Μετάβαση στο περιεχόμενο

Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ · Παρίσι · Ανεξάρτητος ξεναγός

Ηχητικός ξεναγός του Μουσείου Ζακμάρ-Αντρέ,
πέντε στάσεις, δωρεάν.

Πέντε ηχογραφήσεις, από τη Βιβλιοθήκη ως το Ιταλικό Μουσείο, που παίζουν σε αυτή την καρτέλα. Για όλα τα υπόλοιπα που γέμισαν το σπίτι του ζεύγους Αντρέ στη λεωφόρο Οσμάν, το Chiaro μπορεί να σας μιλήσει από μια φωτογραφία.

Λήψη στο App Store

Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ.

9:41

Το δείπνο στους Εμμαούς

Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ, Παρίσι

0:00 2:37
Στάση 1 από 5

Οι πέντε στάσεις · 11 λεπτά ήχου

Πέντε στάσεις, μία διαδρομή,
με τη σειρά που θα περπατήσετε.

Η διπλή ελικοειδής σκάλα είναι ο άξονας αυτής της ηχητικής ξενάγησης στο Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ: πέντε έργα σε ένα μέγαρο. Ξεκινάτε στη Βιβλιοθήκη με τον Ρέμπραντ, ανεβαίνετε τη σκάλα ως την τοιχογραφία του Τιέπολο στην κορυφή και τον χάλκινο πάπα του Μπερνίνι στη Στοά των Μουσικών και μετά διασχίζετε το Ιταλικό Μουσείο, από τον Ουτσέλο στη Φλωρεντινή Πινακοθήκη ως τον Μαντένια στη Βενετική Πινακοθήκη, την τελευταία του αίθουσα. Συνολικά ο ήχος διαρκεί περίπου έντεκα λεπτά. Οι αίθουσες εδώ είναι κοντά η μία στην άλλη, οπότε δεν θα περπατήσετε πολύ· αν σας αρέσει να χασομεράτε, δώστε στις πέντε στάσεις κάπου σαράντα λεπτά.

Κάθε πληροφορία παρακάτω προέρχεται από τα σημειώματα που δημοσιεύει το ίδιο το μουσείο για τα έργα του, διασταυρωμένα με μια δεύτερη πηγή όπου υπάρχει· όπου οι δύο διαφωνούν, αποφασίζουν τα τεκμήρια. Οι αίθουσες αναφέρονται με τα ονόματα που τους δίνει το ίδιο το μουσείο. Η διαθήκη της Νελί Ζακμάρ όρισε πού θα κρέμεται κάθε έργο, όμως οι πίνακες εξακολουθούν να ταξιδεύουν για εκθέσεις: αν η αίθουσα λέει κάτι άλλο, η αίθουσα έχει δίκιο, και δυο γραμμές σε εμάς αρκούν για να διορθωθεί η σελίδα.

Στάση 1 από 5 · Η Βιβλιοθήκη, ο τοίχος απέναντι καθώς μπαίνετε

Το δείπνο στους Εμμαούς

Ρέμπραντ · Περίπου 1628 · Λάδι σε ξύλο, 39 × 42 εκ.

Προσέξτε

  • Ο ίδιος ο Χριστός, ένα σκοτεινό προφίλ στα δεξιά. Η πηγή του φωτός κρύβεται πίσω του, έτσι η σημαντικότερη μορφή του πίνακα είναι μια σκιά.
  • Ο δεύτερος μαθητής, που εύκολα σας ξεφεύγει: έχει ρίξει την καρέκλα του και έχει πέσει στα γόνατα στα πόδια του Χριστού, σχεδόν χαμένος στο σκοτάδι.
  • Η υπηρέτρια στο βάθος αριστερά, απασχολημένη με το δικό της μικρό φως. Βγάλτε το θαύμα και μένει ένα βράδυ σε ένα πανδοχείο.
  • Το μέγεθος. Τριάντα εννέα επί σαράντα δύο εκατοστά· ο πολυτιμότερος Ρέμπραντ του ζεύγους Αντρέ είναι ένας μικρός πίνακας σε ξύλο.
Κείμενο (2:37)

Βρίσκεστε στο πιο ιδιωτικό δωμάτιο του σπιτιού. Πριν γεμίσει βιβλία, ήταν το υπνοδωμάτιο της Νελί Ζακμάρ, και αργότερα εκείνη και ο σύζυγός της, ο Εντουάρ Αντρέ, έρχονταν εδώ για να ξεφυλλίσουν καταλόγους δημοπρασιών και να αποφασίσουν τι θα αγόραζαν μετά. Απ’ όλα όσα κρέμονται σε αυτούς τους τοίχους, το μουσείο αποκαλεί τον μικρό πίνακα μπροστά σας κυριολεκτικά ανεκτίμητο. Είναι τριάντα εννέα επί σαράντα δύο εκατοστά. Θα μπορούσατε να τον κουβαλήσετε κάτω από το μπράτσο.

