabası Ferdinand ile İsabella'nın fethettiği Müslüman kalesinin tam içinde. Patronato bunu açıkça söylüyor: Burada inşa etme kararı, Hristiyanlığın İslam'a karşı zaferini simgeliyordu.
Tasarım, Papa Onuncu Leo döneminin Roma'sında yetişmiş bir mimar olan Pedro Machuca'ya ait; işleri 1533'ten 1550'deki ölümüne kadar o yönetti. Zemin kattaki sütunlara bakın. Dor düzenindeler ve puding taşından yapılmışlar; bu, her gövdesinde çakıllarını gösteren bir konglomera kayaç. Üstlerinde, triglifler ve çelenkler ile öküz kafatasları oyulmuş panellerden oluşan bir friz uzanır: Antik Roma'nın dağarcığı, bir Nasrî tepesine taşınmış. Bu avluyu Machuca'dan sonra oğlu Luis inşa etti. Ardından 1568'deki Morisko isyanı işleri on beş yıl durdurdu, üst kattaki İyon sütun dizisi ancak 1619'da bitti ve 1637'de proje çatısız hâlde tümüyle bırakıldı. Dördüncü Felipe 1628'de Granada'yı ziyaret ettiğinde burada kalamadı bile: Doksan yıllık inşaattan sonra bina hâlâ oturulabilir durumda değildi.
Düzelmeden önce daha da kötüleşti. Napolyon savaşları sırasında Fransızlar sarayı top deposu olarak kullandı; sonrasında da, Elhamra'nın ortasında, barut ve gülleyle dolu bir cephanelik olarak kaldı, ta ki 1832'de nihayet boşaltılana kadar. Çatı yirminci yüzyılda geldi: Leopoldo Torres Balbás binayı 1923'te müzeye dönüştürmeye başladı, Francisco Prieto Moreno da işi 1958'de tamamladı.
Şimdi bir sonraki durağınız için önemli olan kısım. Bütün bunlara yer açmak için hemen yandaki Nasrî Comares Sarayı'nın bir bölümü yıkıldı. Mersinli Avlu'ya vardığınızda güney ucundaki cepheye bakın; arkasında artık hiçbir şey yok, çünkü onun yerini bu bina aldı. Dışarıdaki meydanın karşısında Elhamra'nın en eski bölümü olan Alcazaba var; Ferdinand ile İsabella'nın bayrağı ilk kez onun gözetleme kulesine, iki Ocak 1492'de çekildi.
Durak 3 / 5 · Nasrî Sarayları, Comares Sarayı, Mersinli Avlu (Patio de los Arrayanes); havuzun kuzey ucunda, Comares Kulesi arkanızda
Mersinli Avlu
I. İsmail, I. Yusuf ve V. Muhammed dönemlerinde Nasrî ustaları; Comares Kulesi ile Elçiler Salonu I. Yusuf için yapıldı · I. İsmail döneminde başlandı (saltanatı 1314–1325); 1362 ile 1367 arasında V. Muhammed tarafından yenilendi · 36,6 metre uzunluğunda, 23 ila 23,5 metre genişliğinde bir avlunun çevresinde alçı, çini ve mermer; havuz 34 metre uzunluğunda; Comares Kulesi 45 metre yükselir
Şunlara dikkat edin
- Yansıma. Havuzun ucundan bakınca güney revakının tamamı suda baş aşağı asılı durur.
- Ayağınızın dibindeki yuvarlak çeşmeden havuza uzanan kısa kanal: Su havuza girmeden önce yavaşlayıp dursun ve hiç dalga bırakmasın diye tasarlanmış.
- Avlunun karşı ucunda, güney revakının üstünde arkası bomboş yüksek cephe: V. Karl Sarayı için yıkılan köşkten geriye kalan tek şey; sarayın taş duvarı çatının üstünden görünür.
Konuşma metni (2:20)
Havuzun ucunda durun ve başka hiçbir şeye bakmadan önce boydan boya ona bakın. Buradaki su süs olsun diye konmamış. Güneydeki revakın tamamı, yedi kemeri ve üstlerindeki duvarla birlikte, suda baş aşağı asılı duruyor; Patronato da havuzu tam böyle anlatıyor: avlunun düz, yatay çizgilerini bozan bir ayna. Havuz 34 metre uzunluğunda, avlu ise 36,6 metre; iki yanı boyunca uzanan mersin çitleri de buraya adını veriyor.
