Direct naar de inhoud

Musée de l'Armée · Parijs · Onafhankelijke gids

Audiogids voor het Musée de l'Armée,
vijf stops, gratis.

Vijf opnamen voor Les Invalides die gewoon op deze pagina beginnen, zonder iets te installeren. Voor de rest van een collectie van bijna 500.000 voorwerpen, van een kanon op de binnenplaats tot een maarschalksstaf, heeft Chiaro genoeg aan één foto.

Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Musée de l'Armée.

9:41

Harnas van de dauphin

Musée de l'Armée, Parijs

0:00 2:18
Stop 1 van 5

De vijf stops · 11 minuten audio

Vijf stops, één wandeling,
in de volgorde waarin je ze tegenkomt.

De route loopt door de drie afdelingen van het museum en eindigt onder de Dôme. Begin in de zalen met wapens en harnassen, bij het zwart-zilveren harnas dat werd gemaakt voor de dauphin die later Hendrik II werd. Klim daarna naar de zalen over de twee wereldoorlogen in de westvleugel voor Verdun van Vallotton, loop via de galerijen naar de afdeling Lodewijk XIV tot Napoleon voor Ingres' Napoleon op zijn keizerlijke troon en Vizir, de opgezette Arabische hengst van de keizer, en wandel ten slotte naar de Dôme des Invalides en de trap af naar de rode sarcofaag. Het commentaar duurt samen ongeveer elf minuten; met de trappen erbij ben je zo'n vijf kwartier op de been.

Achter elk feit op deze pagina staan drie bronnen: musee-armee.fr, de eigen database van het museum met zijn collectie, en één onafhankelijke naslagbron. De afdelingen die we hier noemen, zijn die van het museum zelf. Het museum geeft voor deze werken geen zaalnummers, en de Salle royale van de afdeling wapens en harnassen is dicht voor een renovatie. Vertelt een bordje of een afzetting op de dag zelf iets anders, dan heeft dat bordje gelijk, en met een kort berichtje help je ons de pagina te verbeteren.

Stop 1 van 5 · Afdeling wapens en harnassen, 13e – 17e eeuw

Harnas van de dauphin

Filippo en Francesco Negroli, Milaan · ca. 1540 · Gezwart ijzer, gedamasceerd met zilver en goud, 175 cm, 19,7 kg

Om op te letten

  • Het monogram: een H voor Hendrik, verstrengeld met een C voor Catharina de' Medici, dat je ook kunt lezen als een D voor Diane de Poitiers, zijn favoriete.
  • Paren dolfijnen die elkaar aankijken. Dauphin is Frans voor dolfijn, en het was de titel van de troonopvolger: de dolfijnen zijn dus een woordgrap op de drager.
  • Nergens een kroon in de versiering. Hij was troonopvolger, nog geen koning, en zo dateert het museum het harnas tussen 1536 en 1547.
  • Het gewicht op het bordje, 19,7 kilo. Een paradeharnas is licht; dit is gemaakt om in te vechten.
Transcriptie (2:18)

Ga dicht bij het glas staan en laat je ogen even wennen. Het metaal is zwart, geen glanzend zilver, en dat zwart is precies de bedoeling. Het is ijzer dat met opzet donker is gemaakt en daarna is ingelegd met zilver en goud, in lijnen van krullend bladwerk die evenwijdig over elke plaat lopen. Zwart en zilver waren de persoonlijke kleuren van de man voor wie het werd gemaakt: Hendrik van Orléans, de tweede zoon van koning Frans de Eerste.

Hij was helemaal niet voorbestemd om iets te erven. In 1536 stierf zijn oudere broer Frans, een paar dagen na een partij tennis, en meteen gingen er geruchten over vergiftiging rond. Zo werd Hendrik op zijn zeventiende de dauphin, de troonopvolger van Frankrijk. Dit harnas werd voor hem gemaakt in dat tussenliggende decennium. Zoek in de versiering naar een kroon en je vindt er geen. Juist aan dat ontbreken dateert het museum het: na 1536, toen hij troonopvolger werd, en vóór 1547, toen hij koning werd.

Zoek nu het monogram. Een H voor Hendrik is verstrengeld met een C voor zijn vrouw, Catharina de' Medici. Kijk nog eens, en dezelfde vorm lees je als een D. D van Diane de Poitiers, de oudere vrouw die het museum beleefd de favoriete van de prins noemt. De boog en de pijlkoker in de versiering, de attributen van de jageres Diana, wijzen dezelfde kant op.