Η ιστορία προέρχεται από το Κατά Λουκάν Ευαγγέλιο. Μετά τη Σταύρωση, δύο μαθητές στον δρόμο για τους Εμμαούς συναντούν έναν άγνωστο και τον καλούν να φάει μαζί τους. Στο τραπέζι ξαφνικά τον αναγνωρίζουν: είναι ο αναστημένος Χριστός. Κι έπειτα εκείνος χάνεται από τα μάτια τους. Οι ζωγράφοι είχαν απεικονίσει αυτό το δείπνο πολλές φορές. Ο Ρέμπραντ, γύρω στο 1628, όταν ήταν περίπου είκοσι δύο χρονών, βρήκε έναν καινούργιο τρόπο.

Κοιτάξτε τη δεξιά πλευρά του πίνακα. Εκεί είναι ο Χριστός, στο πρώτο πλάνο, και το πρόσωπό του δεν το βλέπετε. Η πηγή του φωτός κρύβεται πίσω του, έτσι γίνεται ένα σκοτεινό προφίλ πάνω σε έναν τοίχο που λάμπει, και το φως μοιάζει να βγαίνει από αυτόν αντί να πέφτει πάνω του. Το μουσείο συνδέει το εφέ με τον Καραβάτζο και τους μιμητές του: φωτοσκίαση σπρωγμένη όσο πιο μακριά πάει. Το τολμηρό είναι ότι αφήνει την κεντρική μορφή της ιστορίας να είναι μια σκιά.

Τώρα οι δύο μαθητές. Ο ένας κάθεται στο τραπέζι και τον κοιτάζει επίμονα, με το φως ολόκληρο στο πρόσωπο, τρομαγμένος. Τον άλλον μπορεί να μην τον προσέξετε καθόλου. Έχει ρίξει την καρέκλα του και έχει πέσει στα γόνατα στα πόδια του Χριστού, και το σκοτάδι σχεδόν τον έχει καταπιεί. Κοιτάξτε μετά τέρμα αριστερά, στο πίσω δωμάτιο. Μια υπηρέτρια ασχολείται δίπλα στο δικό της μικρό φως και κοιτάζει τη δουλειά της. Βγάλτε το θαύμα και αυτό είναι ένα συνηθισμένο βράδυ σε ένα πανδοχείο, κι έτσι το περιγράφει και το μουσείο.

Ο Ρέμπραντ γύριζε σε αυτό το θέμα ξανά και ξανά. Το Λούβρο έχει ένα άλλο δικό του Δείπνο στους Εμμαούς, ήρεμο και συμμετρικό, χτισμένο γύρω από έναν κεντρικό άξονα σαν ιστορικός πίνακας. Η ετυμηγορία του μουσείου είναι ότι καμία άλλη εκδοχή δεν έφτασε την τελειότητα αυτής της πρώιμης.

Ο πίνακας έφτασε εδώ από μακρύ δρόμο. Ο Βίλεμ Σιξ τον είχε στο Άμστερνταμ ως το 1734· μετά από αυτόν ακολούθησαν συλλέκτες στις Βρυξέλλες, στο Παρίσι και στη Βιέννη, ώσπου ο έμπορος έργων τέχνης Σαρλ Σέντελμαγερ τον πούλησε στον Εντουάρ Αντρέ. Δεν ήταν ο πρώτος Ρέμπραντ του ζεύγους: ο Εντουάρ είχε αγοράσει ήδη από το 1865 ένα πορτρέτο του, κάποιου γιατρού Τόλινξ, και αυτή η μικρή σκηνή προστέθηκε αργότερα. Το 2019 ταξίδεψε στο Μιλάνο και κρεμάστηκε στην Πινακοθήκη Μπρέρα δίπλα στο Δείπνο στους Εμμαούς του ίδιου του Καραβάτζο, του ζωγράφου από τον οποίο είχε δανειστεί το φως του. Μετά επέστρεψε εδώ, στο δωμάτιο όπου το ζεύγος Αντρέ καθόταν και διάβαζε καταλόγους δημοπρασιών.

Στάση 2 από 5 · Η Σκάλα

Η υποδοχή του Ερρίκου Γ΄ στη Βίλα Κονταρίνι

Τζαμπατίστα Τιέπολο · Περίπου 1745 · Τοιχογραφία μεταφερμένη σε μουσαμά, 7,29 × 4,02 μ.