Şimdi ayaklarınıza bakın. Burada küçük, yuvarlak bir çeşme ve ondan havuza uzanan kısa bir kanal var. Bu kanal, su havuza girmeden önce yavaşlayıp bir an dursun diye yapılmış; böylece hiçbir dalga yansımayı bozmaz. Koca bir avlu, durgun bir su yüzeyinin etrafında tasarlanmış.
Burası, Nasrî sultanlarının resmî sarayı olan Comares Sarayı'nın kalbiydi. Birinci İsmail on dördüncü yüzyılın başında inşasına başladı, Beşinci Muhammed de 1360'larda ona son hâlini verdi. Patronato'ya göre bir Endülüs Müslüman evinde bir ailenin zenginliği dışarıdan anlaşılmazdı; onu ancak avluda keşfederdiniz. Saray da aynı fikrin daha büyük ölçekteki hâliydi.
Arkanızda, 45 metre yüksekliğiyle Elhamra'nın en yüksek kulesi olan Comares Kulesi var. Sırtınızı verdiğiniz revakın ardında, kulenin içini dolduran, bütün yapı topluluğunun en büyük salonu bulunur: sultanın taht odası Elçiler Salonu. Kare planlı bu salonun her kenarı on bir virgül üç metre, yüksekliği on sekiz virgül iki metre; tavanı birbirine geçen 8017 ahşap parçadan oluşur ve deseni yedi kat gök olarak yorumlanır. Kristof Kolomb, Atlas Okyanusu'nu geçme planlarını 1492'de Ferdinand ile İsabella'ya işte o salonda sundu. Anlaşmanın kendisi ise on yedi Nisan'da imzalandı; burada değil, Granada'nın dışındaki Santa Fe'de. Sonraki İspanyol kralları burada kaldıklarında bayrakları Alcazaba'nın gözetleme kulesinde değil, bu kulede dalgalanırdı.
Sonra yeniden karşı uca dönün. Güney revakının üstündeki cephe tek başına ayakta duruyor. Arkasındaki salonlar on altıncı yüzyılda Beşinci Karl'ın sarayına yer açmak için yıkıldı; ustalar, avlu buradan hâlâ eksiksiz görünsün diye yalnızca bu yüzü bıraktı. İmparatorun taş duvarının çatı çizgisinin üstünden göründüğünü fark edeceksiniz.
Son bir şey. Çevrenizdeki duvarlar oyma alçıdan ve renkleri artık kaybolmuş; ama bir zamanlar kırmızıya, maviye ve altın rengine boyalıydılar. Oymaların arasında saray şairi ve vezir İbn Zemrek'in bu saray için yazdığı şiirler var.
Durak 4 / 5 · Nasrî Sarayları, Aslanlı Saray; avlunun revakında, Mukarnas Salonu tarafında, çeşmeye bakarak
Aslanlı Avlu ve çeşmesi
Sultan V. Muhammed için Nasrî ustaları; havuzun üzerindeki şiir, veziri İbn Zemrek'in · V. Muhammed'in ikinci saltanatı, 1362–1391; aslanlar 2002–2011 arasında restore edildi ve Aralık 2011'de yerlerine döndü · Tek parçadan oyulmuş bir havuzun çevresinde on iki aslanlı, Macael mermerinden bir çeşme; avlu yaklaşık 28,7 metre uzunluğunda ve 15,6 metre genişliğinde
Şunlara dikkat edin
- Havuzun kenarını dolanan yazı: İbn Zemrek'in şiiri; baktığınız çeşmeyi ve suyunun nasıl işlediğini anlatır.
- Sütunlar: Avlunun çevresinde tekli sütunlar ikili ve üçlü gruplarla dönüşümlü sıralanır; İslam mimarisinde başka hiçbir yerde görülmeyen bir ritim.
- Mermer zemindeki dört su kanalı: Salonlardan çıkıp çeşmede buluşur.
- Doğu ve batı uçlarında, ince sütunlarının üstünde avluya doğru uzanan iki köşk.
