Direct naar de inhoud

Hôtel de la Marine · Parijs · Onafhankelijke gids

Audiogids Hôtel de la Marine,
vijf stops, gratis.

Luister gewoon hier op je telefoon met de volledige tekst onder elk fragment, en richt Chiaro daarna op elk gewenst stuk tussen de ruim 500 historische meubels en kunstwerken van het monument.

Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Hôtel de la Marine.

9:41

De werkkamer van de intendant

Hôtel de la Marine, Parijs

0:00 2:10
Stop 1 van 5

De vijf stops · 11 minuten audio

Vijf stops, één wandeling,
in de volgorde waarin je ze tegenkomt.

Deze audiogids voor het Hôtel de la Marine volgt de grote rondgang op de eerste verdieping in loopvolgorde: van de achttiende-eeuwse appartementen van de intendanten in de oostvleugel via de vergulde staatsiezalen tot buiten op de zuilenloggia boven de Place de la Concorde. Je begint tussen koninklijke schrijnwerkkunst in de werkkamer van de intendant, loopt langs de gedekte tafel van de oesterlunch in de eetkamer, stapt binnen in het spiegelboudoir van Jacques Gondoin, steekt door naar de voormalige juwelenzaal waar Victor Schœlcher in 1848 het decreet tot afschaffing van de slavernij ondertekende, en eindigt tussen de twaalf Korinthische zuilen van Ange-Jacques Gabriel met uitzicht over Parijs. Alle vijf de opnames duren samen ongeveer elf minuten binnen een bezoek waarvoor het monument één uur en vijftien minuten uittrekt.

Openingstijden, ticketprijzen, toegangsregels en collectiecijfers zijn gebaseerd op hotel-de-la-marine.paris en de Collectio-inventaris van het Centre des monuments nationaux, aangevuld met historische gegevens op Wikipedia en Wikidata. Meubels gaan soms naar het restauratieatelier en zalen sluiten af en toe voor besloten ontvangsten; spreekt een bordje bij een deur of een medewerker bij de balie iets tegen wat hieronder staat, vertrouw dan op het personeel ter plaatse en laat het ons weten.

Stop 1 van 5 · Eerste verdieping, oostvleugel, appartementen van de intendanten (Grand cabinet de travail)

De werkkamer van de intendant

Gebouw door Ange-Jacques Gabriel (1698–1782); appartementen ingericht onder Pierre-Élisabeth de Fontanieu (1731–1784) en Marc-Antoine Thierry de Ville-d'Avray (1732–1792); meubelkunst door Jean-Henri Riesener (1734–1806) · 1767–1786 · Beschilderde en vergulde houten lambrisering, veelkleurige marqueterievloer en Lodewijk XVI-meubelkunst

Om op te letten

  • Het geometrische marqueterieparket onder je voeten, samengesteld uit contrasterende houtsoorten en na twee eeuwen onder kantoren van het ministerie van Marine gered.
  • De hoge beschilderde arabeskpanelen naast de spiegels, door restauratoren centimeter voor centimeter met scalpels vrijgelegd onder tot wel achttien latere verflagen.
  • Het cilinderbureau en de met vuurverguld brons beslagen schrijftafel, topstukken van het koninklijke ambacht dat vanuit dit gebouw Versailles en Fontainebleau inrichtte.
Transcriptie (2:10)

Kijk eerst naar de vloer voordat je naar de meubels kijkt. Die in elkaar grijpende achthoeken en vierkanten van licht en donker hout lagen generaties lang begraven onder kantoren van het ministerie van Marine, terwijl de muren om je heen verdwenen onder achttien lagen verf. Tussen 2017 en 2021 werkten teams van restauratoren zich met scalpels door deze vertrekken heen en pelden twee eeuwen grijze bureaucratie centimeter voor centimeter weg, totdat de achttiende eeuw weer in het daglicht verscheen.

Lang voordat de Franse marine hier introk, was dit paleis het Garde-Meuble de la Couronne, de koninklijke dienst die elke residentie van de koning inrichtte en onderhield, van Versailles en Trianon tot Fontainebleau, Compiègne, Marly en Rambouillet. Meer dan honderd klerken, stoffeerders, wapensmeden en meubelmakers werkten onder dit dak. Men bewaarde er wandtapijten, bronzen beelden, praalharnassen en de kroonjuwelen, tot aan het keukenkoper en het paleislinnen toe. Daarmee is dit huis de rechtstreekse voorloper van het huidige Mobilier national.