Προσέξτε

  • Ο νεαρός στο πρώτο πλάνο, γερμένος προς τα πίσω, με τα πόδια να κρέμονται έξω από τη ζωγραφισμένη κορνίζα. Είναι το οπτικό τέχνασμα του Τιέπολο που σπρώχνει τη σκηνή μέσα στον δικό σας χώρο.
  • Η ζωγραφισμένη αρχιτεκτονική: καμάρες και κίονες μιας ανοιχτής στοάς που ο τοίχος στην πραγματικότητα δεν έχει.
  • Τα σκαλιά. Η τοιχογραφία δείχνει έναν Γάλλο βασιλιά να ανεβαίνει προς μια βίλα, γι’ αυτό το ζεύγος Αντρέ την τοποθέτησε στην κορυφή μιας σκάλας.
Κείμενο (2:10)

Σταθείτε στην κορυφή της σκάλας και γυρίστε προς τον τοίχο. Η σκάλα που μόλις ανεβήκατε είναι η αρχιτεκτονική έκπληξη του σπιτιού: μια διπλή σπείρα από μάρμαρο, πέτρα, σίδερο και μπρούντζο, και βρίσκεται στο βάθος των διαμερισμάτων αντί για τη μέση, εκεί όπου θα την περιμένατε. Ο πίνακας από πάνω της επιλέχθηκε γι’ αυτό ακριβώς το σημείο.

Ο Τζαμπατίστα Τιέπολο τον ζωγράφισε για τη Βίλα Κονταρίνι, μια εξοχική κατοικία στο Βένετο, γύρω στο 1745 κατά τη χρονολόγηση του μουσείου. Καταγράφει μια πραγματική επίσκεψη, το 1574. Ο Ερρίκος ο Τρίτος, γιος της Αικατερίνης των Μεδίκων, επέστρεφε από την Πολωνία για να διαδεχτεί τον αδελφό του Κάρολο τον Ένατο στον θρόνο της Γαλλίας, και στον δρόμο για το Παρίσι σταμάτησε στη βίλα της οικογένειας Κονταρίνι, λίγο πριν μπει στη Βενετία. Ο Τιέπολο τοποθετεί τη συνάντηση σε μια ευρύχωρη στοά με ζωγραφισμένες καμάρες και κίονες, όπου οι άνθρωποι της βίλας σπεύδουν να υποδεχτούν τον βασιλιά και τη συνοδεία του.

Βρείτε τώρα τον νεαρό στο πρώτο πλάνο. Είναι γερμένος προς τα πίσω και τα πόδια του κρέμονται έξω από την άκρη της ζωγραφισμένης κορνίζας, μέσα στον χώρο όπου στέκεστε. Αυτός είναι ο Τιέπολο που διασκεδάζει: ένα οπτικό αστείο, τρομπ λ’ όιγ, που κάνει έναν επίπεδο τοίχο μπαλκόνι.

Ο Εντουάρ Αντρέ και η Νελί Ζακμάρ βρήκαν την τοιχογραφία το 1893, σε ένα από τα ταξίδια τους στην Ιταλία, και την αγόρασαν μαζί με μια ζωγραφισμένη οροφή από την ίδια βίλα. Το να ξεκολλήσεις μια τοιχογραφία από έναν τοίχο στο Βένετο και να τη στήσεις ξανά σε έναν τοίχο στο Παρίσι είναι αργή δουλειά. Η αποκόλληση, η μεταφορά και η επανατοποθέτηση των δύο έργων κράτησαν οκτώ μήνες, από τον Μάιο του 1893 ως τον Ιανουάριο του 1894. Ο Εντουάρ πέθανε το 1894, λίγο αφού τελείωσε η δουλειά.

Την έβαλαν στην κορυφή της σκάλας για έναν λόγο που μπορείτε να δείτε: η τοιχογραφία δείχνει έναν Γάλλο βασιλιά να ανεβαίνει τα σκαλιά μιας βίλας, κι εσείς μόλις ανεβήκατε αυτά εδώ. Το 1896 η Gazette des Beaux-Arts έγραψε ότι κανένας Τιέπολο δεν θα μπορούσε να είναι πιο κοντά στις γαλλικές καρδιές: ο τελευταίος μεγάλος Βενετός ζωγράφος πάνω σε ένα επεισόδιο της γαλλικής ιστορίας. Η οροφή που ήρθε μαζί της πήγε στην τραπεζαρία, που σήμερα είναι το εστιατόριο, οπότε το μεσημεριανό εκεί σερβίρεται κάτω από το άλλο μισό της αγοράς.

