Sainte-Chapelle · Paryż · Niezależny przewodnik
Audioprzewodnik po Sainte-Chapelle,
pięć przystanków, za darmo.
Piętnaście okien, 670 metrów kwadratowych szkła i 1113 scen: te pięć przystanków prowadzi cię od chodnika aż pod rozetę, a o każdej pojedynczej kwaterze witraża opowie ci Chiaro, wystarczy zdjęcie.
Stworzone przez Chiaro. Bez powiązań z zarządcą Sainte-Chapelle.
Iglica nad Pałacem Sprawiedliwości
Sainte-Chapelle, Paryż
To była bezpłatna część
Zrób zdjęcie, a Chiaro opowie ci o dowolnym szczególe Sainte-Chapelle.
Pięć przystanków · 12 min słuchania
Pięć miejsc, jedna trasa,
w kolejności, w jakiej je zobaczysz.
Drzwi sądu przy boulevard du Palais są zarazem drzwiami królewskiej kaplicy z trzynastego wieku, a ten audioprzewodnik po Sainte-Chapelle, pięć przystanków do samodzielnego zwiedzania, które kończą się pod rozetą, zaczyna się na chodniku przed nimi. Pierwszy przystanek możesz włączyć na długo przed kontrolą, z iglicą widoczną nad linią dachów Pałacu Sprawiedliwości. Za kontrolą bezpieczeństwa stajesz twarzą na wschód przed fasadą zachodnią i jej dwoma portykami; niskie dolne drzwi prowadzą do malowanej kaplicy dolnej; wąskie schody w wieży wyprowadzają cię do kaplicy górnej, gdzie stajesz pośrodku nawy i patrzysz na apsydę; a ostatni przystanek masz za plecami, kiedy wychodzisz: rozetę Apokalipsy nad zachodnimi drzwiami. Ani na chwilę nie opuszczasz jednego budynku: słuchanie zajmuje około dwunastu minut, a ulotka samego zabytku przewiduje na całą wizytę godzinę.
Godziny, ceny i zasady podane na tej stronie pochodzą z sainte-chapelle.fr, strony, którą Centre des monuments nationaux prowadzi dla kaplicy, oraz z ulotki dla zwiedzających wydanej przez sam zabytek, a drugim źródłem do historii jest Wikipedia. Godziny otwarcia zmieniają się 1 kwietnia i 1 października z letnich na zimowe i z powrotem, więc sprawdź na stronie zabytku swój termin. Jeśli obsługa w kaplicy powie ci coś innego, rób, jak mówi, a po wyjściu z powrotem na bulwar napisz nam, co się zmieniło.
Przystanek 1 z 5 · Boulevard du Palais, na chodniku przy wejściu dla zwiedzających pod numerem 10, z widokiem na zachód ponad linią dachów Pałacu Sprawiedliwości
Iglica nad Pałacem Sprawiedliwości
Jean-Baptiste Lassus (1807–1857), rzeźby Adolphe’a-Victora Geoffroya-Dechaume’a (1816–1892) · Budowana od 1852 roku; piąta iglica od trzynastego wieku · Drewno cedrowe, 33 metry wysokości, wierzchołek 75 metrów nad ziemią
Na co zwrócić uwagę
- Archanioł Michał na kalenicy dachu nad wschodnim końcem, zabijający smoka. Osiem postaci u jego stóp składa wieńce, a ich wzorem byli ludzie, którzy odbudowali kaplicę.
- Dwunastu apostołów wokół podstawy iglicy, a wyżej, tam gdzie zaczyna się szpic, mniejsze anioły. Święty Tomasz z węgielnicą ma twarz architekta Lassusa, a święty Filip – malarza Louisa Steinheila.
- Czego brakuje: łuków przyporowych. Górne mury stoją na zwykłych przyporach, a resztę robią żelazne ściągi pod dachem i łańcuchy ukryte w oknach.
