Kasteel van Fontainebleau · Fontainebleau · Onafhankelijke gids
Audiogids Kasteel van Fontainebleau,
vijf stops, gratis.
Vierendertig koningen en twee keizers woonden in deze 1.536 vertrekken: beluister vijf sleutelplekken direct hier en fotografeer plafonds of wapens met Chiaro voor de rest.
Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Kasteel van Fontainebleau.
De Hoefijzertrap op de Cour d’Honneur
Kasteel van Fontainebleau
Dat was het gratis deel
Eén foto is genoeg: Chiaro vertelt je over alles wat je ziet bij het Kasteel van Fontainebleau.
De vijf stops · 11 minuten audio
Vijf plekken, één wandeling,
in de volgorde waarin je ze tegenkomt.
Acht eeuwen lang bleven Franse heersers hier nieuwe vleugels aanbouwen in plaats van de oude af te breken, en deze gratis audiogids voor het Kasteel van Fontainebleau volgt hun spoor in één doorgaande ronde. Begin buiten op de geplaveide Cour d’Honneur voor de gebogen stenen trappen, nog vóór de kaartcontrole; ga naar binnen via de zuidelijke Lodewijk XV-vleugel en klim naar de staatsroute op de eerste verdieping; loop oostwaarts door de beschilderde renaissancedoorgang van Frans de Eerste richting de middeleeuwse donjon; buig zuidoostwaarts tussen het ovale binnenplein en de tuinen naar de feestvleugel van Hendrik de Tweede; keer noordwestwaarts terug naar de keizerlijke troonalkoof; en stap ten slotte weer naar buiten om zuidwaarts over de Karpervijver naar het eilandpaviljoen te kijken. De totale luistertijd bedraagt ongeveer elf minuten binnen het aanbevolen bezoek van twee uur.
Toegangsprijzen, seizoensgebonden openingstijden, busverbindingen en tabletverhuur zijn rechtstreeks ontleend aan chateaudefontainebleau.fr en de bezoekersplattegrond van het paleis, gecombineerd met historische gegevens van die pagina’s en Wikipedia. Lopende restauraties tussen 2015 en 2030 leiden delen van de route soms om; wijkt een bord ter plaatse af van onze tekst, volg dan de aanwijzingen in het paleis en laat het ons weten.
Stop 1 van 5 · Cour d’Honneur (Cour des Adieux), met blik naar het oosten op de centrale trap; vrij toegankelijk voorplein vóór de binneningang
De Hoefijzertrap op de Cour d’Honneur
Jean Androuet du Cerceau (1585–1649) voor Lodewijk XIII (1601–1643), ter vervanging van de trap uit 1550 van Philibert Delorme (1514–1570); vleugel begonnen onder Frans I door Gilles Le Breton (overleden 1553) · 1632–1634 (ter vervanging van de trap uit 1550) · Zandsteen uit Fontainebleau en kalksteen uit Château-Landon; twee gebogen parallelle armen van elk 46 treden over ruim 440 m² (21 m lang bij 21 m breed)
Om op te letten
- De gebeeldhouwde emblemen van Lodewijk XIII — de gevleugelde caduceus en de koninklijke scepter — afwisselend langs de zandstenen balustrade van beide armen van 46 treden.
- De gewelfde doorgang onder het middenbordes, breed genoeg voor een koninklijke koets om gasten bij de treden af te zetten en direct door te rijden.
- De buste van Frans I tussen gebeeldhouwde militaire trofeeën boven de centrale bovendeur, daar geplaatst onder Louis-Philippe in 1835.
- Achter je in het westen Hurtaults ijzeren Grille d’Honneur uit 1809–1810 met vergulde keizerlijke adelaars op de plek waar ooit een vierde vleugel het plein afsloot.
Transcriptie (2:14)
Ga buiten op de kinderkopjes van het ereplein staan met je gezicht naar het oosten en de gebogen dubbele trap. Drie verschillende namen horen bij deze open rechthoek, en elk legt een keerpunt in het leven van het paleis vast. De oudste naam is het Plein van het Witte Paard, naar een gipsafgietsel van het Romeinse ruiterstandbeeld van Marcus Aurelius dat Catharina de’ Medici in de jaren 1560 door Vignola voor deze plek liet maken. Het gipsen paard viel tegen 1626 uiteen, maar een kleine steen in het midden van de bestrating markeert nog altijd waar het stond.