Τα χρώματα είναι πιο φρέσκα απ’ ό,τι πριν από λίγα χρόνια. Από το φθινόπωρο του 2023, εργασίες ενός χρόνου αποκατέστησαν αυτή την τοιχογραφία μαζί με το μάρμαρο και τον μπρούντζο της σκάλας που μόλις ανεβήκατε.

Στάση 3 από 5 · Στοά των Μουσικών, προς την πλευρά του δρόμου

Προτομή του πάπα Γρηγορίου ΙΕ΄

Τζιαν Λορέντσο Μπερνίνι · 1622 · Μπρούντζος, 78 × 66 εκ.

Προσέξτε

  • Η βάση. Από όλα τα αντίτυπα αυτής της προτομής, μόνο αυτού το βάθρο φέρει οικόσημα.
  • Ο Άγιος Πέτρος και ο Άγιος Παύλος, ένας σε κάθε πλευρά του μανδύα, οι προστάτες του πάπα, δουλεμένοι μέσα στο κέντημα.
  • Το κεφάλι, βυθισμένο χαμηλά στο κολάρο, έτσι ώστε όλη η προτομή να σχηματίζει ένα τρίγωνο: ένας ηλικιωμένος άντρας που τον βαραίνουν τα ίδια του τα άμφια.
Κείμενο (2:01)

Λίγοι έρχονται στη λεωφόρο Οσμάν περιμένοντας να βρουν τον Μπερνίνι, τον άνθρωπο που ο αιώνας του θεωρούσε τον μεγαλύτερο καλλιτέχνη του και που δούλεψε στη Ρώμη για τον έναν πάπα μετά τον άλλον. Κι όμως, να τος, σε μπρούντζο. Ο άντρας είναι ο πάπας Γρηγόριος ο Δέκατος Πέμπτος, και η προτομή είναι ένα από τα σπάνια έργα του δέκατου έβδομου αιώνα που αγόρασε ποτέ η Νελί Ζακμάρ. Η καρδιά της ήταν στην Αναγέννηση, αλλά αναγνώριζε την ποιότητα όταν τη συναντούσε, και το 1899 αγόρασε αυτή την προτομή σε μια δημοπρασία του Στέφανο Μπαρντίνι στο Λονδίνο.

Ο Γρηγόριος ο Δέκατος Πέμπτος γεννήθηκε ως Αλεσάντρο Λουντοβίζι, στη Μπολόνια, και ήταν πάπας μόλις δυόμισι χρόνια, από τον Φεβρουάριο του 1621 ως τον θάνατό του τον Ιούλιο του 1623. Ο Μπερνίνι ξεκίνησε ένα μαρμάρινο πορτρέτο του αμέσως μετά την εκλογή και το είχε τελειώσει ως τον Σεπτέμβριο. Ακολούθησαν μπρούντζινα αντίτυπα. Το μάρμαρο βρίσκεται σήμερα στο Τορόντο, στην Πινακοθήκη του Οντάριο. Αυτό που κοιτάτε είναι ένα αντίτυπο από εκείνο, και για πολύ καιρό αυτό το έκανε να μοιάζει κατώτερο. Το μουσείο λέει ότι η πρόσφατη έρευνα το ανέτρεψε: μπορεί να είναι το πρώτο απ’ όλα τα αντίτυπα, φινιρισμένο με τη σμίλη του ίδιου του Μπερνίνι για έναν σημαντικό Ρωμαίο συλλέκτη, και σήμερα θεωρείται κορυφαίο έργο.

Ο Μπερνίνι δούλευε γρήγορα επειδή ανακύκλωνε. Ο μανδύας, το βαρύ τελετουργικό ένδυμα, είναι δανεισμένος σχεδόν ολόκληρος από μια προτομή που είχε φτιάξει το 1618 για τον προηγούμενο πάπα, τον Παύλο τον Πέμπτο. Άλλαξε την πόρπη και άλλαξε τις δύο μικρές μορφές στις δύο πλευρές. Κοιτάξτε τες τώρα: ο Άγιος Πέτρος από τη μια, ο Άγιος Παύλος από την άλλη, οι προστάτες του πάπα, πλεγμένοι μέσα στο κέντημα. Μετά κοιτάξτε το κεφάλι, βυθισμένο χαμηλά στο κολάρο, έτσι ώστε όλη η προτομή γίνεται ένα τρίγωνο. Είναι ένας φιλάσθενος άντρας εξήντα επτά χρονών, σκυμμένος κάτω από το βάρος του αξιώματός του, με μάτια ακόμη ολότελα ξύπνια.

