Σπίτι και Κήποι του Μονέ · Ζιβερνί · Ανεξάρτητος ξεναγός
Ηχητικός ξεναγός για το Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ,
πέντε στάσεις, δωρεάν.
Ένα εκτάριο από παρτέρια στημένα σαν παλέτα ζωγράφου πάνω από τον δρόμο, ένα εκτραπέν ρυάκι με υβριδικά νούφαρα από κάτω και σαράντα τρία χρόνια από τη ζωή του Κλοντ Μονέ ανάμεσά τους. Ακούστε και τις πέντε στάσεις στο πρόγραμμα περιήγησης και μετά στρέψτε το Chiaro σε οποιαδήποτε ιαπωνική ξυλογραφία μέσα στο σπίτι.
Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με το Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ.
Η προσέγγιση κατά μήκος της οδού Rue Claude Monet
Σπίτι και Κήποι του Μονέ, Ζιβερνί
Αυτό ήταν το δωρεάν κομμάτι
Αρκεί μια φωτογραφία: το Chiaro σάς παρουσιάζει το Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ με κάθε λεπτομέρεια.
Οι πέντε στάσεις · 12 λεπτά ήχου
Πέντε σημεία, μία διαδρομή,
με τη σειρά που θα περπατήσετε.
Πριν ακόμη ο Κλοντ Μονέ απλώσει χρώμα σε έναν καμβά με Νούφαρα, έσκαψε μια λιμνούλα, συγκρούστηκε με τους γείτονές του για ένα ρυάκι και έστρωσε ένα εκτάριο λουλούδια χωρισμένα ανά χρώμα. Αυτός ο δωρεάν ηχητικός ξεναγός για το Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ ακολουθεί εκείνο το έργο με τα πόδια, στον δικό σας ρυθμό, από τον δρόμο του χωριού έως την πιο μακρινή άκρη του νερού. Ξεκινάτε έξω από την πύλη των εισιτηρίων στην οδό Rue Claude Monet κοιτάζοντας ανατολικά προς το κωδωνοστάσιο της εκκλησίας Sainte-Radegonde· περνάτε μέσα, στο επάνω χαλικόστρωτο μονοπάτι του Clos Normand απέναντι από τη ροζ και πράσινη νότια πρόσοψη του σπιτιού· κατεβαίνετε έως τη βάση της Grande Allée για να κοιτάξετε ξανά ψηλά μέσα από τις σιδερένιες καμάρες με τις τριανταφυλλιές· περνάτε κάτω από τη Chemin du Roy μέσω της υπόγειας διάβασης πεζών προς την ανοιχτή όχθη της λίμνης με τα νούφαρα· και καταλήγετε στο δυτικό στενό, απέναντι από την πράσινη Ιαπωνική Γέφυρα κάτω από την πέργκολα με τις γλυτσίνιες. Και τα πέντε κομμάτια μαζί διαρκούν περίπου δώδεκα λεπτά, μέσα σε μια επίσκεψη στο κτήμα που το Ίδρυμα υπολογίζει σε μιάμιση έως δύο ώρες.
Οι ημερομηνίες της σεζόν, οι τιμές των εισιτηρίων, τα όρια αποσκευών και οι οδηγίες πρόσβασης ακολουθούν τις σελίδες επισκεπτών και το ηλεκτρονικό εκδοτήριο του Fondation Claude Monet· οι χρονολογίες κατασκευής, τα αγροτεμάχια και η ιστορία βασίζονται στην Académie des Beaux-Arts, στο γαλλικό μητρώο Monument historique και στην αγγλική και γαλλική Βικιπαίδεια. Το Ζιβερνί δέχεται επισκέπτες μόνο από τον Απρίλιο έως την πρώτη Νοεμβρίου και οι μονοδρομήσεις στα μονοπάτια αλλάζουν ανάλογα με την ανθοφορία, οπότε την ημέρα της επίσκεψης οι πινακίδες και οι κηπουροί του Ιδρύματος υπερισχύουν αυτής της σελίδας· ενημερώστε μας αν κάποια λεπτομέρεια έχει αλλάξει και θα την ανανεώσουμε.