Kijk eerst naar links en rechts voordat je blik de treden opklimt. Links van je, in het noorden, loopt een lage vleugel van baksteen en natuursteen uit de jaren 1530 met de salamander van Frans de Eerste. Recht daartegenover rechts verrijst de hogere achttiende-eeuwse vleugel die voor Lodewijk de Vijftiende werd gebouwd op de plaats van een gesloopte renaissancevleugel. Achter je in het westen sloot ooit een vierde vleugel deze ruimte volledig in, totdat Napoleon de Eerste die in 1809 en 1810 liet afbreken en het ijzeren hekwerk met vergulde adelaars plaatste zodat het paleis eindelijk naar de stad keek. Op Sint-Helena noemde Napoleon Fontainebleau het ware huis der koningen, het huis der eeuwen: vierendertig koningen en twee keizers woonden hier vanaf minstens 1137 onafgebroken, een reeks waarop geen enkele andere Franse koninklijke residentie kan bogen.
Bekijk nu de trap zelf, fris gereinigd tijdens een driejarige restauratie die in mei 2022 werd onthuld. Philibert Delorme bouwde hier in 1550 al een eerdere hoefijzertrap, en tussen 1632 en 1634 gaf Lodewijk de Dertiende, die in dit paleis was geboren, Jean Androuet du Cerceau opdracht haar op grotere schaal te herbouwen: eenentwintig meter lang bij eenentwintig meter breed, ruim vierhonderdveertig vierkante meter groot, met twee wijde armen van zesenveertig kalkstenen treden op een onderbouw van grijze zandsteen uit Fontainebleau. Die uitwaartse boog is puur theater én koetsmeetkunde. Een koninklijk rijtuig kon tot aan de onderste trede voorrijden, een bezoekende prinses in het volle zicht van het hof laten uitstappen en vloeiend onder het gewelf door zwenken.
Zoek langs de balustrade naar de gebeeldhouwde caduceus en scepter van Lodewijk de Dertiende, en boven de bovenste deuropening naar het borstbeeld van Frans de Eerste uit 1835. Dat bordes gaf dit plein zijn derde naam, het Plein van het Afscheid. Op twintig april 1814, zestien dagen nadat hij boven zijn troonsafstand had getekend en één week nadat hij gif in zijn slaapkamer had overleefd, liep Napoleon deze treden af, kuste de regimentsadelaar en nam afscheid van zijn Oude Garde.
Stop 2 van 5 · Eerste verdieping (Bel Étage), oostwaarts vanaf de vestibule van de Hoefijzertrap richting de middeleeuwse donjon
De Galerij van Frans I
Rosso Fiorentino (1494–1540) en Francesco Primaticcio (1504–1570), met gesneden notenhouten lambrisering van Francesco Scibec da Carpi (overleden ca. 1557), voor Frans I (1494–1547) · Gebouwd 1528–1530; fresco’s, stucwerk en houtsnijwerk 1533–1539 · Fresco, hoogreliëf-stucwerk en gesneden notenhouten lambrisering; circa 64 m lang en 6 m breed
Om op te letten
- De gekroonde letter F van Frans I en zijn vuurspuwende salamander, telkens opnieuw uitgesneden in de notenhouten betimmering van Francesco Scibec da Carpi.
- Het witte stuc-rolwerk rond de fresco’s, gevormd als ingesneden, omkrullende vellen leer met volronde figuren.
- De Koninklijke Olifant van Rosso Fiorentino op de noordwand, getooid met lelies en het salamanderschild op zijn voorhoofd.
- De blinde openslaande ramen langs de noordwand, aangebracht toen Lodewijk XVI daar in 1786 een nieuw appartementenblok tegenaan bouwde.