Transkrypcja (2:18)
Spójrz w górę ponad linię dachów Pałacu Sprawiedliwości, długiego kamiennego gmachu sądów przed tobą, a zobaczysz ciemną iglicę z ażurowego maswerku, a pod nią stromy szary dach najeżony pinaklami. Tyle Sainte-Chapelle pozwala zobaczyć ulica. Reszta jest zamknięta w obrębie sądów i dlatego droga do środka prowadzi przez kontrolę bezpieczeństwa czynnego, codziennie pracującego sądu.
To nabiera sensu, kiedy wiesz, gdzie stoisz. Od dziesiątego do czternastego wieku ta wyspa była siedzibą królów Francji, a kaplicę zbudowano w samym środku ich pałacu jako prywatną kaplicę króla. Ludwik Dziewiąty mógł przejść ze swoich komnat galerią prosto na jej górne piętro. Potem, w 1358 roku, paryski tłum wdarł się do pałacu i zamordował marszałków Szampanii i Normandii na oczach młodego delfina, następcy tronu, późniejszego Karola Piątego. Kiedy został królem, wyprowadził się stąd: najpierw do Hôtel Saint-Pol, potem do Luwru i do Vincennes. Sądy i więzienie zostały. Pałac stał się Pałacem Sprawiedliwości, a kaplica i sąsiednia Conciergerie to wszystko, co widocznie przetrwało z najstarszego pałacu królów Francji.
Iglica, na którą patrzysz, jest piątą na tym dachu. Drugą widać w Bardzo bogatych godzinkach księcia de Berry; trzecia spłonęła w 1630 roku; czwartą rozebrano po rewolucji, w 1793 roku. Ta powstawała od 1852 roku według projektu architekta Jean-Baptiste’a Lassusa: z drewna cedrowego, wysoka na trzydzieści trzy metry, z wierzchołkiem siedemdziesiąt pięć metrów nad ziemią.
Znajdź dwunastu apostołów stojących wokół jej podstawy, a wyżej, tam gdzie zaczyna się szpic, mniejsze anioły niosące narzędzia Męki Pańskiej. Posągi wyszły z pracowni Geoffroya-Dechaume’a i trzymają się średniowiecznego zwyczaju: święty Tomasz, ten z węgielnicą, dostał twarz architekta Lassusa, a malarz Louis Steinheil użyczył swojej świętemu Filipowi. A na wschodnim końcu dachu, na kalenicy, stoi archanioł Michał i zabija smoka. Wokół jego stóp osiem postaci składa wieńce, a przedstawiają one robotników, którzy odbudowali kaplicę.
Jeszcze jedno, zanim wejdziesz. Na całym tym budynku nie ma ani jednego łuku przyporowego. Mury stoją wyłącznie na swoich przyporach i na żelazie: na ściągach pod dachem i łańcuchach ukrytych w oknach. To one od prawie ośmiuset lat utrzymują szkło.
Przystanek 2 z 5 · Dziedziniec przed fasadą zachodnią, tuż za kontrolą bezpieczeństwa, twarzą na wschód, w stronę obu portyków
Fasada zachodnia i jej dwa portyki
Nieznany z imienia mistrz budowlany Ludwika IX; rozeta z czasów Karola VIII; rzeźby portali odtworzone przez Adolphe’a-Victora Geoffroya-Dechaume’a (1816–1892) · 1242–1248; rozeta około 1485; rzeźby odnowione 1854–1873; portyki odnowione 2021–2023 · Dwukondygnacyjny kamienny portyk pod płomienistą rozetą o szerokości 9 metrów
Na co zwrócić uwagę
- Dwoje drzwi, jedne nad drugimi. Niskie, na poziomie ziemi, były dla służby pałacowej; te na górze, na balkonie, należały do króla.
- Balustrada u podstawy dachu, z liliami wplecionymi w kamień, ustawiona tam przez Karola Piątego.