Στάση 1 από 5 · Στην οδό Rue Claude Monet, έξω από τον μαντρότοιχο του κτήματος πριν από την πύλη εισιτηρίων και την είσοδο Sente Leroy, κοιτάζοντας ανατολικά προς το κωδωνοστάσιο της Sainte-Radegonde· ελεύθερη πρόσβαση
Η προσέγγιση κατά μήκος της οδού Rue Claude Monet
Αγροτόσπιτα και μαντρότοιχοι του Ζιβερνί· κωδωνοστάσιο και εκκλησία της Sainte-Radegonde (ενδέκατος έως δέκατος έκτος αιώνας)· κτήμα στον αριθμό 84 της Rue Claude Monet, διαμορφωμένο από τον Κλοντ Μονέ (1840–1926) · Εκκλησία από τον ενδέκατο έως τον δέκατο έκτο αιώνα· ο Μονέ εγκαταστάθηκε σε αυτόν τον δρόμο στις 29 Απριλίου 1883 · Ασβεστόλιθος, τούβλο, επίχρισμα και κεραμίδι κατά μήκος του δρόμου του χωριού· το περιμαντρωμένο οικόπεδο του Μονέ δίπλα στον δρόμο κάλυπτε 96 άρια, περίπου 1 εκτάριο, και εκτεινόταν 46 μ. νότια έως τη Chemin du Roy
Προσέξτε
- Το πέτρινο κωδωνοστάσιο με τα δίδυμα γοτθικά ανοίγματα και το οκταγωνικό βέλος από σχιστόλιθο ευθεία μπροστά στον δρόμο: η ενοριακή εκκλησία της Sainte-Radegonde, όπου είναι θαμμένος ο Μονέ.
- Τους μακριούς πέτρινους και σοβατισμένους μαντρότοιχους που πλαισιώνουν τον στενό δρόμο του χωριού, ο οποίος ονομαζόταν Grand'Rue πριν πάρει το όνομα του Μονέ.
- Τη δασωμένη κιμωλιακή ράχη που υψώνεται βόρεια από τις στέγες κατά μήκος της κοιλάδας του ποταμού Epte και προστάτευε τον νότιο οπωρώνα του Μονέ από τους ψυχρούς ανέμους.
Κείμενο (2:15)
Σταθείτε στον δρόμο του χωριού έξω από τον μαντρότοιχο, προτού καν ψάξετε για εισιτήριο, και κοιτάξτε ανατολικά στο βάθος του δρόμου προς το μυτερό καμπαναριό από σχιστόλιθο. Σήμερα ο δρόμος φέρει το όνομα του Κλοντ Μονέ και τα τουριστικά λεωφορεία γεμίζουν τους χώρους στάθμευσης στην άκρη του χωριού, όμως την άνοιξη του 1883 ήταν απλώς η Γκραν-Ρι ενός αγροτικού οικισμού 279 κατοίκων.
Ο Μονέ ήρθε εδώ επειδή ήταν απένταρος και δεν είχε άλλο χρόνο. Ο ιδιοκτήτης του σπιτιού του στο Πουασί είχε απειλήσει με δικαστήριο για απλήρωτα ενοίκια και του είχε δώσει προθεσμία έως τα μέσα Απριλίου του 1883 για να φύγει. Ακόμη χειρότερα, ο Μονέ χρειαζόταν μια στέγη αρκετά μεγάλη για δέκα ανθρώπους ταυτόχρονα: τον ίδιο, τους δύο γιους του Ζαν και Μισέλ, την Αλίς Οσεντέ, η οποία ήταν ακόμη νόμιμα παντρεμένη με τον χρεοκοπημένο συλλέκτη Ερνέστ Οσεντέ, και τα έξι παιδιά της. Ήθελε τη Νορμανδία, αρκετά κοντά στο Παρίσι ώστε να συνεννοείται με αγοραστές, αρκετά μακριά ώστε να ξεφύγει από τα παριζιάνικα κουτσομπολιά, και κοντά σε ένα γυμνάσιο στην απέναντι όχθη του ποταμού, στο Βερνόν.