Transcriptie (2:47)
Stap door de westelijke deuropening en kijk vierenzestig meter recht vooruit. Deze lange gang van notenhout en pleisterwerk, slechts zes meter breed, is de plek waar de Italiaanse renaissance in Frankrijk ophield een importproduct te zijn en uitgroeide tot een eigen stijl. Toen Frans de Eerste haar tussen 1528 en 1530 liet optrekken na zijn terugkeer uit gevangenschap in Madrid, was het in wezen een besloten overdekte brug met ramen aan weerszijden tussen zijn vertrekken bij de middeleeuwse donjon en de kapel van de trinitariërs. Niemand liep hier ongevraagd doorheen. De koning droeg de sleutel aan een ketting om zijn hals, en met Kerstmis 1539 draaide hij eigenhandig het slot open om de pas voltooide wanden te tonen aan zijn grote rivaal, keizer Karel de Vijfde.
De man achter deze uitbarsting van stuc en verf was Giovanni Battista di Jacopo, bijgenaamd Rosso Fiorentino, die in 1531 aankwam nadat hij bij de Plundering van Rome in 1527 vrijwel alles had verloren. Een jaar later kreeg hij gezelschap van Francesco Primaticcio uit Bologna, en tussen 1533 en 1539 werkte Rosso aan een programma dat niemand in Noord-Europa eerder had gezien. In plaats van schilderkunst en beeldhouwkunst netjes naast elkaar te zetten, vlocht hij ze dooreen. Kijk naar de omlijstingen van de fresco’s: witte stucnaakten in hoogreliëf, saters, vruchtenslingers en pleisterwerk dat lijkt op ingesneden, opgerolde vellen leer — het zogeheten cuir découpé dat prentmakers vanuit Fontainebleau al snel verspreidden van Antwerpen tot Londen. Onder heuphoogte bekleedde de Italiaanse schrijnwerker Francesco Scibec da Carpi de wanden met gesneden notenhout vol gekroonde F-monogrammen en salamanders tussen de vlammen.
Voel je niet bezwaard als de betekenis van de twaalf hoofdfresco’s je ontgaat. Zelfs de eigen zus van Frans de Eerste, de schrijfster Margaretha van Navarra, gaf toe dat het lezen van Rosso’s allegorieën zonder mondelinge uitleg aanvoelde als Hebreeuws. Loop naar de tweede travee links op de noordwand en zoek de Koninklijke Olifant: een machtige grijze olifant met leliekleed en het salamanderschild op het voorhoofd als beeld van koninklijke kracht en wijsheid, terwijl aan zijn poten de bliksem van Jupiter, de drietand van Neptunus, de driekoppige hond van Pluto en een ooievaar ter ere van de koningin-moeder samenkomen. Recht ertegenover op de zuidwand strompelen in De Verdrijving van de Onwetendheid geblinddoekte gestalten weg terwijl Frans zelf, gelauwerd en met boek en zwaard in de hand, de tempel van de kennis binnentreedt.
Let op de ramen links van je. Daglicht valt alleen nog binnen vanuit het zuiden, omdat Lodewijk de Zestiende in 1786 een nieuwe vleugel strak tegen de noordgevel aanbouwde en binnenin schijnramen liet plaatsen om de symmetrie te redden. Negentien jaar later, in maart 1805, doopte Napoleon deze ruimte kortstondig om tot Galerij van de Keizer, zette er bustes van zijn generaals neer en verruilde salamanders voor bijen totdat de teruggekeerde Bourbons ze weer verwijderden. Pauzeer vóór de oostelijke buste van Frans de Eerste nog even bij het laatste noordveld: onder Rosso’s Venus en Cupido zit een klein geschilderd gezicht uit 1540 dat Fontainebleau zelf laat zien toen deze galerij splinternieuw was.
Stop 3 van 5 · Eerste verdieping, tussen de Cour Ovale in het noorden en het Fonteinplein met de tuinen in het zuiden
De Balzaal van Hendrik II
Philibert Delorme (1514–1570), fresco’s ontworpen door Francesco Primaticcio (1504–1570) en geschilderd door Niccolò dell’Abate (ca. 1509–1571), cassetteplafond van Francesco Scibec da Carpi (overleden ca. 1557), voor Hendrik II (1519–1559) · Begonnen als loggia onder Frans I; overkapt en gedecoreerd 1548–1558 onder Hendrik II; gerestaureerd 1834–1837 onder Louis-Philippe · Eiken lambrisering, beschilderde pijlers en verguld achthoekig houten cassetteplafond; 30 m lang en 10 m breed (ruim 300 m²)
Om op te letten
- De achthoekige cassetten van Scibec da Carpi’s plafond met de letter H van Hendrik II en de ineengestrengelde maansikkels van Diane de Poitiers, weerspiegeld in het negentiende-eeuwse parket.