- Iglice na dwóch wieżach schodowych: pod każdą koroną z lilii jest wyrzeźbiona korona cierniowa.
- Matka Boża z Dzieciątkiem na filarze dzielącym dolne drzwi, dziewiętnastowieczna figura Geoffroya-Dechaume’a. Dolna kaplica jest jej poświęcona.
Transkrypcja (2:22)
Jesteś już za kontrolą i stoisz na dziedzińcu twarzą na wschód, a kaplica jest cała przed tobą, od chodnika po iglicę. Czytaj ją jak budynek dwupiętrowy, bo dokładnie tym jest.
Na poziomie ziemi jest niski dolny portyk. Te drzwi prowadziły do kaplicy dla ludzi pracujących w pałacu. Nad nim, na wysokości balkonu, jest drugi portyk z drugimi drzwiami i te należały do króla. Na górze wchodzili tylko Ludwik, jego rodzina i bliscy przyjaciele oraz kanonicy, którzy prowadzili nabożeństwa, a w trzynastym wieku w ogóle nie szli przez ten dziedziniec: przechodzili przez otwarty taras, połączony bezpośrednio z pałacem. Dwie wieże schodowe po obu stronach portyku kryją wąskie kręcone schody, po których zaraz wejdziesz, a kryją też przypory.
Nikt nie zapisał, kto ją zaprojektował. Dziewiętnasty wiek chętnie przypisywał ją Pierre’owi de Montreuil, który pracował w Saint-Denis i przy Notre-Dame; współcześni badacze wolą Jeana de Chelles albo Thomasa de Cormont, a jeden z nich dostrzegł tu rękę nieznanego mistrza budowlanego z Amiens. Historia, którą opowiada sam zabytek, mówi po prostu, że budowniczy nie jest dokładnie znany, i przypisuje fundatorowi, Ludwikowi Dziewiątemu, duży udział w samym pomyśle. Zapisane jest za to tempo. Kaplica powstała w latach 1242–1248, w niecałe siedem lat, aby pomieścić koronę cierniową, która kosztowała króla dużo więcej niż sam budynek.
A teraz wyłów to, co nie pochodzi z trzynastego wieku. Wielka rozeta w szczycie to gotyk płomienisty, cała z maswerku w kształcie płomieni, przebudowana około 1485 roku za Karola Ósmego. Balustradę u podstawy dachu, przeplataną liliami, kazał ustawić Karol Piąty. A większość rzeźb na tych portykach to dzieło Adolphe’a-Victora Geoffroya-Dechaume’a, który odtworzył je w latach 1854–1873, kiedy rewolucja rozbiła już oryginały. Jego jest Matka Boża z Dzieciątkiem na filarze dzielącym dolne drzwi i jego błogosławiący Chrystus przy drzwiach powyżej, tak łagodny, że zabytek porównuje go z Beau Dieu, „Pięknym Bogiem” z katedry w Amiens. Oba portyki odnowiono ponownie w latach 2021–2023.
Na koniec spójrz w górę na wieże schodowe. Pod koronami z lilii na ich iglicach jest wyrzeźbiona korona cierniowa: powód powstania całego budynku, pokazany na jego własnej fasadzie.
Przystanek 3 z 5 · Kaplica dolna, przez dolny portal fasady zachodniej
Kaplica dolna
Nieznany z imienia mistrz budowlany Ludwika IX; polichromia konserwatorów pracujących pod kierunkiem Félixa Dubana i Jean-Baptiste’a Lassusa · Konsekrowana w 1248 roku; przemalowana podczas restauracji w latach 1840–1863 · Malowane kamienne sklepienia wysokie na 6,6 metra nad nawą główną szeroką na 6 metrów
Na co zwrócić uwagę
- Złote zamki na czerwonych kolumnach, złote lilie na niebieskich: herby Blanki Kastylijskiej i jej syna, króla, obok siebie.