Konuşma metni (3:22)
Halka hâlinde dizilmiş, yüzleri dışarı dönük on iki mermer aslan; sırtlarında on iki kenarlı bir havuz, ağızlarından akan su. İşte çeşme bu; avludaki geri kalan her şey de onun etrafında düzenlenmiş.
Beşinci Muhammed, Aslanlı Saray'ı ikinci saltanatında, 1362 ile 1391 arasında yaptırdı. İlk saltanatı, tahttan indirilmeden önce beş yıl sürmüştü; geri döndüğünde de bunu inşa etti. Patronato burayı Elhamra'nın mimari doruğu olarak tanımlıyor.
Sütunlarla başlayın, çünkü avlunun asıl ustalığı onlarda. Gözünüzü herhangi bir kenar boyunca gezdirin: tek bir sütun, sonra bir çift, sonra üçü bir arada, sonra yine tek. İslam mimarisinde başka hiçbir yerde bu ritim yok. Avlu yaklaşık 28,7 metre uzunluğunda ve 15,6 metre genişliğinde; doğu ve batı uçlarında da iki köşk, aynı ince sütunların üzerinde avluya doğru çıkıntı yapıyor.
Şimdi zemine bakın. Dört su kanalı, dört salondan çıkıp mermerin üzerinden akarak çeşmede buluşuyor. Yaygın yoruma göre bunlar cennetin dört ırmağı.
Şimdi de havuzun kenarına bakın, çünkü üzerinde bir yazı var. Çevresine sultanın veziri İbn Zemrek'in bir şiiri oyulmuş ve şiir, üzerine oyulduğu çeşmenin ta kendisini anlatıyor: aslanları ve suyun nasıl işlediğini. Amaç, suyun havuzda durgun, neredeyse katı görünen bir tabaka hâlinde durmasıydı. Ortadaki bir silindir havuzu hem dolduruyor hem de aynı anda boşaltıyordu; böylece su hiç taşmıyordu. Havuzun kendisi tek parça mermerden oyulmuş ve bir zamanlar yumuşak renklerle boyanmıştı; yüzyıllar süren temizlikler bu renkleri silip götürmüş.
Gördüğünüz çeşme çok şey atlattı. On altıncı yüzyılda biri üstüne fazladan katlar ekledi. Heykeltıraş Alonso de Mena onu 1624'te onardı, 1837'de bir fıskiye daha eklendi ve çeşme ancak 1966'da, özgün olduğu tahmin edilen biçimine kavuştu. Sonra, 2002'de, bir aslan restorasyon için götürüldü; 2007'de diğer on biri de onu izledi. İki yıl Elhamra Müzesi'nde sergilendikten sonra Aralık 2011'de buraya döndüler; 2012'de de özgün delikli silindirin bir kopyası, düz su fıskiyesinin yerini aldı. Bir zamanlar bu zemini kaplayan çakıl da kaldırıldı ve yerine Macael mermeri döşendi; çünkü araştırmalar, alttaki ana kayanın bir bahçeye yetecek kadar toprak bırakmadığını göstermişti.
Bu avluya dört salon açılır. Güney tarafta, on altıncı yüzyıldan kalma bir efsaneden adını alan Abencerrajlar Salonu vardır: Efsaneye göre bu ailenin üyeleri orada bir ziyafete davet edilip öldürülmüştü; oysa aileyle salon arasında tarihî hiçbir bağ yoktur. Karşısında, kuzey tarafta, adını zeminindeki iki büyük mermer levhadan alan İki Kız Kardeş Salonu vardır; tepesinde en az 5000 parçalı bir mukarnas kubbe yükselir. Doğu taraftaki Krallar Salonu'nun boyalı deri tavanları vardır; birinde sohbet eden on oturmuş ileri gelen görülür ve bu tavan 2018'de restore edilmiştir. Arkanızda, batı tarafta ise içeri girerken geçtiğiniz oda, Mukarnas Salonu bulunur.