- De hoge muzikantengalerij tegen de westwand onder een geschilderd concertfresco, vrij van de dansvloer.
- Philibert Delormes hoge oostelijke schouw op twee bronzen saters — twintigste-eeuwse Romeinse afgietsels van de tijdens de Revolutie omgesmolten bronzen uit 1556.
Transcriptie (2:18)
Ga halverwege de ingelegde houten vloer staan, waar het daglicht van twee kanten tegelijk binnenstroomt: links het ovale plein, rechts de tuinen. Dertig meter lang, tien meter breed en ruim driehonderd vierkante meter groot: zo had deze ruimte er oorspronkelijk nooit uit moeten zien. Onder Frans de Eerste begon Gilles Le Breton haar als een open Italiaanse loggia die een zwaar stenen tongewelf moest dragen; op de pijlers zie je nog steeds de natuurstenen aanzetten voor die nooit gebouwde bogen. Toen Hendrik de Tweede in 1547 de troon besteeg, schrapte hij het gewelf, haalde hij in 1548 Philibert Delorme erbij om de hoge arcaden van glas te voorzien en liet hij Francesco Scibec da Carpi in 1550 het geheel overspannen met een vlak verguld plafond van verdiepte achthoeken naar het voorbeeld van de Basilica van Constantijn in Rome.
Kantel je hoofd achterover naar die achthoeken en kijk daarna naar de monumentale schouw aan de oostzijde. Naast de gekroonde H van Hendrik de Tweede en de dubbele C van zijn koningin Catharina de’ Medici keren boven je hoofd steeds drie ineengestrengelde zilveren maansikkels en een monogram van H en D terug. Die sikkels horen bij jachtgodin Diana, en aan het hof begreep iedereen de verwijzing: Hendriks levenslange maîtresse, twintig jaar ouder dan hij, heette Diane de Poitiers.
Vanaf 1552 gaf Primaticcio zijn ontwerpen voor de muren en diepe vensternissen door aan Niccolò dell’Abate uit Modena, die ze vulde met meer dan vijftig fresco’s van feestende goden: Apollo en de Muzen op de Parnassus, de dansende Drie Gratiën, Vulcanus in zijn smidse en Bacchus met geheven beker. Één tafereel naast de schouw verruilt de Olympus voor hofnieuws en toont Hendriks deurwaarder Sébastien de Rabutin die in 1548 in het woud van Orléans een wild dier velt. Toen de schilder Ingres in 1837 voor deze muren stond, noemde hij Fontainebleau het Franse Vaticaan.
Tijdens feesten van het huis Valois dekten bedienden de koninklijke tafel op schragen bij de haard en ruimden daarna alles weg zodat gemaskerde dansers de vloer konden innemen terwijl muzikanten hoog op de westelijke tribune speelden; een hofkroniek vermeldt zelfs dat Frans de Eerste op een bal in Fontainebleau verscheen als centaur. Latere koningen degradeerden de ruimte tot wachtlokaal voor de Zwitserse Garde, en in 1642 moest men Nicolas Poussin om raad vragen om de afbladderende fresco’s te redden. Let ook op de twee bronzen saters onder de schouw: revolutionairen smolten de originelen uit 1556 om, Napoleon plaatste gipsen zuilen en Rome leverde in 1966 nieuwe bronzen afgietsels. Laat vóór het vertrek je blik van het plafond naar je schoenen zakken: meubelmakers van Louis-Philippe legden in de jaren 1830 het parket precies in de achthoeken van de zestiende eeuw erboven.