- Małe łukowe rozpory, które przeskakują od każdej kolumny wewnętrznej do muru zewnętrznego. Odpychają ciężar sklepień na zewnątrz, czyli robią to, co gdzie indziej łuki przyporowe.
- Apostołowie namalowani w medalionach w ściennej arkadzie, dwunastu dookoła kaplicy.
- Zwiastowanie nad drzwiami z tyłu po lewej: malowidło z trzynastego wieku, jedno z najstarszych malowideł ściennych w Paryżu.
Transkrypcja (1:56)
Schyl głowę w niskich drzwiach, a sufit wyjdzie ci na spotkanie. Ta kaplica ma tylko sześć i pół metra wysokości: nawę główną szeroką na sześć metrów i po wąskiej nawie bocznej z każdej strony, a każda powierzchnia jest pomalowana: niebieskie sklepienia usiane złotymi liliami, czerwone kolumny ostemplowane złotymi zamkami, kapitele podkreślone złotem.
To był kościół służby pałacowej, poświęcony Najświętszej Marii Pannie, zbudowany nisko i mocno, bo niesie na grzbiecie kaplicę króla. Poszukaj w nawach bocznych cienkich łukowych rozpór, które przeskakują od każdej kolumny wewnętrznej do muru zewnętrznego. Sam zabytek nazywa je po francusku étrésillons. Robią w środku to, co łuki przyporowe robią na zewnątrz katedry: odprowadzają ciężar sklepień do przypór, a za farbą wzmacnia je jeszcze żelazo.
Teraz kolory. Lilia należy do króla. Zamek, złoty na czerwonym, to Kastylia, na cześć jego matki, Blanki Kastylijskiej, która dwukrotnie rządziła Francją w jego imieniu: najpierw, gdy był chłopcem, i ponownie, gdy wyruszył na krucjatę. Jej herb jest rozsiany po obu kaplicach i po każdym oknie na górze. Matka i syn zmieniają się na tych kolumnach.
Wyznanie w sprawie farby: nie jest średniowieczna. Do środka dostała się Sekwana. Powódź zimą z 1689 na 1690 rok poważnie uszkodziła te ściany, a trzynastowieczne kolory z czasem wyblakły. To, co widzisz, to rekonstrukcja dziewiętnastowiecznych konserwatorów, w błękicie, czerwieni i złocie, które uznali za barwy trzynastego wieku. Okna też są ich dziełem. Oryginalne szkło na tej kondygnacji zniszczyła ta sama powódź, a sceny z życia Marii, które widzisz teraz, zaprojektował Louis Steinheil.
Jedno jednak przetrwało. Przejdź na tył kaplicy i poszukaj nad drzwiami po lewej malowanego Zwiastowania: archanioła Gabriela pozdrawiającego Marię. Te drzwi prowadziły kiedyś do wieży, w której przechowywano archiwa królewskie. Malowidło pochodzi z trzynastego wieku i zalicza się do najstarszych malowideł ściennych w Paryżu.
A potem znajdź schody. Kaplica króla jest trzydzieści trzy stopnie nad twoją głową.
Przystanek 4 z 5 · Kaplica górna, po 33 stopniach schodów w wieży; stań pośrodku nawy twarzą na wschód, w stronę apsydy
Kaplica górna, twarzą do apsydy
Zbudowana dla Ludwika IX (1214–1270) przez nieznanego z imienia mistrza budowlanego; witraże z trzech anonimowych warsztatów · 1242–1248; restaurowana w latach 1840–1863 · Piętnaście okien, 670 metrów kwadratowych szkła, pod sklepieniem wysokim na 20,6 metra
Na co zwrócić uwagę
- Apostołowie przy filarach, każdy z tarczą ze znakiem krzyża konsekracyjnego. Święty Piotr z kluczem to jeden z sześciu oryginałów.