Το πορτρέτο απέδωσε πλουσιοπάροχα. Στις τριάντα Ιουνίου του 1621 αυτός ο πάπας έκανε τον Μπερνίνι ιππότη του Τάγματος του Χριστού, με ισόβιο μισθό. Ο Μπερνίνι ήταν είκοσι δύο χρονών. Από τότε η Ρώμη τον έλεγε Il Cavaliere, τον Ιππότη.

Πριν προχωρήσετε, κοιτάξτε κάτω, τη βάση. Από όλα τα αντίτυπα αυτής της προτομής, μόνο αυτού το βάθρο φέρει οικόσημα.

Στάση 4 από 5 · Η Φλωρεντινή Πινακοθήκη, δεξιός τοίχος καθώς μπαίνετε

Ο Άγιος Γεώργιος και ο δράκος

Πάολο Ουτσέλο · 1430–1435 · Ζωγραφισμένο ξύλο

Προσέξτε

  • Η σπηλιά στη μέση. Χωρίζει το τοπίο στα δύο, και κάθε μισό έχει το δικό του σημείο φυγής.
  • Ο δράκος, πράσινος και κουλουριασμένος, σχεδιασμένος σαν πλάσμα βγαλμένο από γοτθικό οικόσημο.
  • Η πριγκίπισσα αριστερά, ένα επίπεδο περίγραμμα στα κόκκινα, σαν μορφή σε μετάλλιο, μπροστά σε χωράφια στημένα με προοπτική πίσω της.
Κείμενο (2:01)

Η Νελί Ζακμάρ διαμόρφωσε αυτή την αίθουσα σαν ένα είδος ιδιωτικού παρεκκλησιού, με στασίδια χορωδίας, έναν πίνακα αγίας τράπεζας και ένα ταφικό μνημείο, και κρέμασε εδώ τους φλωρεντινούς πίνακες που αγαπούσε περισσότερο, ανάμεσά τους Παναγίες του Μποτιτσέλι και του Περουτζίνο. Το μουσείο πάντως δεν έχει καμία αμφιβολία για το ποιος πίνακας μετράει εδώ περισσότερο. Στον δεξιό τοίχο καθώς μπαίνετε κρέμεται το έργο που από καιρό αποκαλεί το σπανιότερο της ιταλικής του συλλογής, και το αριστούργημά του.

Ο Πάολο Ουτσέλο τον ζωγράφισε ανάμεσα στο 1430 και στο 1435. Το θέμα είναι ο παλιός θρύλος. Ένας δράκος ετοιμάζεται να καταβροχθίσει μια βασιλοπούλα, και ο Άγιος Γεώργιος καταφτάνει έφιππος και τον διαπερνά με τη λόγχη του. Η ιστορία ήρθε από την Ανατολή, και οι χριστιανοί την υιοθέτησαν ως εικόνα της Εκκλησίας που απελευθερώνεται από την ειδωλολατρία.

Αυτό που κάνει τον πίνακα παράξενο είναι ότι είναι δύο πίνακες μαζί. Οι μορφές ανήκουν στον γοτθικό κόσμο των λαβάρων και της εραλδικής. Η πριγκίπισσα αριστερά είναι ένα επίπεδο περίγραμμα, σαν μορφή χαραγμένη σε μετάλλιο. Ο δράκος, πράσινος και κουλουριασμένος, μοιάζει να κατέβηκε από κάποιο οικόσημο. Κοιτάξτε όμως πίσω τους. Τα χωράφια και οι λόφοι είναι στημένοι με προοπτική: το μοντέρνο μισό του πίνακα. Και η μεγάλη σπηλιά στη μέση χωρίζει αυτό το τοπίο στα δύο, κάθε μισό με το δικό του σημείο φυγής και το δικό του βάθος. Το μουσείο θεωρεί αυτή την πολυπλοκότητα χαρακτηριστική του Ουτσέλο: μια παλιά ιστορία σκηνοθετημένη μπροστά σε έναν ολοκαίνουργιο τρόπο να χτίζεις τον χώρο.

Αν ξέρετε τον Άγιο Γεώργιο της Εθνικής Πινακοθήκης του Λονδίνου, αυτός εδώ ήρθε πρώτος. Ο πίνακας του Λονδίνου ζωγραφίστηκε γύρω στο 1470, κι αυτός είναι ο παλαιότερος και ο πιο ήσυχος από τους δύο.