Στις πέντε Απριλίου του 1883 πήρε το αργό τοπικό τρένο που ανέβαινε κροταλίζοντας την κοιλάδα του Επτ από το Βερνόν προς το Γκανί, κοιτάζοντας έξω από το παράθυρο του βαγονιού σε κάθε στάση. Το Ζιβερνί είχε τρεις μύλους, έναν σιδερά, ένα σχολείο και μία μακρόστενη άδεια αγροικία που λεγόταν Λε Πρεσουάρ, δηλαδή το πατητήρι του μηλίτη, κλεισμένη μέσα σε πέτρινους τοίχους πάνω σε αυτόν εδώ τον δρόμο. Ο ιδιοκτήτης της, ο αγρότης και αμπελουργός Λουί-Ζοζέφ Σενζό, δεν ήξερε τίποτα για τα χρέη του Μονέ στα ενοίκια και δέχτηκε να του τη νοικιάσει. Ο Μονέ δανείστηκε πέντε χιλιάδες φράγκα έναντι μελλοντικών έργων από τον έμπορό του Πολ Ντιράν-Ριέλ, μετακόμισε με τα αγόρια του στις είκοσι εννέα Απριλίου και υποδέχτηκε την Αλίς και τα έξι παιδιά της την επόμενη μέρα.
Έμεινε για σαράντα τρία χρόνια. Τα νέα κυκλοφόρησαν γρήγορα και μέσα σε μία δεκαετία νεαροί Αμερικανοί ζωγράφοι νοίκιαζαν δωμάτια στον ίδιο δρόμο, ώσπου το Ζιβερνί έγινε διεθνής αποικία καλλιτεχνών.
Κρατήστε στο μυαλό σας εκείνο το πέτρινο καμπαναριό μπροστά σας για το τέλος της βόλτας σας. Η εκκλησία Σεντ-Ραντεγκόντ έχει ρομανική αψίδα του ενδέκατου αιώνα και κλίτος και κωδωνοστάσιο του δέκατου πέμπτου και δέκατου έκτου αιώνα. Όταν ο Μονέ πέθανε στον αριθμό 84 στις πέντε Δεκεμβρίου του 1926, οι γείτονές του τον μετέφεραν σε αυτό ακριβώς το κομμάτι του δρόμου έως το κοιμητήριο δίπλα στον πύργο, όπου αναπαύεται μαζί με την Αλίς, τον Ζαν και την Μπλανς.
Στάση 2 από 5 · Επάνω μονοπάτι του Clos Normand, κατά μήκος της νότιας πλευράς του σπιτιού, απέναντι από τη ροζ πρόσοψη και τα πράσινα σκαλοπάτια της βεράντας
Το ροζ σπίτι και τα πράσινα παντζούρια
Αγροικία των αρχών του δέκατου ένατου αιώνα, Le Pressoir, πρώην ιδιοκτησίας του Louis-Joseph Singeot· επεκτάθηκε, σοβατίστηκε και βάφτηκε εκ νέου από τον Κλοντ Μονέ (1840–1926) · Πρώτο μισό του δέκατου ένατου αιώνα· ενοικιάστηκε από τον Μονέ το 1883, αγοράστηκε το 1890, επεκτάθηκε έως το 1899 · Ροζ επίχρισμα από θρυμματισμένο τούβλο πάνω σε πέτρα, σοφίτα τύπου μανσάρντ από σχιστόλιθο, ξύλινα παντζούρια στο πράσινο του πεύκου και πράσινα ξύλινα σκαλοπάτια βεράντας, στην κορυφή περιμαντρωμένου οικοπέδου 1 εκταρίου
Προσέξτε
- Τον ροζ σοβά από θρυμματισμένο τούβλο σε συνδυασμό με τα φωτεινά ξύλινα παντζούρια στο πράσινο του πεύκου: η αγροικία του Singeot είχε μουντά γκρίζα παντζούρια ώσπου ο Μονέ τα ξανάβαψε τον πρώτο του χρόνο εδώ.