- Środkowe okno apsydy, wprost przed tobą za trybuną: Męka Pańska, od pojmania Chrystusa po Zesłanie Ducha Świętego.
- Rzeźbione kapitele wzdłuż ścian bocznych, około stu, i nie ma dwóch z tą samą rośliną: oset, jaskier, głóg, winorośl, ostrokrzew, róża.
- Podwyższona trybuna w apsydzie, na której stał niegdyś wielki srebrny relikwiarz z koroną cierniową.
Transkrypcja (3:24)
Wyjdź z klatki schodowej, przejdź na środek nawy i obróć się twarzą do apsydy, zaokrąglonego wschodniego końca. To jest chwila, dla której zaprojektowano ten budynek. Ściany prawie zniknęły. Dach podtrzymuje klatka ze smukłych kamiennych filarów, a wszystko pomiędzy nimi to szkło: piętnaście okien, wysokich na piętnaście metrów w nawie i na trzynaście w apsydzie, w sumie około sześciuset siedemdziesięciu metrów kwadratowych, pod sklepieniem, które unosi się 20,6 metra nad tobą.
To sztuczka, i to dobra. Każdy z tych filarów to w rzeczywistości wiązka siedmiu cienkich kolumienek, co ukrywa jego grubość, a za szprosami okien biegną wokół budynku dwa pasy żelaznych łańcuchów, które go spinają. Okna w nawie są przy tym nieco wyższe niż w apsydzie, przez co wnętrze wydaje się dłuższe niż jego trzydzieści trzy metry.
W szkle jest 1113 scen. Opowieść zaczyna się po twojej lewej i za tobą, w północnym oknie najbliżej rozety, od Księgi Rodzaju, i biegnie dookoła kaplicy: na wschód wzdłuż ściany północnej, przez apsydę i z powrotem wzdłuż ściany południowej, przez Judytę, Esterę i Księgi Królewskie, aż znów dochodzi do rozety. W apsydzie przed tobą są prorocy, Daniel, Ezechiel, Izajasz i drzewo Jessego, wokół środkowego okna z Męką Pańską, od pojmania Chrystusa po Zesłanie Ducha Świętego. Nie próbuj czytać wszystkiego. Sam zabytek tak mówi: te witraże niekoniecznie są po to, żeby je czytać, tylko po to, żeby je oglądać. Szklarze ograniczyli się do czerwieni, błękitu, dwóch odcieni zieleni, dwóch odcieni fioletu i jednej żółci, i dlatego stąd wszystko stapia się w jedno fioletowe światło. Dwie trzecie tego szkła pochodzi z trzynastego wieku.
To światło zbudowano wokół korony. W 1239 roku, po dwóch latach negocjacji, Ludwik Dziewiąty kupił koronę cierniową od Baldwina Drugiego, łacińskiego cesarza Konstantynopola. Razem z relikwiami, które przyszły potem, zapłacił 135 000 liwrów turońskich, co według zabytku stanowiło połowę rocznych dochodów królestwa. Sama kaplica, razem z witrażami, kosztowała 40 000. Relikwie pokazywano w wielkim relikwiarzu ze srebra i złoconej miedzi na podwyższonej trybunie w apsydzie, ustawionej w latach sześćdziesiątych trzynastego wieku i odtworzonej w dziewiętnastym. Rewolucja przetopiła relikwiarz. Korona cierniowa przetrwała i w 1806 roku trafiła do skarbca Notre-Dame.
Teraz spójrz niżej, na filary. Stoi przy nich dwunastu apostołów, każdy z tarczą ze znakiem krzyża: to krzyże konsekracji kaplicy. Sześciu to oryginały, wśród nich święty Piotr z kluczem. Mniej więcej sto rzeźbionych kapiteli wzdłuż ścian różni się od siebie: oset i jaskier, głóg i winorośl, ostrokrzew i róża, a tu i ówdzie ptak dziobiący wśród liści. Potem spójrz prosto w górę. Sklepienie jest pomalowane jak gwiaździste niebo. To było piętro króla i kiedy podnosił głowę, widział niebo.