Er zijn ook dolfijnen, in paren die elkaar aankijken. Het Franse woord voor dolfijn is dauphin, en de titel van de troonopvolger kwam van hetzelfde woord: de dolfijnen zijn dus een woordgrap op de drager. Over de platen herhalen zich drie verstrengelde halvemanen, een embleem waar het huis Valois graag mee pronkte.

Het hele harnas is 1,75 meter hoog en weegt 19,7 kilo. Dat gewicht zegt veel. Een paradeharnas is dun en licht, omdat niemand erop slaat. Dit is zwaar genoeg om in te vechten, en daarom noemt het museum het een oorlogsharnas. Het kwam uit Milaan, uit de werkplaats van de Negroli's, een familie van harnasmakers. Filippo Negroli en Francesco Negroli, die gespecialiseerd waren in precies dit inlegwerk met zilver, damasceren genoemd, deelden het werk waarschijnlijk.

Tot 1797 bleef het in de collecties van de Franse Kroon. In de Revolutie ging het via de nationale bibliotheek, en in 1872 belandde het in het artilleriemuseum, de voorloper van dit museum.

Hendrik werd in 1547 koning en regeerde twaalf jaar. In de zomer van 1559, op een toernooi ter viering van een vredesverdrag, verwondde een splinter van de lans van Gabriel de Montgomery hem, de bevelhebber van zijn eigen Schotse Garde, en de grote chirurg Ambroise Paré kon hem niet redden. Tien dagen later stierf hij. Het harnas voor je werd gebouwd voor het slagveld. De wond die de man doodde voor wie het gebouwd werd, kwam van het toernooiveld.

Stop 2 van 5 · Afdeling van de twee wereldoorlogen, 20e eeuw, westvleugel van de grote binnenplaats

Verdun

Félix Vallotton · 1917 · Olieverf op doek, 114 × 146 cm

Om op te letten

  • De balken van zwart, blauw en rood die boven het vuur kruisen en driehoeken vormen. Vallotton noemde ze rechte lijnen die voor krachten staan, en hield vol dat dat geen kubisme was.
  • De schuine regenstrepen links, en de witte en zwarte gaswolken die over de heuvelrug rollen.
  • Geen enkele menselijke figuur. De verkoolde boomstammen rechts zijn het enige verticale dat nog overeind staat.
Transcriptie (2:06)

Er staat niemand op dit schilderij. Dat is het eerste wat tot je moet doordringen, midden in een zaal vol uniformen en helmen. Vallotton schilderde een van de dodelijkste veldslagen van de Eerste Wereldoorlog, tien maanden lang in 1916, en liet elke soldaat weg.

Wat hij je in plaats daarvan geeft, is geometrie. Balken van zwart, blauw en rood snijden vanuit de hoeken over het doek en kruisen elkaar boven het vuur, zodat er driehoeken ontstaan. Links vallen schuine regenstrepen op de heuvelrug. In het midden rollen witte en zwarte gaswolken over een bodem die alleen nog uit granaattrechters en brandende stronken bestaat. Rechts staat een hele helling in brand, en de verkoolde boomstammen zijn het enige verticale dat nog overeind staat.

Félix Vallotton was Zwitser, sinds 1900 genaturaliseerd tot Fransman, lid van de Nabis naast Bonnard en Vuillard, en beroemd om zijn houtsneden. Toen in augustus 1914 de oorlog uitbrak, was hij achtenveertig. Hij meldde zich als vrijwilliger en werd afgewezen vanwege zijn leeftijd. Op negenentwintig februari 1916, in de eerste weken van de slag, schreef hij dat Verdun, die plek van de dood, iets verschrikkelijks en tegelijk iets schitterends moest hebben. Later werd hij voor een korte missie naar de buurt van het front gestuurd. In Verdun is hij nooit geweest.

Houd dat vast als je voor het schilderij staat, want het gold al heel vroeg als een van de sterkste beelden van de slag, en het is helemaal aan zijn verbeelding ontsproten. Vallotton zei zelf wat hij probeerde. Hij noemde het een poging tot expressie door middel van rechte lijnen, wat volgens hem uitdrukkelijk geen kubisme was. Hij wilde krachten schilderen in plaats van de stoffelijke gevolgen van de oorlog na te bootsen, en hij gaf toe dat krachten geen vorm en geen kleur hebben, en dat juist dat de opgave zo zwaar maakte. Op de eigen pagina van het museum staat dat hij zich toch door het kubisme liet inspireren. De schilder zou het daar niet mee eens zijn geweest.