- Τη σιδερένια πράσινη πέργκολα που διατρέχει την πρόσοψη του ισογείου και τις δύο πράσινες ξύλινες σκάλες που κατεβαίνουν κατευθείαν μέσα στα παρτέρια.
- Το εντυπωσιακό μήκος του κτιρίου κάτω από τη σχιστολιθική στέγη μανσάρντ και τον κεντρικό στρογγυλό φεγγίτη, καθώς ο Μονέ μετέτρεψε αχυρώνες και πρόσθεσε πτέρυγες εργαστηρίων.
Κείμενο (2:32)
Γυρίστε προς το σπίτι από το επάνω χαλικόστρωτο πλάτωμα και το πρώτο πράγμα που σας χτυπά στο μάτι είναι το χρώμα. Ζεστό ροζ από τριμμένο τούβλο στον σοβά, ζωηρό πράσινο του πεύκου σε κάθε παντζούρι, πόρτα και ξύλινο σκαλοπάτι, και αναρριχώμενα φυτά πλεγμένα σε έναν σιδερένιο σκελετό σε όλο το μήκος της πρόσοψης. Όταν ο Μονέ νοίκιασε το Λε Πρεσουάρ το 1883, οι τοίχοι ήταν ήδη ροζ, ένα παραδοσιακό νορμανδικό επίχρισμα, ενώ τα παντζούρια είχαν ένα μουντό επαρχιακό γκρίζο. Σχεδόν το πρώτο πράγμα που έκανε ήταν να βάψει κάθε παντζούρι και κάθε πόρτα πράσινα, ώστε το σπίτι να συνομιλεί με τα φύλλα μπροστά του.
Πίσω από αυτά τα παράθυρα ζούσε μια θορυβώδης μεικτή οικογένεια δέκα ατόμων. Τέσσερις χώροι στο ισόγειο, τέσσερα υπνοδωμάτια στον επάνω όροφο και δύο δωμάτια κάτω από τη σχιστολιθική στέγη έπρεπε να χωρέσουν οκτώ παιδιά, αχνιστά χάλκινα κατσαρόλια και στοίβες από νωπούς καμβάδες. Στο εσωτερικό, ο Μονέ αντιμετώπισε τα δωμάτια σαν ασκήσεις καθαρού χρώματος: δύο τόνοι φωτεινού κίτρινου του χρωμίου για τους τοίχους και τα έπιπλα της τραπεζαρίας, όπου κρέμασε μεγάλο μέρος από τις 243 ιαπωνικές ξυλογραφίες των Ουταμάρο, Χοκουσάι και Χιροσίγκε που συγκέντρωσε στη ζωή του, δίπλα σε μια κουζίνα ντυμένη από το δάπεδο έως το ταβάνι με γαλανόλευκα κεραμικά πλακάκια από τη Ρουέν.