Niewiele brakowało, żeby to wszystko nie przetrwało. Od 1803 do 1837 roku ta sala była magazynem archiwum sądów. Dolne dwa metry szkła wyjęto, żeby wpuścić światło do pracy, a część szyb sprzedano; osiemnaście oryginalnych kwater jest dziś w Muzeum Cluny w Paryżu. Szkło restaurowano od 1846 roku. W 1945 roku pokryto je werniksem dla ochrony przed wojennym kurzem i zarysowaniami, a werniks powoli ciemniał, więc w latach 2008–2015 każde okno wyczyszczono i osłonięto od zewnątrz dodatkową szybą ochronną. Kolor, w którym teraz stoisz, to ten, który wyszedł spod werniksu.
Przystanek 5 z 5 · Kaplica górna, koniec zachodni: odwróć się od apsydy w stronę drzwi wejściowych
Rozeta Apokalipsy
Anonimowi szklarze pracujący za Karola VIII (panował 1483–1498) · Około 1485; oczyszczona 2014–2015 · Witraż w płomienistym kamiennym maswerku, 9 metrów szerokości, 87 kwater
Na co zwrócić uwagę
- Oko rozety: Chrystus na tronie, z mieczem wychodzącym z ust, ze świętym Janem u stóp.
- Tuż pod nim biały jeździec wyjeżdżający z paszczy smoka i jeździec z wagą: głód.
- Ukoronowana litera K, od Karolus, czyli Karola Ósmego, w jednym z dolnych medalionów po lewej.
- Zmiana kolorów: żółć i zieleń w rozecie, podczas gdy każde inne okno jest czerwono-niebieskie.
Transkrypcja (2:09)
Zanim zejdziesz na dół, odwróć się. Wchodząc, przechodzi się pod nią, nie widząc jej: to rozeta Apokalipsy, o średnicy dziewięciu metrów, która wypełnia zachodnią ścianę nad drzwiami.
Jest młodsza od wszystkiego innego tutaj na górze o ponad dwa stulecia. Pierwsza rozeta, z trzynastego wieku, opowiadała tę samą historię, ale około 1485 roku, za Karola Ósmego, zastąpiono ją tą, a budowniczowie wybrali styl swoich czasów, gotyk płomienisty, w którym kamień zwija się w płomienie. Karol zostawił w niej swój znak. Poszukaj w medalionach nisko po lewej ukoronowanej litery K, od Karolus, jego imienia po łacinie.
Zmienił się też kolor. Wszędzie indziej w kaplicy szkło jest czerwone i niebieskie. Tu jest żółte i zielone, bo w piętnastym wieku szklarze mieli już żółcień srebrową: związek srebra, który podczas wypalania wnika w szkło i barwi je na żółto; dzięki niemu mogli malować cienie i drobne szczegóły bezpośrednio na szkle. Rozeta dobrze się też zestarzała. Z jej osiemdziesięciu siedmiu kwater w dziewiętnastym wieku trzeba było odnowić tylko dziewięć, a w latach 2014–2015 ją oczyszczono.
Teraz przeczytaj środek. W oku rozety Chrystus siedzi na tronie z mieczem wychodzącym z ust, a święty Jan, którego to wizja, jest u jego stóp. Tuż pod nimi dwóch z czterech jeźdźców: po lewej biały jeździec wypadający z paszczy smoka, którego opis samego zabytku nazywa śmiercią, a po prawej jeździec z wagą, głód. To rozmieszczenie jest celowe. Koniec czasów jest tu, na zachodzie, naprzeciw Męki Pańskiej we wschodnim oknie, na które patrzyło się przed chwilą.