Twee mannen bestuurden dat rijk vanuit deze kamers. De eerste was Pierre-Élisabeth de Fontanieu, benoemd in 1767, wiens oorspronkelijke werkkamer met twee schouwen tijdens de restauratie dichtgemetseld achter latere marinewanden werd teruggevonden. In 1784 werd hij opgevolgd door Marc-Antoine Thierry, baron de Ville-d'Avray, voorheen eerste kamerdienaar van Lodewijk XVI, die deze representatieve werkkamer vanaf 1786 opnieuw liet inrichten om leveranciers, kunstenaars en hovelingen te ontvangen, met daarnaast een sober werkkantoor.

Kijk nu naar de schrijftafels. Fontanieu was de grote pleitbezorger van de in Duitsland geboren meester Jean-Henri Riesener, opgeleid in het atelier voor mechanische meubels van Jean-François Oeben en in 1774 benoemd tot hofmeubelmaker van de koning. Twee stukken die Riesener voor Fontanieus privévertrekken hier bouwde, een mechanische transformatietafel en een schrijftafel, zijn aangewezen als nationale kunstschatten en keerden terug na jaren in het Louvre en Versailles. Maar toen Ville-d'Avray het roer overnam, vond hij dat Riesener de Kroon veel te hoge rekeningen stuurde; hij zette hem aan de kant en richtte een eigen werkplaats in onder toezicht van beeldhouwer Jean Hauré.

Ville-d'Avray stelde ook de uiterst nauwkeurige algemene inventarissen van het kroonmeubilair op waarmee hedendaagse conservatoren elk stuk weer precies op zijn oude plek konden zetten. Zijn trouw aan de monarchie kostte hem het leven. Na de val van de troon in augustus 1792 werd de laatste intendant van het Garde-Meuble gearresteerd en tijdens de Septembermoorden in de Abdijgevangenis gedood.

Stop 2 van 5 · Eerste verdieping, oostvleugel, appartementen van de intendanten (Salle à manger)

De eetkamer van de intendanten

Interieurs door Jacques Gondoin (1737–1818) in het paleis van Ange-Jacques Gabriel; buffetkasten door Antoine-Robert Gaudreaus (circa 1680–1746) en Jean-Henri Riesener (1734–1806) · Gebouw 1757–1774; boekenkast 1744, vergroot tot buffetkast in de jaren 1770 · Beschilderde lambrisering, gebloemde wandbespanningen met pastorale medaillons, buffetten van mahonie en vuurverguld brons, en biscuitporselein uit Sèvres

Om op te letten

  • Linnen servetten die achteloos over de stoelleuningen hangen, lege oesterschelpen en wijnflessen, geënsceneerd naar het schilderij ‘De oesterlunch’ van Jean-François de Troy uit 1735.
  • Het paar mahoniehouten buffetkasten met verguld brons tegen de gebloemde muren: de ene begonnen voor Lodewijk XV in 1744 en voorzien van een verborgen doorgeefluik, de tweelingbroer teruggekeerd in bruikleen uit het Élysée-paleis.
  • De witte ongeglazuurde mythologische beeldjes van Sèvres-biscuitporselein midden over het tafellaken.
Transcriptie (1:57)

Wie hier heeft gegeten, lijkt dertig seconden geleden te zijn opgestaan. Een wit linnen servet hangt scheef over de rugleuning van een gebloemde stoel, oesterschelpen en donkergroene flessen staan verspreid over het laken, en witte ongeglazuurde beeldjes van Sèvres-biscuitporselein vormen het hart van de tafel. Interieurrestauratoren Joseph Achkar en Michel Charrière hebben deze kamer ingericht alsof een achttiende-eeuws souper net ten einde loopt, rechtstreeks geïnspireerd op het schilderij De oesterlunch van Jean-François de Troy uit 1735.

Een vertrek dat uitsluitend bedoeld was om te eten gold in het Parijs van de Verlichting nog als een moderne luxe. Onder Lodewijk XIV aten grote huishoudens aan schraagtafels die werden neergezet waar op dat moment gezelschap bijeenkwam, en ontvingen ze bezoekers in hun slaapkamer. Rond de jaren 1770 verlangde de Parijse adel naar privacy, warmte en gespecialiseerde kamers op één zichtlijn, met smalle dienstgangen achter de wanden zodat bedienden ongezien voorbij konden glippen.