Kijk nog eens naar de balken. Het zijn licht en vuur, getekend als rechte lijnen: de machinerie van een slag waarin de Duitse artillerie de Franse infanterie moest laten leegbloeden. De mensen zijn uit het beeld gehaald, ten gunste van de machines. De signatuur staat rechtsonder, met het jaartal 1917; de database van het museum dateert het werk in december van dat jaar. Het museum kocht het in 1976 van een Parijse galerie, en vandaag is het het beeld dat het museum op zijn eigen plattegrond gebruikt als embleem van deze zalen.

Stop 3 van 5 · Afdeling Lodewijk XIV – Napoleon, 17e – 19e eeuw

Napoleon I op zijn keizerlijke troon

Jean-Auguste-Dominique Ingres · 1806 · Olieverf op doek, 260 × 163 cm

Om op te letten

  • Het schild dat rechtsboven door de rand wordt afgesneden. Het draagt het wapen van het koninkrijk Italië, de aanwijzing dat het schilderij voor Italië bedoeld was.
  • De kleine Madonna van Rafaël, verstopt in de linkerrand van het tapijt, tussen de tekens van de dierenriem.
  • De gouden bijen op de purperen mantel, en het beeldje van Karel de Grote boven op de scepter in zijn rechterhand.
Transcriptie (2:13)

Hij kijkt je recht aan, en verder beweegt er bijna niets in het schilderij. Ingres zet de keizer precies in het midden, van voren, symmetrisch, met een gouden lauwerkrans op zijn hoofd en twee lange staven die hem omlijsten als een paar haakjes. In zijn rechterhand een scepter met bovenop een piepklein beeldje van Karel de Grote. In zijn linker de hand van gerechtigheid. Aan zijn zij een zwaard naar het voorbeeld van Joyeuse, het legendarische zwaard van Karel de Grote. De purperen fluwelen mantel is bezaaid met gouden bijen, naast de adelaar het embleem dat het keizerrijk voor zichzelf koos. Dit is het kostuum dat Napoleon droeg bij zijn kroning in de Notre-Dame op twee december 1804, en Ingres schilderde het twee jaar later, op zijn zesentwintigste.

Iedereen vond het vreselijk. Op de Salon van 1806, waar het als nummer 272 hing, werd het schilderij gotisch en barbaars genoemd. De critici waren het roerend eens, en Jacques-Louis David, die toen zijn eigen enorme Kroning van Napoleon aan het afmaken was, oordeelde streng. Wat hen stoorde, is precies wat het nu zo vreemd maakt: de frontale pose die een levend mens in een afgod verandert, het hoofd dat uit een massa bont en fluweel opduikt als een gezicht op een Byzantijnse icoon, of als Jupiter op zijn troon. De kunsthistoricus Robert Rosenblum dacht dat Ingres de pose had geleend van God de Vader op het Lam Gods van Van Eyck, dat in die tijd in het Louvre hing.

Kijk naar de rechterbovenhoek. Daar wordt een schild door de rand van het doek afgesneden. Het draagt het wapen van het koninkrijk Italië, en daarom denkt het museum dat het schilderij naar Italië had moeten gaan, om Napoleon als koning van dat land te tonen. De historicus Sébastien Allard oppert dat de Italiaanse opdrachtgevers het weigerden, en dat het zo in het bezit kwam van de Franse wetgevende vergadering.

Ga nu even door je knieën en kijk naar het tapijt. In de linkerrand, tussen medaillons met de dierenriem, heeft Ingres een kleine versie van Rafaëls Madonna della seggiola weggestopt. Hij aanbad Rafaël en verstopte eerbetonen aan hem in het ene schilderij na het andere. Hier ligt het eerbetoon onder de voeten van de keizer.

Het doek is twee meter zestig hoog. Tot 1814 hoorde het bij die wetgevende vergadering, daarna ging het naar de koninklijke musea, en in 1832 werd het hierheen gestuurd, naar de Invalides. Eerst hing het in de kapel, vanaf 1860 in de bibliotheek. Het Louvre heeft het nog altijd in zijn inventaris staan, onder nummer 5420. Het portret waar Parijs in 1806 om lachte, is volgens het museum zelf nu een van de beroemdste beelden van Napoleon die er bestaan.