Jeszcze jedno okno: ostatnie po stronie południowej, po twojej lewej, kiedy stoisz twarzą do rozety. To jedyne okno w kaplicy, które nie opowiada ani Starego, ani Nowego Testamentu, tylko świętość królewskiej dynastii: dzieje relikwii, od odnalezienia Krzyża Świętego przez świętą Helenę aż po ich przybycie do tego budynku. W jednym z medalionów dwóch mężczyzn idzie boso, niosąc koronę cierniową na noszach pod zasłoną. To Ludwik Dziewiąty i jego brat, Robert z Artois. Kaplicę konsekrowano dwudziestego szóstego kwietnia 1248 roku, a w sierpniu tego roku Ludwik wyruszył na krucjatę, choć w szkle za jego plecami już niósł koronę do domu.
Niezależny przewodnik · Chiaro
Skieruj Chiaro na każdy szczegół Sainte-Chapelle.
Pięć przystanków nie przeprowadzi cię przez 1113 kwater witraży. Wyceluj telefon w jeden medalion, rzeźbiony kapitel albo zameczek w bordiurze okna, a Chiaro powie ci, do której księgi Biblii należy, kto na nim jest i dlaczego się tam znalazł – tak długo, jak wytrzyma twój kark.
Przed wizytą
Dojazd
10, boulevard du Palais, 75001 Paryż, w samym środku Île de la Cité. Kaplica stoi na terenie Pałacu Sprawiedliwości, więc wchodzi się wejściem dla zwiedzających od strony bulwaru, przez ścisłą kontrolę bezpieczeństwa z prześwietlaniem bagażu; dziedziniec przed fasadą zachodnią jest za nią.
RER B lub C do stacji Saint-Michel. Metro linii 4 do Cité albo linii 1, 7, 11 i 14 do Châtelet. Autobusy 21, 24, 27, 38, 58, 81, 85 i 96; ze względów bezpieczeństwa przystanek Palais de Justice bywa pomijany.
Bilety i wstęp
- Zarezerwuj godzinę wejścia przed wyjazdem, nawet z bezpłatnym biletem: zabytek prosi o rezerwację także dzieci, osoby poniżej 25 lat i posiadaczy karty muzealnej. Przyjdź o godzinie z rezerwacji, nie wcześniej; wejście jest gwarantowane w ciągu trzydziestu minut od wybranej godziny, a biletów nie można wymienić ani zwrócić.
- Zostaw noże, nożyczki, szklane butelki, aerozole, kaski motocyklowe, hulajnogi i duże torby. To gmach sądu: nie ma szatni, a to, co zostanie zatrzymane podczas kontroli, nie wraca do właściciela. Wózek dziecięcy musi się złożyć na tyle, by zmieścić się w skanerze rentgenowskim, i nie można z nim wjechać do kaplicy górnej.
- Otwarte od 9:00 do 19:00 od 1 kwietnia do 30 września i od 9:00 do 17:00 od 1 października do 31 marca, z ostatnim wejściem pół godziny przed zamknięciem; zamknięte 1 stycznia, 1 maja i 25 grudnia.
- W weekendy i święta za kontrolą bezpieczeństwa nie ma wody ani toalety. Na chodniku naprzeciwko stoi poidełko. Trwa też długi program prac konserwatorskich, więc któreś przęsło z oknem może być w rusztowaniach od środka lub z zewnątrz; zabytek pozostaje otwarty w zwykłych godzinach.
Oficjalny audioprzewodnik
Zabytek wypożycza na miejscu własny audioprzewodnik za niewielką opłatą, płatną na miejscu, w kilku językach, w tym po angielsku. Oprowadzanie po francusku, trwające około czterdziestu pięciu minut, odbywa się codziennie o 11:00 i 15:00, jeśli jest dostępny przewodnik, bez dopłaty do biletu, a drukowane materiały dla zwiedzających są w jedenastu językach. Zabytek poleca też aplikację o witrażach, przygotowaną przy wsparciu Centre des monuments nationaux, która rozpoznaje sceny w oknach. Nic z tego nie jest opowiadanym spacerem, a ta strona nim jest: pięć miejsc od chodnika po rozetę, każde z pełnym tekstem pod odtwarzaczem, dla tych, którzy w kaplicy wolą czytać niż słuchać.