Let op hoe de schalen op het tafellaken staan. Niets werd gang na gang op opgemaakte borden uitgeserveerd zoals restaurants dat tegenwoordig doen. In plaats daarvan volgden huishoudens de service à la française: hofmeesters zetten in één keer complete symmetrische reeksen schotels rond het porseleinen tafelstuk neer, en gasten schepten zelf op wat binnen handbereik stond. Je stoel aan de tafel van Madame Thierry de Ville-d'Avray verraadde dus stilletjes je rang. Haar keuken serveerde oesters, vis, champagne en kalkoenen uit de Nieuwe Wereld, naast modieuze kopjes chocolade, thee en koffie.

Draai je nu van de tafel naar de twee rijk met brons beslagen buffetkasten tegen de gebloemde wanden onder de ovale landschapsmedaillons. Ze lijken op een tweeling en dragen een van de mooiste meubelverhalen van Parijs met zich mee. Een ervan begon zijn leven in 1744 helemaal niet als eetkamerbuffet, maar als lage boekenkast, gebouwd door hofmeubelmaker Antoine-Robert Gaudreaus voor koning Lodewijk XV. Fontanieu haalde het meubel naar zijn eigen eetkamer en vroeg Jean-Henri Riesener het te vergroten tot een buffetkast waarin een vernuftig doorgeefmechanisme schuilging dat gerechten op precies de juiste temperatuur aan tafel bracht.

Riesener bouwde vervolgens een bijpassend tweede exemplaar om de wand in balans te brengen. Na de Revolutie raakten ze gescheiden en bracht die tweede kast generaties door in het Élysée-paleis, voordat het Mobilier national beide stukken weer thuisbracht zodat ze hier opnieuw tegenover elkaar staan.

Stop 3 van 5 · Eerste verdieping, zuidzijde, appartementen van de intendanten, grenzend aan Fontanieus slaapkamer (Cabinet des Glaces)

Het Spiegelkabinet

Jacques Gondoin (1737–1818), in opdracht van Pierre-Élisabeth de Fontanieu (1731–1784) · Circa 1770–1774 (geretoucheerd na 1784) · Gesneden en met bladgoud vergulde houten lambrisering met beschilderde spiegels (glaces peintes) en zijden bank

Om op te letten

  • De beschilderde spiegelpanelen boven de zijden bank: mollige gevleugelde cherubijnen en gedrapeerde vrouwenfiguren op klassieke sokkels op de plek waar Fontanieus oorspronkelijke naakten zijn overschilderd.
  • De schuin geplaatste lijsten van verguld hout die twee kaarsvlammen door het smalle vertrek heen en weer kaatsen tot een fonkelende gang van weerspiegelingen.
Transcriptie (2:05)

Stap vanuit Fontanieus slaapkamer een verguld doosje binnen dat amper breder is dan de zijden bank tegen de wand, en ineens lossen de muren op. Elk oppervlak om je heen bestaat uit hoog spiegelglas in gesneden bladgoud, zo schuin geplaatst dat één paar kaarsen zich vermenigvuldigt tot tientallen weglopende kamers. Boven op het verzilverde glas zelf schilderden achttiende-eeuwse kunstenaars rozenkransen, neergestreken vogels, ranke drievoeten en dansende figuren die midden in de weerspiegeling lijken te zweven in plaats van aan een muur te hangen.

Pierre-Élisabeth de Fontanieu liet dit intieme boudoir tussen 1770 en 1774 bouwen door Jacques Gondoin, architect en tekenaar van het Garde-Meuble, wiens op Piranesi geïnspireerde ontwerpen de Parijse smaak van rococokrullen naar helder neoclassicisme stuurden. Fontanieu was een ongewone topambtenaar. Overdag beheerde hij het meubilair van de koning en knutselde hij verderop in een eigen natuurkundekabinet, waar hij kunstmatige edelstenen smolt uit gekleurd kristal en sieraden graveerde op een mechanische draaibank. ’s Avonds was hij een verstokte vrijgezel die in heel Parijs bekendstond om zijn ontvangsten voor operadanseressen.

Kijk eens goed naar de figuren die rechtstreeks op de spiegels boven de kussens zijn geschilderd. Vandaag zie je bolwangige gevleugelde engeltjes rond een sokkel op het ene paneel, en zedig gedrapeerde klassieke vrouwen onder bloemenslingers op het volgende. Dat is niet wat Fontanieu had besteld. In zijn tijd stonden op die sokkels naakte vrouwen, speciaal geschilderd voor het privévertrek van een vrijgezel.