Stop 4 van 5 · Eerste verdieping, in het Appartement van de Koning tussen de Salon van Lodewijk XIII en de Raadzaal, gericht op het noorden naar de Dianatuin
De Troonzaal van Napoleon I
Troon en empiremeubilair van François-Honoré-Georges Jacob-Desmalter (1770–1841) naar Charles Percier (1764–1838) en Pierre-François-Léonard Fontaine (1762–1853); lambrisering en plafond van Lodewijk XIII tot Lodewijk XV onder Ange-Jacques Gabriel (1698–1782) · Zeventiende-eeuws koninklijk slaapvertrek vergroot in 1752–1754; in 1808 ingericht als Keizerlijke Troonzaal · Gesneden wit-en-gouden houten lambrisering, vergulde houten troon, adelaarsstandaarden en karmozijnrood-blauw fluwelen baldakijn geborduurd met 350 gouden bijen; Savonnerie-tapijt in het voormalige Slaapvertrek van de Koning op de eerste verdieping (onderdeel van het paleis met 1.536 kamers)
Om op te letten
- Jacob-Desmalters afgeronde vergulde troonzetel op het getrapte rode podium onder een rood-blauw baldakijn met 350 gouden bijen en Romeinse adelaarsstandaarden.
- Het zeventiende-eeuwse wit-gouden plafond van Lodewijk XIII met de wapens van Frankrijk en Navarra, intact gelaten boven Napoleons troonalkoof.
- De rood gedrapeerde eedtafel uit 1813 rechts van het podium en de rijen vergulde X-vormige vouwkrukjes die oorspronkelijk voor Marie-Antoinette in Compiègne zijn gemaakt.
- Het portret van Lodewijk XIII boven de marmeren schouw, opgehangen onder Louis-Philippe in de jaren 1830 op de plek waar Napoleon zijn eigen portret had gehangen.
Transcriptie (2:07)
Kijk recht over het tapijt in de karmozijnrode en blauwe fluwelen alkoof. Elke andere koninklijke of keizerlijke troonzaal in Frankrijk verloor haar meubilair door revolutie of negentiende-eeuwse brand — de Tuilerieën brandden af in 1871, Saint-Cloud in 1870 — waardoor deze ruimte de enige historische troonzaal van het land is die nog met haar oorspronkelijke inrichting overeind staat.
Toch heeft hier tweehonderd jaar vóór Napoleon geen enkele koning op een troon gezeten. Van Hendrik de Derde en Hendrik de Vierde tot aan Lodewijk de Zestiende stond in die alkoof het staatsiebed van de koningen van Frankrijk. Volgens de etiquette van de Bourbons belichaamde het bed zelf het koninklijk gezag: hovelingen trokken elke ochtend en avond naar binnen om toe te kijken hoe de koning zich aan- en uitkleedde, en wie door het lege vertrek liep boog voor het matras alsof de vorst erin lag. Napoleon had geen enkele zin om in een toonzaal te slapen — hij richtte in 1804 vlakbij een knussere eigen suite in — maar symboliek begreep hij feilloos. In 1808 plantte hij zijn keizerlijke troon precies op de voetafdruk van het koningsbed.
Hef je blik naar het wit-gouden houtsnijwerk en je ziet twee dynastieën in één lijst. Boven je draagt het gesneden plafond nog altijd de zeventiende-eeuwse wapens van Frankrijk en Navarra uit de slaapkamer van Lodewijk de Dertiende, terwijl de wandpanelen zijn knots van Hercules en de Latijnse spreuk bewaren dat zelfs monsters haar kracht zullen kennen, tussen 1752 en 1754 verrijkt met zwierig rocaillehoutwerk voor Lodewijk de Vijftiende. Recht daaronder staat de afgeronde vergulde zetel die François-Honoré-Georges Jacob-Desmalter in 1804 sneed naar tekeningen van Percier en Fontaine, onder een kroon met struisveren en een baldakijn dat in 1808 werd bestikt met driehonderdvijftig gouddraden bijen. Napoleon koos bijen boven Bourbonlelies om over de Capetingische koningen heen terug te grijpen op de Merovingische oudheid.