Η Νελί Ζακμάρ τον είδε πρώτη φορά στη Φλωρεντία, στο παλάτσο του αγαπημένου της αρχαιοπώλη. Τον ήθελε, και δεν μπορούσε να τον έχει, γιατί ο πίνακας δεν επιτρεπόταν να βγει από την Ιταλία. Έτσι περίμενε. Βγήκε σε δημοπρασία στο Λονδίνο το 1899, κι εκείνη τον αγόρασε εκεί, την ίδια χρονιά και στην ίδια πόλη όπου αγόρασε τον Μπερνίνι από τον οποίο μόλις περάσατε. Το αριστούργημα του μουσείου έφτασε στο Παρίσι μέσα από μια αίθουσα δημοπρασιών του Λονδίνου.

Στάση 5 από 5 · Η Βενετική Πινακοθήκη, αριστερός τοίχος καθώς μπαίνετε

Ecce Homo

Αντρέα Μαντένια · Περίπου 1500 · Λάδι σε μουσαμά, 54 × 42 εκ.

Προσέξτε

  • Τα δύο χάρτινα σημειώματα στις πάνω γωνίες, ζωγραφισμένα σαν να είναι καρφιτσωμένα: Crucifige eum, tolle eum. Σταύρωσέ τον, πάρ’ τον από εδώ.
  • Το φωτοστέφανο. Είναι διάφανο· βλέπετε το σκοτεινό φόντο κατευθείαν μέσα από αυτό.
  • Το σκοινί περασμένο γύρω από τον λαιμό του και δεμένο μπροστά, και οι δεμένοι καρποί σταυρωμένοι πάνω στο στήθος.
  • Το γέρικο πρόσωπο με το πορτοκαλί τουρμπάνι στα δεξιά, με το στόμα ανοιχτό και το ένα χέρι να σφίγγει τον ώμο του.
Κείμενο (2:14)

Αυτή είναι η τελευταία αίθουσα του Ιταλικού Μουσείου, και αυτή που χρωστάει τα περισσότερα στο προσωπικό γούστο του Εντουάρ Αντρέ. Όταν κάθε συλλέκτης γύρω του ήθελε Φλωρεντία, εκείνος ήθελε Βενετία και τον ιταλικό Βορρά, και η αίθουσα είναι γεμάτη από αυτά: Μπελίνι, Κριβέλι, Καρπάτσο. Στον αριστερό τοίχο καθώς μπαίνετε κρέμεται ένας μικρός, σκληρός πίνακας του Αντρέα Μαντένια.

Ecce Homo σημαίνει «Ίδε ο άνθρωπος». Είναι τα λόγια του Πιλάτου καθώς δείχνει στο πλήθος τον βασανισμένο Χριστό. Ο Μαντένια τον ζωγράφισε γύρω στο 1500, προς το τέλος της ζωής του· πέθανε το 1506. Δείτε πόσο κοντά σας φέρνει. Ο Χριστός γεμίζει τον μουσαμά, μέχρι τη μέση και γυμνός, κάτι που, όπως επισημαίνει το μουσείο, είναι εξαιρετικά ασυνήθιστο για το θέμα. Το μαστίγιο έχει σημαδέψει το σώμα του. Οι καρποί του είναι δεμένοι, και ένα σκοινί είναι περασμένο γύρω από τον λαιμό του και δεμένο μπροστά, σαν λουρί. Το φωτοστέφανό του είναι διάφανο· βλέπετε κατευθείαν μέσα από αυτό.

Μετά τα πρόσωπα που συνωστίζονται στους ώμους του. Δύο από τους άντρες ακουμπούν ένα χέρι πάνω του για να τον κρατούν αιχμάλωτο. Δεξιά, κάτω από ένα πορτοκαλί τουρμπάνι, ένα γέρικο πρόσωπο με ανοιχτό στόμα, που λένε ότι είναι μιας γριάς. Αριστερά, ένας άντρας με κάλυμμα κεφαλής γεμάτο γραφή που μοιάζει με εβραϊκή και δεν είναι. Πίσω τους, κι άλλα πρόσωπα στο μισοσκόταδο. Το μουσείο λέει ότι κανένας ζωγράφος πριν από τον Μαντένια δεν είχε φέρει πρόσωπα τόσο κοντά στη γελοιογραφία για να δείξει τη λύσσα και τον πόθο για φόνο, και, έτσι κοντά που στέκεστε, νιώθετε την αίθουσα να σφίγγεται.

Διαβάστε τώρα τα δύο χάρτινα σημειώματα στις πάνω γωνίες, ζωγραφισμένα σαν να είναι καρφιτσωμένα. Crucifige eum, tolle eum. Σταύρωσέ τον, πάρ’ τον από εδώ.