Ayrılmadan önce doğu köşkünün piramit çatısına bakın. 1859'da restoratör Rafael Contreras ona, gerçekten Arap işi göründüğünü düşündüğü yuvarlak, çinili bir kubbe yaptı. Leopoldo Torres Balbás 1934'te o kubbeyi indirip yerine gördüğünüz piramidi koydu ve bu değişiklik, restorasyonun doğası üzerine uluslararası bir tartışma başlattı.
Durak 5 / 5 · Generalife, Generalife Sarayı, Kanallı Avlu (Patio de la Acequia); güney ucunda, su boyunca kuzeye bakarak
Generalife: Kanallı Avlu
II. Muhammed ya da III. Muhammed döneminde Nasrî ustaları; süslemeleri I. İsmail için yenilendi; kuzey köşkün üst galerisini Katolik Hükümdarlar ekletti · 13. yüzyılın sonu ya da 14. yüzyılın başı; 1319'da yeniden süslendi; üst galeri 1494; fıskiyeler 19. yüzyıl · 48,7 metre uzunluğunda ve 12,8 metre genişliğinde, Acequia Real ile beslenen bir avlu bahçesi; kuzey ucunda oyma alçıdan beş kemerli bir revak
Şunlara dikkat edin
- Kanalın üzerinden kavis çizerek geçen fıskiyeler. Nasrî değil, on dokuzuncu yüzyıldan kalmalar.
- Oyma yazı şeritleriyle kuzeydeki beş kemerli revak ve ortasından görünen, karşı taraftaki miradorun kemeri.
- Batı tarafı boyunca uzanan kemerli galeri ve ortasında, Elhamra'ya bakan alçak pencereli, dışa taşan küçük mirador.
- O galerinin kemerlerinin içine boyanmış, Katolik Hükümdarlar'ın boyunduruk ve ok amblemi.
Konuşma metni (2:25)
Sultanlar Elhamra'dan uzaklaşmak istediklerinde buraya gelirdi. Generalife onların kır mülküydü; surların dışında, vadinin karşı yakasında, hem bir dinlenme yeri hem de işleyen bir çiftlik. Büyük olasılıkla on üçüncü yüzyılın sonunda ya da on dördüncü yüzyılın hemen başında yapıldı; Birinci İsmail de 1319'da onu yeniden süsletti.
Önünüzdeki avlu bilerek uzun ve dar yapılmış: 48,7 metreye 12,8 metre, yani boyu eninin aşağı yukarı dört katı. Ortasından su akıyor ve bu su çok uzaklardan geliyor. Bu, Acequia Real, yani Kraliyet Kanalı. Suyunu yaklaşık 6,1 kilometre doğudaki Darro nehrinden alır ve şimdiye kadar gördüğünüz çeşmeler de dahil bütün anıtı besler.
Şimdi sürpriz. Kanalın üzerinden kavis çizerek geçen ve dünyanın dört bir yanındaki bahçelerde taklit edilen o fıskiyeler hiç de Nasrî değil. On dokuzuncu yüzyılda yerleştirildiler. Arkeologlar 1958'deki bir yangından sonra burada kazı yaptıklarında, kanalın bir zamanlar on iki fıskiyesi olduğunu ortaya çıkardılar; özgün Endülüs patikalarını ve bahçe toprağını da, şu an baktığınız çiçek tarhlarının yaklaşık 70 santimetre altında buldular. Sonra her şeyi yeniden örtüp bahçeyi tekrar diktiler.
Sol tarafa, yani batıya bakın. Orası bir zamanlar yüksek, sağır bir duvardı ve burası yalnızca içe bakan, kapalı, mahrem bir bahçeydi. Fetihten sonra duvar alçaltıldı ve boyunca kemerli bir galeri yapıldı. O kemerlerin içine bakarsanız Katolik Hükümdarlar'ın amblemlerini, boyunduruğu ve okları, “Tanto Monta” düsturlarıyla birlikte boyanmış hâlde görürsünüz. O tarafın ortasında dışa taşan küçük bir oda var, mirador; muhtemelen avlunun dünyaya açılan tek özgün penceresi. Pencereleri alçaktır, çünkü insanlar yere otururdu; bir kolları pencerenin kenarında, bahçelerin üzerinden Elhamra tepesine ve aşağıdaki şehre bakarlardı. İçerideki alçı işçiliği Birinci İsmail döneminden kalmadır ve daha eski bir işin üzerine yapılmıştır.