Laat je blik langs het podium glijden: rechts staat de rood beklede tafel uit 1813 waarop hoogwaardigheidsbekleders persoonlijk trouw zwoeren aan de keizer, geflankeerd door vergulde X-vouwkrukjes uit de jaren 1780 voor Marie-Antoinette in Compiègne. En kijk ten slotte naar het portret boven de haard. Revolutionairen verbrandden in 1793 het originele portret van Lodewijk de Dertiende door Philippe de Champaigne; Napoleon hing er zichzelf neer; en in de jaren 1830 haalde Louis-Philippe Bonaparte weg en gaf Lodewijk de Dertiende zijn oude slaapkamer terug.
Stop 5 van 5 · Buiten, bij de zuidelijke balustrade van de Cour de la Fontaine en langs de dijk van de Allée de Maintenon, uitkijkend over de Karpervijver naar het eilandpaviljoen
De Karpervijver en het Paviljoen van Le Vau
Paviljoen gebouwd door Louis Le Vau (1613–1670) voor Lodewijk XIV in 1662 op een ouder eilandverblijf van Hendrik IV, gerestaureerd onder Napoleon I in 1807 · Vijver uitgezet met karpers onder Hendrik IV (regeerde 1589–1610); achthoekig paviljoen gebouwd in 1662, gerestaureerd in 1807 · Achthoekig paviljoen van natuursteen en leisteen met zeven boogramen op een vijver van 6 hectare (4 tot 6 ha in de bronnen) ten zuiden van de Cour de la Fontaine
Om op te letten
- Het achthoekige stenen paviljoen van Louis Le Vau uit 1662 midden in de vijver, op zeven van de acht zijden geopend met hoge boogramen.
- Karpers die onder de stenen balustrade zwemmen in een koninklijke visvijver die begon toen de hertog van Lotharingen zestig karpers aan Hendrik IV schonk.
- Achter je rond de Cour de la Fontaine: Gabriels Gros Pavillon uit 1750 in het westen, de vleugel van Frans I recht vooruit en Primaticcio’s Belle-Cheminée-vleugel met dubbele hellingbaan uit 1565–1570 in het oosten.
- Oostwaarts voorbij de dijk van de Allée de Maintenon het 14 hectare grote Grand Parterre van Le Nôtre en Le Vau richting het 1.200 meter lange Grand Canal van Hendrik IV.
Transcriptie (2:03)
Loop naar buiten naar de stenen balustrade aan de zuidrand van het Fonteinplein en kijk uit over het open water. Monniken en middeleeuwse bouwlieden groeven dit bekken ooit om de drassige grond naast het kasteel te ontwateren en hielden het water links van je tegen met de aarden dijk die nu de Allée de Maintenon heet; het domein houdt het wateroppervlak op zes hectare, Wikipedia op vier. Onder de Valois-koningen werden op het water schijnzeeslagen en waterfeesten opgevoerd. Daarna stuurde Karel de Derde, hertog van Lotharingen, ongeveer zestig karpers ten geschenke aan Hendrik de Vierde, en al in de zeventiende eeuw schreven reizigers naar huis over gulzige grijze vissen onder dit terras die naar verluidt honderd jaar oud waren.
Midden op het water drijft schijnbaar een klein achtzijdig stenen huis onder een laag dak, aan zeven kanten beglaasd en met zijn aanlegsteiger naar het noorden naar jou toegekeerd. Louis Le Vau bouwde dat achthoekige paviljoen in 1662 voor Lodewijk de Veertiende op een eerder eilandhuisje van Hendrik de Vierde; Napoleon liet het in 1807 restaureren en van zijn initiaal voorzien; en in de jaren 1860 roeiden Napoleon de Derde en keizerin Eugénie er op zomermiddagen gasten naartoe. Als je staat waar de dijk het plein raakt, zie je meteen waarom Le Vau het precies daar neerzette: het paviljoen ligt naar het oosten op één lijn met het veertien hectare grote Grand Parterre dat André Le Nôtre en Le Vau tussen 1660 en 1664 aanlegden — Europa’s grootste strakke tuinparterre — en daarachter met het twaalfhonderd meter lange Grand Canal van Hendrik de Vierde, gegraven tussen 1606 en 1609, zestig jaar voordat Versailles een kanaal had.