Stop 4 van 5 · Afdeling Lodewijk XIV – Napoleon, 17e – 19e eeuw, in de afgesloten vitrine die in 2016 is geplaatst

Vizir, het paard van Napoleon

Arabische hengst, geschenk van sultan Selim III; opgezet door een onbekende preparateur in Engeland · 1793–1826, opgezet in 1839 · Opgezette huid over hout, hennep en ijzer, schofthoogte 135 cm

Om op te letten

  • Het brandmerk op zijn linkerachterdij: een N met een kroon, het merk van de keizerlijke stallen.
  • Hoe klein hij is. Een meter vijfendertig schofthoogte, vandaag de maat van een pony, en dit was een oorlogspaard bij Jena en Eylau.
  • De kleur van de vacht, in 2016 hersteld na tientallen jaren verbleken en overschilderen. Over juist dat detail zijn de specialisten het oneens.
Transcriptie (2:11)

Hij is kleiner dan je verwacht. Een meter vijfendertig schofthoogte, de maat van een grote pony, en zo zag een oorlogspaard er in 1806 uit. Vizir was een Arabische hengst, een schimmel, een geschenk aan Napoleon van de Ottomaanse sultan Selim de Derde. De keizer reed hem vanaf 1805, en het paard droeg hem bij Jena in 1806 en bij Eylau in 1807. Napoleon had in zijn leven zo'n honderddertig paarden. Dit is het enige waarvan bekend is dat het als opgezette huid bewaard is gebleven.

Loop om hem heen naar zijn linkerachterbeen. Op de dij zit een brandmerk, een N met een kroon, het merk van de keizerlijke stallen. Het is de reden dat hij hier überhaupt staat. Vizir overleefde zijn meester vijf jaar en stierf in 1826, in een Frankrijk waar een relikwie van Bonaparte gevaarlijk bezit was. Hij werd leeggehaald, en zijn huid, met dat merk erop, werd verborgen gehouden voor royalistische agenten. In 1839 ging de huid naar Engeland en werd daar opgezet. In 1868 kwam ze terug naar Frankrijk, en daarna lag ze dertig jaar vergeten op een zolder van het Louvre. In 1905, het jaar waarin dit museum werd opgericht, werd hij hierheen gebracht.

In 2016 was hij er slecht aan toe. Te veel licht en te droge lucht hadden de huid laten verbleken en barsten, en in de jaren zestig was ze al overgeschilderd en opgelapt; het museum telde drieënveertig scheuren. In plaats van hem stilletjes naar de restauratoren te sturen, vroeg het museum het publiek om hulp. Meer dan tweehonderdzeventig donateurs gaven samen ruim zesentwintigduizend euro, en twee specialisten in taxidermie, Yveline Huguet en Jack Thiney, werkten meer dan een maand aan hem: röntgenfoto's, de scheuren vullen, schoonmaken, de huid weer vocht geven en de vacht opnieuw kleuren. Daarna ging hij in de afgesloten vitrine met klimaatbeheersing waar je nu doorheen kijkt.

De röntgenfoto's brachten een verrassing aan het licht. Er zit geen enkel bot in hem. Wat de vorm overeind houdt, is hout, hennep, spijkers, schroeven en ijzeren staven: het werk van die preparateur in Engeland, in 1839.

En er is een twijfel die het museum zelf heeft uitgesproken, in zijn eigen blogreeks over de redding van het paard. Sommige specialisten zeggen dat de kleur van deze vacht niet klopt met de Vizir die Horace Vernet schilderde, en dat het paard in de vitrine misschien een ander rijdier van de keizer is. Het brandmerk zegt: keizerlijke stallen. Welk paard, dat zegt het niet.

Stop 5 van 5 · Dôme des Invalides, open crypte onder de koepel

Graf van Napoleon I

Louis Visconti, architect; beeldhouwwerk van James Pradier, Pierre-Charles Simart en Francisque Duret · 1840–1861 · Sarcofaag van rood kwartsiet op een voetstuk van groen graniet, in een open ronde crypte

Om op te letten

  • De kleur van de steen. Het is rood kwartsiet uit Karelië, niet het porfier dat oude reisgidsen noemden, op een voetstuk van groen graniet uit de Vogezen.
  • De twaalf pijlers van de galerij rond de crypte, met daartussen reliëfpanelen van de daden van de keizer.
  • Het gezelschap waarin hij ligt: Foch en Lyautey, het praalgraf van Vauban, zijn broers Joseph en Jérôme en zijn zoon, het Adelaarsjong, allemaal in hetzelfde gebouw.
Transcriptie (2:24)

Je kijkt op hem neer. Zo heeft de architect het gebouwd. Louis Visconti sneed een ronde crypte uit in de vloer onder de koepel, open naar de kerk erboven, zodat iedereen die Napoleon komt bekijken over de balustrade moet leunen en daarbij het hoofd buigt. Neem de trap naar beneden, en dan torent de sarcofaag juist boven jou uit.