Uzak uçta kuzey köşkü var: yazı şeritleriyle bezeli, oyma alçıdan beş kemer; tam hizaya geçerseniz ortadakinin içinden, ötedeki bir başka miradorun kemeri görünür. Bunun üstündeki kattaki açık galeriyi 1494'te Ferdinand ile İsabella ekletti.
Venedik elçisi Andrea Navagero 1526'da buraya geldiğinde, suyu havaya on kulaç fışkırtan bir çeşmeden söz etmişti. Buradan çıkış yolu Zakkum Yolu'ndan ve Selviler Yolu'ndan geçer; solunuzdaki galerinin pencerelerinden de vadinin karşısında, az önce boydan boya yürüdüğünüz tepenin kırmızı surlarını görürsünüz.
Bağımsız rehber · Chiaro
Chiaro'yu Elhamra'daki her şeye doğrultun.
Bu tepedeki her duvarda bir yazı var; beş durak ise bunların ancak bir avucuna yetişebiliyor. Telefonunuzu oyma bir Arapça satıra, bir çini desenine, bir sütun başlığına ya da tabelası olmayan bir kuleye doğrultun; Chiaro size orada ne yazdığını ve kimin eseri olduğunu söylesin, bir sonraki sorunuz için de yanınızda kalsın.
Gitmeden önce
Ulaşım
Calle Real de la Alhambra s/n, 18009 Granada. Bilet gişesi, emanet dolapları, danışma masası ve sesli rehber noktası, doğu ucunda otoparkın yanındaki Giriş Pavyonu'ndadır (Pabellón de Acceso). Şehirden yürüyerek klasik çıkış yolu, Plaza Nueva'dan başlayan Cuesta de Gomérez'dir; Puerta de las Granadas'tan ve Elhamra Korusu'ndan geçerek bu sayfanın ilk durağının bulunduğu Adalet Kapısı'na varır.
Yürüyerek: Plaza Nueva'dan Cuesta de Gomérez, Plaza del Realejo'dan Cuesta del Realejo ya da Paseo de los Tristes'ten, Cuesta de los Chinos olarak da bilinen Cuesta del Rey Chico. C30 (Alhambra – Plaza Isabel la Católica), C32 (Alhambra – Albaicín) ve C35 numaralı şehir otobüsleri anıtta durur. Özel araçlar şehir merkezinden yukarı çıkamaz; 24 saat korunan Elhamra otoparkına güney çevre yolundan ulaşılır.
Bilet ve giriş
- Nasrî Sarayları'nın biletinizde yazan ayrı bir giriş saati vardır ve yalnızca o saatte girebilirsiniz: Patronato her yarım saatte 300 kişiyi içeri alır; saatinizde saray girişinde olmazsanız sarayları kaçırırsınız. Geri kalan her şeyi anıt açık olduğu sürece istediğiniz zaman gezebilirsiniz; bu yüzden gününüzü bu tek saat dilimine göre kurun ve biletlerinizi en az bir saat önceden alın.
- Yetişkin için 22,27 avro olan Genel bilet (General) normalde Nasrî Sarayları'nı, Partal'ı, Alcazaba'yı ve Generalife'yi kapsar. 12,73 avroluk Bahçeler bileti (Jardines) ise Nasrî Sarayları dışında halka açık güzergâhtaki her yeri kapsar; yani bu sayfadaki ilk iki durağa ve sonuncusuna ulaşırsınız ama Mersinli Avlu'ya ya da Aslanlı Avlu'ya giremezsiniz. V. Karl Sarayı ve Elhamra Müzesi ücretsizdir. Biletler isme düzenlenir, kimlikle birlikte taşınmalıdır ve bir önceki gün saat 23.59'a kadar internetten satılır; talep yüksek olduğu için Patronato önceden almanızı öneriyor.
- Ağustos 2026 depreminden sonra Alcazaba, Patronato'nun koruma ya da güvenlik gerekçesiyle değiştirebileceği uyarlanmış bir güzergâhla yeniden açıldı. Gitmeden önce son durumu Patronato'nun ana sayfasından kontrol edin.