Alles veranderde in 1784 toen Fontanieu met een zwakke gezondheid terugtrad en nog datzelfde jaar overleed. Zijn opvolger Marc-Antoine Thierry de Ville-d'Avray trok erin met zijn echtgenote — een vroom echtpaar van wie de sobere slaapkamer eerder op deze route nauwelijks sterker zou kunnen verschillen. Geschokt door wat haar pal naast de slaapkamer opwachtte, liet Madame de Ville-d'Avray schilders komen om het glas uit kuisheid bij te werken: vrijmoedige naakten veranderden in onschuldige putti en blote huid verdween onder geschilderde gewaden.

Vlak voordat je deze slaapvertrekken bereikte, liep je door de hoeksalon op de kruising van de Place de la Concorde en de Rue de Rivoli. Zelfs deze kamers van zijde en goud kregen te maken met twintigste-eeuwse gevechten: in augustus 1944 boorden Duitse militairen van de marine die zich hier hadden verschanst in die hoeksalon een kijkgat dwars door een houten binnenluik om geallieerde soldaten in de gaten te houden die oprukten onder de arcaden van de Rue de Rivoli.

Stop 4 van 5 · Eerste verdieping, zuidgevel, staatsiezalen (Salon diplomatique), met uitzicht op de Place de la Concorde

De Diplomatensalon (voormalige Juwelenzaal)

Gebouw door Ange-Jacques Gabriel (1698–1782); 18de-eeuwse Garde-Meuble-galerij, 19de-eeuwse vergulde lambrisering van het ministerie van Marine en het Lodewijk XV-bureau van Victor Schœlcher · 1765–1777; ontvangstdecor midden 19de eeuw; afschaffingsdecreet 27 april 1848 · Witgeschilderde en met bladgoud belegde houten lambrisering met marine-emblemen, kristallen kroonluchter en Lodewijk XV-marqueteriebureau

Om op te letten

  • Het gewelfde Lodewijk XV-marqueteriebureau van Victor Schœlcher midden op het tapijt, waaraan op 27 april 1848 het decreet tot afschaffing van de slavernij in de Franse koloniën werd ondertekend.
  • Het houten binnenluik aan de kant van de Place de la Concorde met de sporen van de juwelenroof uit september 1792, en de vlak weggewerkte deur naast de schouw waarachter een krappe afluisterkast schuilgaat.
  • Gesneden vergulde ankers, dolfijnen en scheepsboegen boven de spiegels uit de 226 jaar waarin het gebouw dienstdeed als het Franse ministerie van Marine.
Transcriptie (2:16)

Tussen alle negentiende-eeuwse wit-gouden lambriseringen, karmozijnrode fauteuils en gesneden marineankers oogt één meubelstuk een volle eeuw ouder dan zijn buren. Ga voor het gewelfde marqueteriebureau uit de tijd van Lodewijk XV midden op het tapijt staan. Op zevenentwintig april 1848 gebruikte Victor Schœlcher, onderstaatssecretaris voor Marine en Koloniën onder de Tweede Republiek, dit bureau om het decreet voor te bereiden en te ondertekenen dat de slavernij in de Franse koloniën afschafte, waarmee een einde kwam aan een stelsel dat Napoleon Bonaparte in 1802 opnieuw had ingevoerd. Vanwege wat er aan deze tafel is gebeurd, houdt de Stichting ter Herinnering aan de Slavernij sinds 2019 haar hoofdkantoor in dit gebouw.

Lang voordat admiraals en diplomaten hier plaatsnamen, vormde deze zaal het hoogtepunt van het eerste openbare museum voor toegepaste kunst in Parijs. Vanaf 1777 stelde Fontanieu de galerijen van het Garde-Meuble tussen de lente en november één dinsdag per maand open voor publiek. Bezoekers wandelden in de wapenzaal langs koninklijke harnassen en twee met zilver ingelegde Siamese kanonnen — precies de kanonnen die Parijzenaars op dertien juli 1789 buitmaakten en de volgende ochtend op de Bastille afvuurden — staken de Grote Meubelgalerij over en betraden dit vertrek, dat destijds de Salle des Bijoux heette.