De steen is het eerste waar iedereen naar vraagt. Het is geen porfier, wat de oudere reisgidsen ook beweren. Het is rood kwartsiet uit een groeve in Karelië die toebehoorde aan tsaar Nicolaas de Eerste van Rusland, en de sarcofaag staat op een voetstuk van groen graniet uit de Vogezen. Erin zitten zes doodkisten, de een in de ander, en in de zesde ligt de keizer.

Eigenlijk zou hij hier helemaal niet liggen. Napoleon stierf in 1821 op Sint-Helena en werd daar begraven. In 1840 besloot koning Lodewijk Filips hem naar huis te halen, en op vijftien december van dat jaar kwam de kist onder deze koepel aan. Ze werd in de Sint-Hiëronymuskapel gezet om te wachten. Ze wachtte lang. Visconti moest het midden van een zeventiende-eeuwse kerk uitgraven om de crypte te maken, en hij stierf in december 1853 met het werk nog onaf. Pas op twee april 1861 werd het lichaam in de sarcofaag gelegd, meer dan twintig jaar nadat het naar Parijs was teruggekeerd.

Het gebouw zelf is ouder dan dit alles. Jules Hardouin-Mansart bouwde het vanaf 1677 als koninklijke kapel van de Invalides, het tehuis voor oude soldaten dat Lodewijk de Veertiende stichtte, en de vergulde koepel was het hoogste bouwwerk van Parijs, tot de Eiffeltoren kwam. Tijdens de Revolutie werd het een tempel van de god Mars. In 1800 liet Napoleon zelf het graf van Turenne, de grote generaal van Lodewijk de Veertiende, hierheen overbrengen, en hij verklaarde de kerk tot pantheon van militaire roem. Een paar jaar later volgde Vauban. Napoleon koos het gezelschap waarin hij zelf zou liggen.

Kijk rond in de galerij om de crypte. Twaalf pijlers, en daartussen reliëfpanelen die de daden van de keizer verheerlijken, met beeldhouwwerk van Pradier, Simart en Duret. Bedenk dan wie er nog meer in het gebouw liggen: zijn broers Joseph en Jérôme, zijn zoon Napoleon de Tweede, het Adelaarsjong, zijn generaals Bertrand en Duroc, en de maarschalken van een latere oorlog, Foch en Lyautey.

Eén verhaal uit de donkerste jaren van het gebouw. In de Tweede Wereldoorlog maakte het bezettingsleger van de Invalides een kazerne. De familie Morin, die op het terrein woonde, verborg hier drie jaar lang geallieerde vliegeniers, onder de neus van het garnizoen.

En de steen waaronder hij eerst op Sint-Helena begraven lag, kwam in 1840 met hem mee terug. Die staat op een paar minuten lopen hiervandaan, in de cour de Nîmes, een tuin langs de kerk Saint-Louis: een eenvoudige grafsteen van een eiland in het zuiden van de Atlantische Oceaan, een paar honderd passen van al dat rode gesteente.

Onafhankelijke gids · Chiaro

Richt Chiaro op alles wat je in het Musée de l'Armée ziet.

Les Invalides bewaart bijna een half miljoen voorwerpen, en op deze pagina staan er vijf. Fotografeer een bronzen kanon op de binnenplaats, een maarschalksstaf, een maquette van een vestingstad of een helm met een deuk erin: Chiaro herkent het voorwerp, legt uit waarom het leger het heeft bewaard en beantwoordt je vragen tot je verder loopt.

Is de tombe echt van porfier?Waarom haatten de critici die Ingres?Is dat paard echt Vizir?

Voor je gaat

01

Zo kom je er

Hôtel national des Invalides, 129 rue de Grenelle, 75007 Parijs. Er zijn twee ingangen: 129 rue de Grenelle aan de kant van de Esplanade, die ook de toegankelijke ingang is en op de late avonden van de eerste vrijdag de enige die open is, en 2 place Vauban aan de kant van de Dôme, de snelste weg naar het graf.