- Anıt her gün açıktır: 15 Ekim – 31 Mart arasında 8.30–18.00, 1 Nisan – 14 Ekim arasında 8.30–20.00; 25 Aralık ve 1 Ocak'ta kapalıdır. Her alana yalnızca bir kez girilebilir, 40 x 40 santimetreden büyük çantalara izin verilmez ve flaş ya da tripod kullanmadan fotoğraf çekebilirsiniz.
Resmî sesli rehber
Patronato de la Alhambra y Generalife kendisi rehberli tur düzenlemez. Ancak kendi sesli rehberini sunar; bu rehber şu anda bir deneme aşamasında ücretsizdir ve sesli rehber noktası Giriş Pavyonu'ndadır. Bizimki için Giriş Pavyonu'na uğramanız gerekmez: Elinizdeki telefonda çalışır, beş oynatıcının her birinin altında metnin tamamını gösterir ve Nasrî Sarayları'ndaki iki durağı, saatli girişinizin vakti geldiğinde dinlemeniz için hazır tutar.
Resmî web sitesi →Sorular
Ücretsiz bir Elhamra sesli rehberi var mı?
İki tane var ve ikisi de ücretsiz. Patronato'nun kendi sesli rehberi şimdilik deneme aşamasında ücretsizdir ve Giriş Pavyonu'ndaki sesli rehber noktasından alınır. Diğeri bu sayfa: kendi telefonunuzda başlattığınız beş durak, her birinin metni hemen altında. İki rotanın da dışında kalan her şeyi, sıradan bir çiniyi ya da bir kapı aralığını, fotoğraflayıp Chiaro uygulamasına anlattırabilirsiniz.
Dinlemek için bilet gerekir mi?
İlk iki durak için bilet gerekmez. Adalet Kapısı surların dışında, Elhamra Korusu'ndan geçen yolun tepesindedir; V. Karl Sarayı'na giriş de ücretsizdir. Mersinli Avlu ile Aslanlı Avlu, Genel bilet ve saatli saray girişi gerektiren Nasrî Sarayları'nın içindedir. Son durak Generalife ise hem Genel bilete hem de daha ucuz Bahçeler biletine dahildir.
Nasrî Sarayları'nın saatli girişi nasıl işliyor?
Biletinizde Nasrî Sarayları için belirli bir giriş saati yazar ve yalnızca o saatte girebilirsiniz: Patronato her yarım saatte 300 kişiyi içeri alır; saatinde saray girişinde olmayan, sarayları gezme hakkını kaybeder. Anıtın geri kalanı açık olduğu her saatte gezilebilir; bu yüzden gününüzü bu saate göre planlayın. Biletlerin en az bir saat önceden alınması gerekir.
Resmî Elhamra sesli rehberi ne kadar?
Şu anda ücretsiz. Patronato'nun kendi sayfasına göre deneme aşamasında ücretsiz bir sesli rehber sunuluyor ve sesli rehber noktası Giriş Pavyonu'nda. Patronato kendisi rehberli tur düzenlemiyor.
Nereden başlamalıyım?
Adalet Kapısı'ndan. Şehirden yürüyerek Plaza Nueva'dan Cuesta de Gomérez'i çıkın, Puerta de las Granadas'tan geçip Elhamra Korusu'ndaki yoldan yukarı devam edin; kapı yolun tepesindedir ve ilk durağı, daha bilet kontrolüne gelmeden, önündeki meydanda dinlersiniz. Yürüyüş oradan saraylar boyunca doğuya ilerler ve çıkış yolunda Generalife'de biter.
Elhamra herhangi bir gün kapalı mı?
25 Aralık ve 1 Ocak'ta kapalıdır, diğer bütün günler açıktır. Saatler 15 Ekim – 31 Mart arasında 8.30–18.00, 1 Nisan – 14 Ekim arasında 8.30–20.00'dir. Alcazaba, Ağustos 2026 depreminden sonra yeniden açıldı ama hâlâ değişebilecek uyarlanmış bir güzergâhla; bu yüzden gitmeden önce Patronato'nun ana sayfasına bakın.
Diğer sesli rehberler
Chiaro tarafından hazırlandı. Elhamra Sarayı yönetimiyle bağlantılı değildir.