Oficjalna strona →Pytania
Czy jest bezpłatny audioprzewodnik po Sainte-Chapelle?
Nie potrzeba żadnego urządzenia z wypożyczalni: pięć przystanków na tej stronie prowadzi od bulwaru na zewnątrz aż do rozety, za darmo, w telefonie, który masz w kieszeni. Bezpłatną opcją samego zabytku jest codzienne oprowadzanie po francusku, które nic nie kosztuje poza biletem; jego audioprzewodnik wypożycza się na miejscu za niewielką opłatą. Okna mieszczą znacznie więcej, niż obejmie jakiekolwiek zwiedzanie, a aplikacja Chiaro opowie o każdej kwaterze, którą sfotografujesz.
Czy mogę słuchać audioprzewodnika po Sainte-Chapelle bez biletu?
Pierwszego przystanku tak: słucha się go na chodniku boulevard du Palais, z widokiem na iglicę nad dachem sądu. Pozostałe cztery są za kontrolą bezpieczeństwa i wymagają biletu oraz rezerwacji godziny: 22 euro dla dorosłego spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego i 16 euro dla obywateli i mieszkańców EOG albo 30 i 23 euro w połączeniu z Conciergerie. Osoby poniżej 18 lat oraz obywatele UE i mieszkańcy Francji w wieku od 18 do 25 lat wchodzą bezpłatnie, ale także muszą zarezerwować godzinę.
Ile kosztuje oficjalny audioprzewodnik po Sainte-Chapelle?
Niewielką opłatę, płatną na miejscu, i jest dostępny w kilku językach, w tym po angielsku. Oprowadzanie po francusku organizowane przez zabytek jest bezpłatne w ramach biletu, codziennie o 11:00 i 15:00, jeśli jest dostępny przewodnik, i trwa około czterdziestu pięciu minut.
Kiedy Sainte-Chapelle jest zamknięta?
Tylko trzy dni w roku: 1 stycznia, 1 maja i 25 grudnia. W każdy inny dzień można wejść od 9:00, do 19:00 między 1 kwietnia a 30 września i do 17:00 między 1 października a 31 marca, a ostatnich zwiedzających wpuszcza się trzydzieści minut wcześniej. W pierwszą niedzielę stycznia, lutego, marca, listopada i grudnia wstęp jest bezpłatny i nie można zrobić rezerwacji.
Dlaczego przy wejściu do Sainte-Chapelle jest kontrola bezpieczeństwa?
Bo kaplica stoi na terenie Pałacu Sprawiedliwości, czyli paryskich sądów, i podlega ich zasadom bezpieczeństwa. Kontrole są ścisłe i zajmują czas, ostre przedmioty, nawet najmniejsze, i wszelkie szklane pojemniki nie są wpuszczane, a nie ma ich gdzie zostawić, więc pakuj się jak na lot samolotem. Wokół budynku policja może też sprawdzać dokumenty tożsamości.
Czy do kaplicy górnej Sainte-Chapelle można dostać się bez schodów?
Zwykle wchodzi się wąskimi schodami w wieży, liczącymi trzydzieści trzy stopnie, i tą samą drogą schodzi. Osoby z ograniczoną sprawnością ruchową mogą zamiast tego wjechać windą w towarzystwie pracownika; zapytaj przy wejściu. Osoby z niepełnosprawnością i jeden opiekun wchodzą bezpłatnie po okazaniu dokumentu uprawniającego.
Więcej audioprzewodników
Stworzone przez Chiaro. Bez powiązań z zarządcą Sainte-Chapelle.