Το χρώμα είναι σχεδόν γκριζάιγ, γκρίζοι τόνοι και χλωμή σάρκα απλωμένα λεπτά, έτσι που οι μορφές μοιάζουν σκαλισμένες, σαν αρχαία γλυπτά. Για πολύ καιρό αυτή η ένταση μετρούσε εναντίον του πίνακα, και ο κόσμος αμφέβαλλε αν μπορούσε καν να είναι του Μαντένια. Χρειάστηκαν δύο εκθέσεις, μία στο Λούβρο και μία στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης, για να γίνει δεκτός ως δικός του. Φαίνεται πως βρίσκεται ακόμη στο αρχικό του υπόστρωμα και δεν έχει βερνίκι, οπότε η επιφάνεια είναι κοντά σε αυτή που άφησε ο Μαντένια: το σκοινί, το διάφανο φωτοστέφανο και δύο κομμάτια ζωγραφισμένο χαρτί που φωνάζουν ακόμα το ίδιο πράγμα.

Ανεξάρτητος ξεναγός · Chiaro

Στρέψτε το Chiaro σε κάθε έργο του Ζακμάρ-Αντρέ.

Πέντε έργα είναι μόνο μια φέτα απ’ όσα αγόρασε το ζεύγος Αντρέ. Στρέψτε το κινητό σας σε έναν Σαρντέν στην Πινακοθήκη Ζωγραφικής, σε μια προτομή του Ουντόν στο Μεγάλο Σαλόνι ή σε μια Παναγία του Μποτιτσέλι στη Φλωρεντινή Πινακοθήκη: η εφαρμογή αναγνωρίζει το έργο, σας λέει πώς έφτασε στη λεωφόρο Οσμάν και συνεχίζει να μιλά όσο κρατούν οι ερωτήσεις σας, εκεί, μέσα στην αίθουσα.

Γιατί ο Χριστός είναι στη σκιά;Πώς μεταφέρεται μια τοιχογραφία;Ποια ήταν η Νελί Ζακμάρ;

Πριν πάτε

01

Πώς θα πάτε

158 boulevard Haussmann, 75008 Παρίσι, λίγα λεπτά με τα πόδια από τα Ηλύσια Πεδία και τα μεγάλα πολυκαταστήματα. Το μέγαρο είναι πιο μέσα από τη λεωφόρο, όχι στη γραμμή των κτιρίων, γι’ αυτό προσέξτε το κενό στη σειρά των προσόψεων.

Με το μετρό, οι γραμμές 9 και 13 εξυπηρετούν τους τρεις κοντινότερους σταθμούς: Miromesnil, Saint-Philippe du Roule και Saint-Augustin. Αν έρχεστε με το RER A, κατεβείτε στο Charles de Gaulle–Étoile και συνεχίστε με τα πόδια. Τα λεωφορεία 22, 28, 43, 52, 54, 80, 83, 84 και 93 περνούν όλα κοντά, και όσοι οδηγούν μπορούν να χρησιμοποιήσουν το πάρκινγκ Haussmann-Berri στην πόρτα του μουσείου, ανοιχτό όλο το εικοσιτετράωρο.

02

Εισιτήρια

  • Μέρα που να κλείνει δεν υπάρχει: το μουσείο ανοίγει κάθε μέρα του χρόνου, και τις αργίες, από τις 10:00. Κλείνει στις 18:00 από Δευτέρα ως Πέμπτη, στις 22:00 τις Παρασκευές και στις 19:00 τα Σαββατοκύριακα, και οι τελευταίοι επισκέπτες μπαίνουν 30 λεπτά πριν από το κλείσιμο.
  • Μην υπολογίζετε σε δωρεάν πρώτη Κυριακή. Το μουσείο το διαχειρίζεται ιδιωτική εταιρεία και μένει έξω από αυτό το πρόγραμμα· τα παιδιά κάτω των επτά ετών και λίγες ακόμη κατηγορίες που ορίζονται ρητά μπαίνουν δωρεάν με δικαιολογητικό.
  • Όταν υπάρχει έκθεση, το ίδιο εισιτήριο καλύπτει το σπίτι και την έκθεση, και τα εισιτήρια που αγοράζονται ηλεκτρονικά έχουν ζώνη εισόδου 15 λεπτών. Η κράτηση δεν είναι υποχρεωτική, αλλά όσοι έρχονται χωρίς εισιτήριο ίσως περιμένουν στο ταμείο.
  • Οι βαλίτσες δεν επιτρέπονται και δεν υπάρχει πουθενά να τις αφήσετε· τα ντουλαπάκια με κωδικό, 45 × 28 × 28 εκ., χωρούν ένα σακίδιο ημέρας. Οι φωτογραφίες χωρίς φλας επιτρέπονται παντού.
Επίσημα εισιτήρια →
03