Τον Μάιο του 1890 ο Σενζό έβγαλε το αγρόκτημα προς πώληση. Πανικόβλητος στην ιδέα ότι θα έχανε τον κήπο του, ο Μονέ έγραψε στον Ντιράν-Ριέλ εκλιπαρώντας για προκαταβολή, βέβαιος πως δεν θα έβρισκε ποτέ άλλο τέτοιο μέρος, και αγόρασε το ακίνητο τον Νοέμβριο του 1890 έναντι είκοσι χιλιάδων φράγκων σε τέσσερις ετήσιες δόσεις. Είχε ήδη μετατρέψει τον δυτικό αχυρώνα στο πρώτο του εργαστήριο στο Ζιβερνί το 1885· έως το 1898 ύψωσε ένα δεύτερο κτίριο εργαστηρίου στη βορειοδυτική γωνία, και το 1915 πρόσθεσε μια τεράστια αίθουσα με φεγγίτη οροφής, μήκους 23 μέτρων, στο βορειοανατολικό άκρο, για να μετακινεί πάνω σε ροδάκια τα γιγάντια πάνελ με τα Νούφαρα.
Αυτό που βλέπετε παραλίγο να χαθεί. Ο επιζών γιος του Μονέ, ο Μισέλ, προτιμούσε τα αφρικανικά σαφάρι από το Ζιβερνί, κι έτσι η προγονή και νύφη του Μονέ, η Μπλανς Οσεντέ-Μονέ, κράτησε το σπίτι όρθιο μαζί με τον αρχικηπουρό Λουί Λεμπρέ, αρνούμενη μάλιστα να σφίξει το χέρι του στρατάρχη Έρβιν Ρόμελ όταν εκείνος πέρασε από εδώ το 1944. Μετά τον θάνατο της Μπλανς το 1947 η στέγη έσταζε, μια σκάλα κατέρρευσε και θραύσματα γυαλιού γέμισαν τα πατώματα. Ο Μισέλ κληροδότησε το κτήμα στην Ακαδημία Καλών Τεχνών το 1966, και από το 1977 έως τον Ιούνιο του 1980 ο επιμελητής Ζεράλντ Βαν ντερ Κεμπ συγκέντρωσε περίπου επτά εκατομμύρια δολάρια, το ενενήντα πέντε τοις εκατό από Αμερικανούς δωρητές, για να αναστήσει το ροζ σπίτι από τα ερείπια.
Στάση 3 από 5 · Νότιο άκρο του κεντρικού μονοπατιού, της Grande Allée, στο Clos Normand, κοιτάζοντας βόρεια μέσα από τις σιδερένιες καμάρες προς την κεντρική πόρτα του σπιτιού
Η Grande Allée και το Clos Normand
Σχεδιάστηκε και φυτεύτηκε από τον Κλοντ Μονέ (1840–1926), με τον αρχικηπουρό Félix Breuil από το 1892· αποκαταστάθηκε βάσει του σχεδίου φύτευσης του Μονέ το 1977–1980 υπό τους Gérald Van der Kemp (1912–2001) και Gilbert Vahé · Διαμορφώθηκε από το 1883 και εξής· αποκαταστάθηκε το 1977–1980 · Βαμμένες σιδερένιες καμάρες με τριανταφυλλιές πάνω από το κεντρικό μονοπάτι και μονόχρωμα παρτέρια σε περιμαντρωμένο κήπο 96 αρίων, περίπου 1 εκταρίου, που εκτείνεται περίπου 46 μ. από το σπίτι έως τη Chemin du Roy
Προσέξτε
- Τη σειρά από πράσινες σιδερένιες καμάρες που γεφυρώνουν τη χαλικόστρωτη Grande Allée και πλαισιώνουν την ανοιχτή πράσινη εξώπορτα του σπιτιού ευθεία μπροστά.
- Πίσω από τις καμάρες κοντά στο σπίτι, τους δύο ψηλούς σκούρους ίταμους: τα μόνα αειθαλή δέντρα που λυπήθηκε ο Μονέ έπειτα από τις διαφωνίες του με την Αλίς για την κοπή των παλιών δέντρων του διαδρόμου.
- Δυτικά του κεντρικού μονοπατιού, τα μακρόστενα ορθογώνια παρτέρια φυτεμένα σε ζώνες ενός μόνο χρώματος, βαλμένα πλάι πλάι σαν πινελιές χρώματος πάνω σε ξύλινη παλέτα.