Keer het water nu even de rug toe. Rond dit ene plein staan recht voor je de vleugel van Frans de Eerste, rechts Primaticcio’s gevel van de Belle-Cheminée met dubbele oprijlaan uit circa 1565 tot 1570 en links het classicistische Gros Pavillon van Ange-Jacques Gabriel uit 1750 — precies de lappendeken waardoor een vroege Engelse bezoeker Fontainebleau een stoet van paleizen noemde en die in 1981 leidde tot opname op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.
Rechts van je, voorbij de rustieke dennengrot uit de jaren 1540 met haar stenen reuzen, slingert de Engelse Tuin die tussen 1810 en 1812 werd aangelegd door Maximilien Joseph Hurtault; daar ontspringt de heldere bron Fontaine Belle-Eau — volgens de legende ontdekt door een jachthond genaamd Bléau — waaraan dit hele paleis zijn naam dankt.
Onafhankelijke gids · Chiaro
Richt Chiaro op alles wat je ziet in het Kasteel van Fontainebleau.
Deze vijf stops raken nog maar het begin van een paleis met 1.536 vertrekken en ruim 40.000 objecten — van de 128 borden van Sèvres-porselein in de Bordengalerij tot het verzilverde boudoir van Marie-Antoinette en het tafeltje waaraan Bonaparte afstand deed van zijn kroon. Richt de camera van je telefoon op een Latijnse spreuk boven een deur, een sater van stucwerk of een wandtapijtwapen, en Chiaro vertelt direct wie de opdracht gaf, welk embleem je ziet en wat zich eronder afspeelde.
Voor je gaat
Zo kom je er
Place Charles de Gaulle, 77300 Fontainebleau. Loop gratis de Cour d’Honneur op via het westelijke hoofdhek (Grille d’Honneur); kaartverkoop ter plaatse en de ingang naar binnen liggen aan de zuidkant van het plein in de Lodewijk XV-vleugel, terwijl bezoekers met een vooraf geboekt ticket direct doorlopen naar de paleisingang.
Treinen van SNCF Transilien rijden vanaf Paris Gare de Lyon (richting Montargis, Montereau of Laroche-Migennes) naar station Fontainebleau-Avon; neem daar buslijn 3401 richting Les Lilas tot halte ‘Château’. Met de auto vanuit Parijs via snelweg A6 vanaf Porte d’Orléans of Porte d’Italie tot afrit Fontainebleau.
Tickets en toegang
- Het standaardticket omvat zowel de Grands Appartements als het Museum van Napoleon I — en daarmee elke binnenstop op deze pagina — voor € 17 volwassenentarief, € 15 kortingstarief of € 13 vast tarief tijdens het laatste uur vóór sluiting; vooraf bestellen op chateaudefontainebleau.tickeasy.com bespaart je de kassa in de Lodewijk XV-vleugel. Toegang is gratis op elke eerste zondag van de maand buiten juli en augustus, en het hele jaar op vertoon van legitimatie voor jongeren onder 18 jaar, EU-inwoners van 18 tot 26 jaar en bezoekers met een beperking inclusief één begeleider.
- De binnenruimtes van het paleis zijn elke dag geopend behalve op dinsdag en op nieuwjaarsdag (1 januari), Dag van de Arbeid (1 mei) en eerste kerstdag (25 december): van april tot en met september van 9:30 tot 18:00 uur (laatste toegang 17:15 uur) en van oktober tot en met maart van 9:30 tot 17:00 uur (laatste toegang 16:15 uur). De binnenplaatsen en tuinen zijn dagelijks gratis toegankelijk — van november tot februari van 9:00 tot 17:00 uur, in maart, april en oktober van 9:00 tot 18:00 uur en van mei tot september van 9:00 tot 19:00 uur, waarbij de Dianatuin 30 minuten eerder en de Engelse Tuin een uur eerder sluit — en het buitenpark blijft 24 uur per dag open.
- Het Keizerlijk Theater, de Petits Appartements, de vertrekken van Madame de Maintenon en het Turkse Boudoir zijn uitsluitend te bezoeken met een rondleiding van € 7 en niet via de vrije route; geen van onze vijf stops vereist dat extra ticket.