Ο επίσημος ηχητικός ξεναγός

Στο γκισέ, με 5 ευρώ παίρνετε τον ηχητικό ξεναγό του ίδιου του μουσείου: δέκα γλώσσες και περίπου ενενήντα λεπτά σχολιασμού για τη μόνιμη συλλογή, και μπορεί να προστεθεί σε μια ηλεκτρονική κράτηση. Η εφαρμογή επίσκεψης του μουσείου, με μια περιήγηση στο σπίτι που παρουσιάζει ο Φρανκ Φεράν, δεν κοστίζει τίποτα. Αφού αυτή η εφαρμογή και αυτή η σελίδα με τις πέντε στάσεις είναι και οι δύο δωρεάν, ο επί πληρωμή ξεναγός αξίζει τα λεφτά του κυρίως αν θέλετε ολόκληρη την ώρα και μισή· για οποιοδήποτε έργο πέρα από τα πέντε δικά μας, η εφαρμογή Chiaro απαντά από μια φωτογραφία.

Επίσημος ιστότοπος →

Ερωτήσεις

Υπάρχει δωρεάν ηχητικός ξεναγός για το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ;

Η εφαρμογή επίσκεψης του ίδιου του μουσείου είναι δωρεάν, όπως και αυτή η σελίδα: πέντε ηχογραφήσεις που παίζουν στο πρόγραμμα περιήγησης, με το κείμενο τυπωμένο κάτω από την καθεμία. Για οποιονδήποτε άλλο πίνακα, προτομή ή έπιπλο του σπιτιού, βγάλτε μια φωτογραφία και αφήστε την εφαρμογή Chiaro να σας μιλήσει γι’ αυτό.

Πόσο κοστίζει ο επίσημος ηχητικός ξεναγός του Μουσείου Ζακμάρ-Αντρέ;

Κοστίζει 5 ευρώ. Για τη μόνιμη συλλογή προσφέρει περίπου μιάμιση ώρα ακρόασης σε δέκα γλώσσες, ανάμεσά τους αγγλικά, ιαπωνικά και κινεζικά· ο σχολιασμός της έκθεσης υπάρχει μόνο στα γαλλικά και στα αγγλικά. Μπορεί να προστεθεί σε μια ηλεκτρονική κράτηση.

Πού βρίσκεται το Δείπνο στους Εμμαούς του Ρέμπραντ στο Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ;

Στη Βιβλιοθήκη, στον τοίχο που έχετε απέναντί σας καθώς μπαίνετε. Το δωμάτιο ήταν το υπνοδωμάτιο της Νελί Ζακμάρ πριν γίνει βιβλιοθήκη, και στη διαδρομή έρχεται πριν από τη μεγάλη σκάλα και το Ιταλικό Μουσείο.

Είναι ανοιχτό το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ τη Δευτέρα;

Ναι, η Δευτέρα είναι κανονική μέρα λειτουργίας. Οι πόρτες ανοίγουν στις 10:00 κάθε μέρα του χρόνου, και τις αργίες, και τη Δευτέρα κλείνουν στις 18:00, όπως και ως την Πέμπτη· τις Παρασκευές μένει ανοιχτό ως τις 22:00 και τα Σαββατοκύριακα ως τις 19:00. Ανήμερα τα Χριστούγεννα του 2026 και την Πρωτοχρονιά του 2027, που πέφτουν και οι δύο Παρασκευή, κλείνει στις 18:00.

Είναι δωρεάν το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ την πρώτη Κυριακή του μήνα;

Όχι. Το μουσείο το διαχειρίζεται μια ιδιωτική εταιρεία, η Culturespaces, για λογαριασμό του Institut de France, και δεν συμμετέχει στη δωρεάν είσοδο της πρώτης Κυριακής που προσφέρουν πολλά μουσεία του Παρισιού. Η είσοδος είναι δωρεάν για παιδιά κάτω των επτά ετών, επισκέπτες με αναπηρία μαζί με έναν συνοδό και λίγους κατόχους επαγγελματικών καρτών.

Πόση ώρα χρειάζεται το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ;

Οι πέντε στάσεις εδώ θέλουν περίπου σαράντα λεπτά μαζί με το κοίταγμα, τα έντεκα από αυτά ακρόαση. Το ίδιο το μουσείο υπολογίζει μιάμιση ώρα για όλη τη μόνιμη συλλογή, συν περίπου 45 λεπτά για την περιοδική έκθεση.

Περισσότερες ηχητικές ξεναγήσεις

Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με το Μουσείο Ζακμάρ-Αντρέ.