Κείμενο (2:23)
Κατεβείτε έως το νότιο άκρο του Κλο Νορμάν και κοιτάξτε ευθεία πάνω στον κεντρικό χαλικόστρωτο διάδρομο προς την εξώπορτα. Εκείνες οι πράσινες σιδερένιες καμάρες που λυγίζουν από πάνω, βαριές από τις αναρριχώμενες τριανταφυλλιές ενώ οι καπουτσίνοι απλώνονται πάνω στα χαλίκια στα τέλη του καλοκαιριού, αποτελούν τη ραχοκοκαλιά ενός περιμαντρωμένου κτήματος 1 εκταρίου που ξεκίνησε ως ένας απλός νορμανδικός μηλεώνας και λαχανόκηπος.
Όταν εγκαταστάθηκε εδώ ο Μονέ, αυτός ο κεντρικός διάδρομος ήταν σκοτεινός και άκαμπτος, πλαισιωμένος από κλαδεμένους θάμνους πυξαριού και ψηλά έλατα και κυπαρίσσια. Ο Μονέ απεχθανόταν την αυστηρή γεωμετρία και ήθελε άπλετο ήλιο πάνω στα πέταλά του· η Αλίς λάτρευε τα αειθαλή και τον παρακαλούσε να μην τα πειράξει. Καβγάδιζαν για εκείνα τα δέντρα επί χρόνια. Στο τέλος ο Μονέ ξερίζωσε το πυξάρι, έκοψε τα έλατα για να πλημμυρίσουν φως τα παρτέρια, έστησε στη θέση τους αυτές τις βαμμένες μεταλλικές καμάρες και κράτησε μόνο τους δύο σκούρους ίταμους πιο κοντά στο σπίτι ως κίνηση συμφιλίωσης προς την Αλίς. Αν κοιτάξετε πίσω από τις καμάρες κοντά στην πρόσοψη, ξεχωρίζετε ακόμη τις σκούρες κορυφές τους.
Όλα τα υπόλοιπα εδώ συντέθηκαν με το μάτι ζωγράφου και όχι με εγχειρίδιο βικτωριανού πάρκου. Οι γέρικες μηλιές και αχλαδιές έδωσαν τη θέση τους σε ανθοφόρες ιαπωνικές κερασιές και βερικοκιές. Στο δυτικό μισό του κήπου έστρωσε πλάι πλάι μακρόστενα ορθογώνια παρτέρια ενός χρώματος το καθένα, μπλε ίριδες, πορφυρές ανατολικές παπαρούνες, κίτρινους νάρκισσους, παιώνιες, ντάλιες και αστέρες, ώστε ο άνεμος και ο ήλιος να τα αναμειγνύουν οπτικά όπως οι αδούλευτες πινελιές πάνω στον καμβά. Ψηλοί μίσχοι στέκονταν πίσω από χαμηλές τούφες για να χτίζουν βάθος και να ρίχνουν χρωματιστές σκιές.
Το να κρατά ένα εκτάριο σε αδιάκοπη ανθοφορία από τον Απρίλιο έως το φθινόπωρο έγινε εμμονή. Ο Μονέ αντάλλασσε σπόρους και βοτανικά περιοδικά με τους φίλους του Γκιστάβ Καϊγμπότ και Οκτάβ Μιρμπό. Τον Σεπτέμβριο του 1892 έστησε θερμαινόμενο θερμοκήπιο και έμεινε ξάγρυπνος έως το πρωί με την Αλίς και τις προγονές του ελέγχοντας τον λέβητα για να μην κάψει ο πάγος τις γλοξίνιες του. Έως το 1904 έξι κηπουροί πλήρους απασχόλησης δούλευαν εδώ υπό τον Φελίξ Μπρέιγ. Όταν τα κάρα και τα πρώτα αυτοκίνητα σήκωναν λευκή σκόνη κιμωλίας πάνω στα παρτέρια του από τη Σεμέν ντι Ρουά πίσω σας, ο Μονέ πλήρωσε από την τσέπη του για να ασφαλτοστρωθεί ο δημόσιος δρόμος.