Glazen vitrines bewaarden hier vijfhonderdachtenvijftig vazen van hardsteen en bergkristal naast de kroonjuwelen van Frankrijk: meer dan tienduizend edelstenen die in 1791 op drieëntwintig miljoen livre werden geschat, waaronder de Grote Saffier van Lodewijk XIV, de Sancy, de Regent en de beroemde Franse Blauwe diamant.

Gedurende vijf chaotische nachten tussen elf en zestien september 1792 klom een bende van dertig tot veertig dieven onder leiding van Paul Miette via straatlantaarns en touwen naar de loggia hierbuiten, sloeg een ruit in, zaagde een gat in het houten binnenluik — schade die je nog altijd ziet — en haalde ongemerkt drinkend en feestvierend de vitrines leeg. De meeste edelstenen, waaronder de Regent en de Sancy, werden later teruggevonden en verscheidene dieven belandden buiten op het plein onder de guillotine, terwijl de Franse Blauwe naar Londen verdween en werd herslepen tot de huidige Hope-diamant.

Één jaar later, op vierentwintig oktober 1793, ondertekenden klerken in deze zelfde zaal de overlijdensakte van Marie-Antoinette, acht dagen na haar terechtstelling buiten op het plein. En toen de marine er een diplomatensalon van maakte, verstopte men naast de schouw nog een laatste geheim: een vlak in de wand verwerkte deur naar een smalle achttiende-eeuwse dienstgang waar een verborgen luisteraar elk aan tafel gesproken woord kon noteren.

Stop 5 van 5 · Eerste verdieping, zuidgevel, evenwijdig aan de staatsiezalen met uitzicht op de Place de la Concorde

De Loggia aan de Place de la Concorde

Ange-Jacques Gabriel (1698–1782), gebouwd onder leiding van Jacques-Germain Soufflot (1713–1780) en Louis-François Trouard (1729–1794) · 1757–1774 · Kalkstenen colonnade van twaalf Korinthische zuilen, gebeeldhouwde achthoekige plafondcassettes en zwart-witte natuurstenen vloer

Om op te letten

  • Gebeeldhouwde achthoekige cassettes langs het stenen plafond — allegorieën op Landbouw, Handel, Muziek en Kunsten — waaruit tijdens de Revolutie de koninklijke monogrammen van Lodewijk XV zijn weggebeiteld.
  • Het zwart-witte stenen dambordplaveisel langs alle twaalf gecanneleerde Korinthische zuilen, gelegd naar het voorbeeld van het peristylium van Trianon in Versailles.
  • Het vrije zicht recht over de Place de la Concorde langs de Obelisk van Luxor naar de Seine, het Palais Bourbon en de Eiffeltoren.
Transcriptie (2:54)

Stap naar buiten tussen de kalkstenen zuilen en laat je ogen wennen aan de open lucht. Twaalf gecanneleerde Korinthische schachten lopen over de volle lengte van deze terugliggende galerij en werpen scherpe banen van licht en schaduw over een zwart-witte stenen dambordvloer, ontleend aan het peristylium van Trianon in Versailles. Onder de balustrade ontvouwt zich de hele breedte van de Place de la Concorde, met in het midden de vergulde punt van de Obelisk van Luxor, links de bomen van de Tuilerieën, rechts de Champs-Élysées en recht vooruit de Seine en de Eiffeltoren.

Dit is het merkwaardigste architectonische feit over het paleis achter je rug: toen deze zuilen verrezen, stond er helemaal geen paleis achter. In 1748 besloot het stadsbestuur van Parijs om koning Lodewijk XV na een ernstige ziekte te eren met een bronzen ruiterstandbeeld door Edmé Bouchardon, waarop de vorst op Romeinse wijze zonder zadel reed op een open terrein langs de rivier. Negentien architecten deden mee aan een prijsvraag om dat beeld te omlijsten, en de koning wees elk ontwerp af. In 1753 gaf hij zijn eerste architect, Ange-Jacques Gabriel, opdracht om zelf de beste ideeën samen te smeden.