- Een lift bedient op verzoek de Grands Appartements voor bezoekers met beperkte mobiliteit (met twee gehandicaptenparkeerplaatsen bereikbaar via Cour des Mathurins aan de Rue Denecourt). Gratis kluisjes nemen grote tassen, paraplu’s en kinderwagens aan, die boven niet zijn toegestaan en waar draagzakken en opvouwbare buggy’s worden uitgeleend; fotograferen uit de hand zonder flits mag, terwijl statieven, selfiesticks en honden op de pleinen of in de tuinen (hulphonden uitgezonderd) verboden zijn.
De officiële audiogids
In de ontvangsthal verhuurt het paleis tabletvideogidsen voor € 4 boven op de reguliere toegang, zolang de voorraad strekt, in 12 talen plus een kinderroute in vijf talen voor 7- tot 12-jarigen. Gedrukte informatiebladen in elf talen en de oriëntatie- en toegankelijkheidsapp AudioSpot zijn gratis, terwijl rondleidingen met gids € 7 extra kosten (het hele jaar in het Frans en ’s zomers in het Engels tot en met 31 augustus). Onze onafhankelijke browsergids met vijf stops is gratis en speelt vanaf de kinderkopjes op het voorplein tot aan de Karpervijver met de volledige tekst onder elke speler.
Officiële website →Vragen
Is er een gratis audiogids voor het Kasteel van Fontainebleau?
Ja — alle vijf opnames op deze pagina spelen rechtstreeks in je mobiele browser zonder betaling, registratie of download, vanaf de Hoefijzertrap tot aan de Karpervijver, met de uitgeschreven tekst onder elke track. Ter plaatse biedt het paleis gratis gedrukte zaalbladen in elf talen en de toegankelijkheidsapp AudioSpot, terwijl de multimediale tabletvideogids € 4 huur kost. Wil je ook bij andere vertrekken onderweg gesproken verhalen horen, dan vertelt de Chiaro-app die aan de hand van een snelle foto.
Kan ik de audiogids van het Kasteel van Fontainebleau zonder ticket beluisteren?
Stop één en vijf liggen buiten op de Cour d’Honneur en bij de Karpervijver, en de binnenplaatsen en tuinen zijn elke dag van de week gratis toegankelijk — ook op dinsdag wanneer het paleis binnen gesloten is. De stops twee, drie en vier (de Galerij van Frans I, de Balzaal en Napoleons Troonzaal) liggen boven aan de route van de Grands Appartements, inbegrepen bij het standaardticket van € 17 (€ 15 korting, € 13 in het laatste uur).
Wat kost de officiële audiogids in het Kasteel van Fontainebleau?
Het kasteel verhuurt in de ontvangsthal een tabletvideogids voor € 4 boven op je toegangsbewijs, afhankelijk van beschikbaarheid, in 12 talen waaronder Engels en met een kindereditie voor 7- tot 12-jarigen. Rondleidingen met paleisgidsen die afgesloten suites zoals het Keizerlijk Theater of de Petits Appartements openen kosten € 7 extra, met Engelstalige vertrekken in de zomer tot en met 31 augustus.
Wanneer is het Kasteel van Fontainebleau gesloten?
Binnen sluit het paleis elke dinsdag en op drie feestdagen per jaar: 1 januari, 1 mei en 25 december. Op alle andere dagen gaan de deuren open om 9:30 uur, van april tot en met september tot 18:00 uur (laatste toegang 17:15 uur) en van oktober tot en met maart tot 17:00 uur (laatste toegang 16:15 uur), terwijl de gratis binnenplaatsen, tuinen en het 24 uur geopende park op dinsdag gewoon open blijven.
Hoe reis je met de trein van Parijs naar het Kasteel van Fontainebleau?
Neem op Paris Gare de Lyon een trein van SNCF Transilien richting Montargis, Montereau of Laroche-Migennes en stap uit op station Fontainebleau-Avon. Buiten het station zet buslijn 3401 richting Les Lilas je recht tegenover het hoofdhek af bij halte ‘Château’.
Meer audiogidsen
Gemaakt door Chiaro. Niet verbonden aan het Kasteel van Fontainebleau.