Έως το 1977 τα βάτα είχαν πνίξει ολόκληρο τον περίβολο και τα σίδερα είχαν σκουριάσει πέρα για πέρα. Ο αρχικηπουρός Ζιλμπέρ Βαέ και ο Ζεράλντ Βαν ντερ Κεμπ χρειάστηκε να ξύσουν το συσσωρευμένο χώμα μόνο και μόνο για να ξαναβρούν τη στάθμη των αρχικών μονοπατιών του Μονέ προτού φυτέψουν ξανά τις ακριβείς ποικιλίες του.
Στάση 4 από 5 · Όχθη του Υδάτινου Κήπου, του Jardin d'eau, νότια της Chemin du Roy μέσω της υπόγειας διάβασης πεζών, απέναντι από τον ανοιχτό καθρέφτη της λίμνης με τα νούφαρα
Ο Υδάτινος Κήπος και η λίμνη με τα νούφαρα
Εκσκαφή και φύτευση από τον Κλοντ Μονέ (1840–1926), με υβριδικά νούφαρα καλλιεργημένα από τον Joseph Bory Latour-Marliac (1830–1911) · Πρώτο αγροτεμάχιο αγοράστηκε και σκάφτηκε το 1893· επεκτάθηκε το 1901–1902· οι όχθες αναδιαμορφώθηκαν μετά την πλημμύρα του 1910 · Εκτραπείς βραχίονας του ρυακιού Ru που γεμίζει ασύμμετρη λεκάνη η οποία ξεκίνησε σε οικόπεδο 1.268 τετραγωνικών μέτρων και επεκτάθηκε περίπου στο τετραπλάσιο, φυτεμένη με υβριδικά νούφαρα, κλαίουσες ιτιές και μπαμπού
Προσέξτε
- Τον αναποδογυρισμένο ουρανό και τα κρεμαστά κλαδιά της κλαίουσας ιτιάς που καθρεφτίζονται ανάμεσα στις συστάδες από στρογγυλά φύλλα νούφαρων: ακριβώς το χωρίς κάδρο πλάνο που ζωγράφιζε ο Μονέ μετά το 1897.
- Τα ροζ, πορφυρά και απαλά κίτρινα υβριδικά νούφαρα, διασταυρωμένα στη νοτιοδυτική Γαλλία από τον Joseph Bory Latour-Marliac αντί για τα αυτοφυή λευκά νούφαρα.
- Το παραπέτασμα από μπαμπού, σφενδάμια και ιτιές που κρύβει τα γύρω χωράφια ώστε το νερό να διαβάζεται ως ένας αυτάρκης κόσμος χωρίς μακρινό ορίζοντα.
Κείμενο (2:14)
Περάστε την υπόγεια διάβαση κάτω από τη Σεμέν ντι Ρουά, μια σήραγγα που προστέθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1970 με δωρεά του Γουόλτερ Άνενμπεργκ ώστε οι επισκέπτες να μην αποφεύγουν πια τα αυτοκίνητα εκεί όπου κάποτε τέσσερα τρένα την ημέρα τράνταζαν την πύλη του Μονέ, και οι κανόνες αλλάζουν μονομιάς. Επάνω στο Κλο Νορμάν κάθε μονοπάτι είναι ευθύγραμμο. Εδώ κάτω στον Υδάτινο Κήπο ούτε μία όχθη δεν τρέχει σε ευθεία γραμμή.