Gabriel tekende twee identieke neoclassicistische gevels aan de noordkant van het nieuwe plein van Lodewijk XV, gescheiden door de Rue Royale en geïnspireerd op de grote oostcolonnade van het Louvre waaraan negentig jaar eerder was begonnen. De bouw startte in 1757 onder Gabriels jongere plaatsvervanger Jacques-Germain Soufflot — die kort daarna het Panthéon zou bouwen — en Louis-François Trouard, aanvankelijk louter als stenen toneeldecors om het plein af te sluiten. Pas tussen 1765 en 1768 besloot de Kroon achter deze oostelijke gevel het Garde-Meuble onder te brengen, terwijl de westelijke tweeling aan de overkant van de Rue Royale werd verkaveld tot vier stadspaleizen waarin tegenwoordig onder meer het Hôtel de Crillon en de Automobile Club de France zijn gevestigd.

Kantel je hoofd recht omhoog naar het plafond. In die gebeeldhouwde achthoekige cassettes prijken stenen reliëfs ter ere van alles wat het koninklijk bestuur beweerde te koesteren: Landbouw, Handel, Muziek, Nijverheid, Defensie en Kunsten. Elke cassette droeg ooit ook het verstrengelde monogram van Lodewijk XV, totdat revolutionaire beitels de koninklijke initialen uit de steen hakten.

Parijzenaars gaven deze galerij de bijnaam het balkon van de Staat, omdat de Franse geschiedenis haar luidruchtigste scènes telkens vlak eronder opvoerde. Op eenentwintig januari 1793 keek minister van Marine Gaspard Monge vanuit zijn ministerieraam toe bij de terechtstelling van Lodewijk XVI beneden op het plein en medeondertekende hij de overlijdensakte van de koning; negen maanden later stierf Marie-Antoinette op dezelfde kasseien onder het valmes.

Drieënveertig jaar nadien, op vijfentwintig oktober 1836, trok ingenieur Apollinaire Lebas met reusachtige kaapstanders en kabels beneden op het plein de Obelisk van Luxor overeind op zijn sokkel. Koning Lodewijk Filips, nog geschrokken van een moordaanslag diezelfde zomer en doodsbang voor publieke spot als er een touw zou knappen, wachtte uit het zicht achter de salonramen in je rug. Pas op de exacte seconde dat de granieten naald loodrecht stond, stapte de koning met zijn gezin deze loggia op om het gejuich van de samengepakte menigte op het plein in ontvangst te nemen — vanaf datzelfde stenen balkon waar de buitenlandse gasten van François Mitterrand in juli 1989 de parade voor het tweehonderdjarig bestaan van de Revolutie bekeken.

Onafhankelijke gids · Chiaro

Richt Chiaro op alles wat je in het Hôtel de la Marine ziet.

Onze vijf opnames behandelen de grote blikvangers, maar de appartementen en salons herbergen nog honderden andere klokken, porseleinen vazen, marineportretten en marqueteriecommodes — vaak zonder zaaltekstjes, omdat de kamers zijn ingericht als bewoonde huizen. Fotografeer een object in de Chiaro-app om te horen wie het maakte en welk koninklijk paleis het uitleende, en stel onderweg hardop je vervolgvragen.

Hoe kwamen de juwelendieven in 1792 binnen?Waarom zijn de naakten op de spiegels overschilderd?Waar zit de geheime afluisterkast?

Voor je gaat

01

Zo kom je er

2 Place de la Concorde, 75008 Parijs. Wandel vanaf de Place de la Concorde of de Rue Royale gratis door de achttiende-eeuwse arcaden de Cour d'Honneur binnen, en loop door naar de met glas overkapte binnenplaats van de intendant voor de kassa en de uitgifte van de hoofdtelefoon.

Metrostation Concorde (lijnen 1, 8 en 12) komt direct voor de zuidgevel boven de grond; vanaf Madeleine (lijn 14) wandel je zo de Rue Royale af. RATP-bussen 42, 45, 52, 72, 73 en 84 stoppen bij Concorde of Concorde-Royale, en Vélib'-fietsstations vind je bij Cambon-Rivoli/Madeleine.