Metrolijn 8 naar La Tour-Maubourg of Invalides, lijn 13 naar Varenne, of de RER C naar Invalides. De bussen 28, 63, 69, 82, 83, 92 en 93 stoppen bij Invalides of La Tour-Maubourg.

02

Tickets

  • Elke dag open van 10.00 tot 18.00 uur, en alleen dicht op 1 januari, 1 mei en 25 december. Er is dus geen vaste sluitingsdag in de week. De kassa's sluiten een halfuur voor het museum.
  • Eén ticket van € 17 geldt voor de vaste collecties, de kerk van de Dôme en het graf. Wie jonger is dan 18 gaat gratis naar binnen, en inwoners van de Europese Economische Ruimte onder de 26 krijgen gratis toegang tot de vaste collecties, maar iedereen met gratis toegang moet wel een ticket ophalen aan de kassa.
  • De Salle royale van de afdeling wapens en harnassen wordt gerenoveerd, en sommige harnassen staan elders in het museum of zijn uitgeleend. Vraag aan de balie waar het harnas van de dauphin vandaag staat.
  • Op de eerste vrijdag van de maand blijft het museum open tot 22.00 uur, met een ticket van € 10 waar de Dôme bij inbegrepen is; de enige ingang die avond is 129 rue de Grenelle.
  • Ga je ook naar het Musée Rodin, vlak bij Les Invalides? Een combiticket kost € 26 en is drie maanden geldig.
  • Op 19 en 20 september 2026, het weekend van de Europese Erfgoeddagen, is het museum open van 10.00 tot 18.00 uur en is de toegang gratis, dus koop voor die twee dagen geen ticket.
Officiële tickets →
03

De officiële audiogids

De eigen digitale gids van het museum wordt vernieuwd en is op dit moment niet beschikbaar, dus aan de balie valt niets te huren. Het museum verkoopt rondleidingen via zijn partner Cultival: € 19,50 voor het volle tarief en € 8 voor wie jonger is dan 18. Wat je nu leest, kost niets: vijf stops, elk met de volledige tekst onder de speler, en voor de rest van het gebouw heeft de Chiaro-app genoeg aan een foto.

Officiële website →

Vragen

Is er een gratis audiogids voor het Musée de l'Armée?

Ja, deze. De vijf stops worden rechtstreeks in de browser van je telefoon gestreamd en tonen hun volledige tekst onder de speler, zonder dat je iets hoeft te downloaden. Overal elders in Les Invalides maak je een foto van het voorwerp en laat je de Chiaro-app het uitleggen.

Wat kost de officiële audiogids van het Musée de l'Armée?

Op dit moment is er geen te huur. Volgens het museum wordt zijn digitale gids vernieuwd. Rondleidingen van partner Cultival kosten € 19,50 voor het volle tarief en € 8 voor wie jonger is dan 18, bovenop de toegangsprijs.

Waar is het graf van Napoleon in het Musée de l'Armée?

Onder de Dôme des Invalides, de vergulde koepel aan de zuidkant van het complex, in een open crypte onder de koepel, met een trap naar beneden naar de sarcofaag. De Dôme valt onder hetzelfde ticket van € 17 als het museum. Via de ingang aan de place Vauban sta je er meteen.

Is het Musée de l'Armée op maandag gesloten?

Nee. Het is elke dag open van 10.00 tot 18.00 uur, ook op maandag, en sluit alleen op 1 januari, 1 mei en 25 december. Op de eerste vrijdag van elke maand blijft het open tot 22.00 uur.

Hoeveel kost het Musée de l'Armée?

€ 17 voor het volle tarief, € 12 voor het verlaagde tarief en € 10 op de late avonden van de eerste vrijdag. Het ticket geldt voor de vaste collecties, de Dôme met het graf van Napoleon, de tijdelijke tentoonstelling, het Musée de l'Ordre de la Libération en het Musée des Plans-Reliefs. Wie jonger is dan 18 gaat gratis; inwoners van de Europese Economische Ruimte onder de 26 krijgen gratis toegang tot de vaste collecties.

Hoeveel tijd heb je nodig voor het Musée de l'Armée?

Reken op ongeveer vijf kwartier lopen voor de vijf stops, inclusief de trappen in de westvleugel en de wandeling over de binnenplaats naar de Dôme; de audio zelf duurt ongeveer elf minuten. Voor een volledig bezoek aan de drie afdelingen en de Dôme heb je een halve dag nodig.

Meer audiogidsen

Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Musée de l'Armée.