02

Tickets

  • Kies de grote rondgang van € 17 (€ 14 partnertarief) om alle vijf de stops op deze pagina te bezoeken; het ticket voor de Al Thani-collectie (€ 13) en de korte rondgang tussen tentoonstellingen (€ 9) omvatten wel de staatsiezalen en de loggia, maar slaan de appartementen van de intendanten over.
  • Dagelijks geopend van 10:30 tot 19:00 uur, en op vrijdag tot 21:30 uur, met laatste toegang 45 minuten voor sluitingstijd; de deuren blijven alleen dicht op 1 januari, 1 mei en 25 december. Online reserveren met een tijdslot wordt aangeraden (geldig tot 30 minuten na je starttijd), al zijn er bij beschikbaarheid ook losse kaartjes aan de kassa.
  • De toegang is gratis voor jongeren onder 18 jaar in gezinsverband, inwoners van de EU en legale inwoners van Frankrijk van 18 tot en met 25 jaar, houders van de Paris Museum Pass op de route door de appartementen van de intendanten, bezoekers met een beperking inclusief één begeleider, en voor iedereen zonder reservering op elke eerste zondag van de maand van november tot en met maart.
  • Onder de Vigipirate-veiligheidsregels zijn alle tassen en koffers — ook kleine handtassen — verboden in de zalen en moeten ze in de gratis kluisjes van 40 × 40 cm. Een lift brengt je naar de eerste verdieping en bij de balie zijn gratis rolstoelen van 65 cm breed te leen voor de smalle historische deuropeningen; voor rustigere zalen tipt het monument de hele woensdag of elke middag vanaf 16:30 uur.
Officiële tickets →
03

De officiële audiogids

Bij een toegangsticket voor het Hôtel de la Marine is de officiële hoofdtelefoon van het monument, Le Confident, al zonder toeslag inbegrepen; elke individuele bezoeker krijgt hem bij de kassa uitgereikt. Het systeem is ontwikkeld met Radio France en werkt met binauraal 3D-geluid dat van kamer naar kamer automatisch start in negen talen (Frans, Engels, Spaans, Italiaans, Duits, Chinees, Japans, Russisch en Arabisch), naast een gratis web-app zonder download over de collecties. Onze vijf browserfragmenten hier vereisen geen afhaling bij de balie en tonen de volledige tekst onder elke speler, handig als je vooraf wilt lezen of de verhalen buiten nog eens wilt nalezen.

Officiële website →

Vragen

Is er een gratis audiogids voor het Hôtel de la Marine?

Zowel ter plaatse als hier op je scherm. Elk toegangsticket voor het Hôtel de la Marine omvat zonder meerprijs de eigen slimme hoofdtelefoon van het monument, Le Confident, plus een gratis webapplicatie op je smartphone over de collecties. Op deze pagina beluister je voor of tijdens je bezoek vijf onafhankelijke Nederlandstalige stops in je browser met volledige uitgeschreven tekst, en binnen fotografeer je afzonderlijke meubels met de Chiaro-app.

Wat kost de officiële audiogids van het Hôtel de la Marine?

Niets boven op je entreeticket: de binaurale hoofdtelefoon Le Confident zit standaard bij elk individueel ticket inbegrepen en wordt bij aankomst aan de kassa uitgereikt. Op de grote rondgang van € 17 biedt hij negen talen — Frans, Engels, Spaans, Italiaans, Duits, Chinees, Japans, Russisch en Arabisch — en kun je kiezen tussen verhaallijnen rond geschiedenis, de Verlichting of een gezinsbezoek.

Waar ligt de Loggia in het Hôtel de la Marine?

Langs de zuidgevel op de eerste verdieping, pal achter de twaalf Korinthische zuilen aan de kant van de Place de la Concorde. Zowel de grote rondgang als de kortere routes door de staatsiezalen komen aan het einde van de vergulde ontvangstsalons rechtstreeks uit op de zwart-witte natuurstenen vloer.

Welk ticket voor het Hôtel de la Marine geeft toegang tot de achttiende-eeuwse appartementen?

Boek de grote rondgang (€ 17 standaard, € 14 partnertarief, en gedekt door de Paris Museum Pass); die duurt ongeveer één uur en vijftien minuten en omvat de appartementen van de intendanten, de staatsiezalen en de loggia. Het ticket voor de Al Thani-collectie (€ 13) en de korte rondgang (€ 9) gaan alleen naar de staatsiezalen en de loggia en slaan de werkkamer, de eetkamer en het spiegelkabinet over.

Wanneer is het Hôtel de la Marine gesloten?

Het monument sluit slechts op drie feestdagen per jaar: 1 januari, 1 mei en 25 december. Alle andere dagen is het open van 10:30 tot 19:00 uur, en op vrijdag tot 21:30 uur, waarbij de kassa en de laatste toegang 45 minuten eerder sluiten; houd er rekening mee dat op dinsdagmiddag, donderdagochtend en de eerste vrijdagavond van de maand groepsreserveringen voorrang krijgen.

Meer audiogidsen

Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Hôtel de la Marine.