Τον Φεβρουάριο του 1893, δέκα χρόνια μετά την άφιξή του στο Ζιβερνί, ο Μονέ αγόρασε 1.268 τετραγωνικά μέτρα βαλτώδους λιβαδιού από αυτή την πλευρά των γραμμών, τα οποία διέσχιζε ένα κρύο ρυάκι που λεγόταν Ρι, βραχίονας του Επτ. Όταν τον Μάρτιο ζήτησε άδεια να εκτρέψει νερό από το Ρι σε μια σκαμμένη λιμνούλα, το χωριό ξεσηκώθηκε εναντίον του. Οι αγρότες επέμεναν ότι τα ξενόφερτα υδρόβια φυτά του θα δηλητηρίαζαν το ρέμα και θα σκότωναν τα κοπάδια τους, και τον Απρίλιο το δημοτικό συμβούλιο απέρριψε το αίτημά του. Ο Μονέ ξέσπασε σε επιστολή του, βρίζοντας τους χωρικούς και τους μηχανικούς και απειλώντας να πετάξει τα νούφαρά του στο ποτάμι, κι έπειτα προσέφυγε στον νομάρχη του Ερ τον Ιούλιο του 1893 με μία αφοπλιστική φράση: ήθελε να καλλιεργήσει υδρόβια φυτά για την τέρψη των ματιών και για να έχει θέματα να ζωγραφίζει. Δέκα μέρες αργότερα ο νομάρχης υπέγραψε την άδεια.
Έως εκείνη τη γενιά, τα άγρια ευρωπαϊκά νούφαρα άνθιζαν λευκά. Στην Παγκόσμια Έκθεση του Παρισιού το 1889, ο Μονέ είχε δει εντυπωσιακά ανθεκτικά υβρίδια σε ροζ, κίτρινο και βαθύ κόκκινο, δημιουργημένα από τον Γάλλο βοτανολόγο Ζοζέφ Μπορί Λατούρ-Μαρλιάκ, και τα παρήγγειλε απευθείας από τους καταλόγους του φυτωρίου του. Αγόρασε κι άλλη γη το 1901, μετατόπισε την κοίτη του Ρι νοτιότερα το 1902 για να τριπλασιάσει τη λεκάνη, φύτεψε γιγάντιο μπαμπού το 1906 και, αφού δύο καταστροφικές πλημμύρες του Σηκουάνα το 1910 έθαψαν τον κήπο στη λάσπη, έπλασε τις όχθες στις πλατιές καμπύλες που βλέπετε σήμερα, περίπου τέσσερις φορές μεγαλύτερες από την πρώτη του λίμνη.
Ένας κηπουρός εργαζόταν αποκλειστικά μέσα σε μια βάρκα με επίπεδο πυθμένα χωρίς να κάνει τίποτε άλλο: μάζευε τα ξερά φύλλα και ξέπλενε τη σκόνη και την πρωινή δροσιά από τα νούφαρα. Κοιτάξτε κάθετα μέσα στο νερό ανάμεσα στα επιπλέοντα φύλλα, εκεί όπου τα σύννεφα και τα κλαδιά της ιτιάς κρέμονται ανάποδα. Από το 1897 έως τον θάνατό του, ο Μονέ έβγαλε εντελώς την όχθη από τους καμβάδες του και ζωγράφιζε μόνο αυτόν τον υγρό καθρέφτη, που κορυφώθηκε στα ενενήντα ένα μέτρα των καμπύλων τοιχογραφιών με τα Νούφαρα στο Μουσείο Οραντζερί στο Παρίσι.
Στάση 5 από 5 · Δυτικό άκρο του Υδάτινου Κήπου, του Jardin d'eau, κοιτάζοντας ανατολικά πάνω από τη λίμνη με τα νούφαρα προς την πράσινη τοξωτή πεζογέφυρα και τον θόλο από γλυτσίνιες
Η Ιαπωνική Γέφυρα και η πέργκολα με τις γλυτσίνιες
Κατασκευάστηκε για τον Κλοντ Μονέ (1840–1926) από ντόπιο τεχνίτη· η πέργκολα προστέθηκε για τον Μονέ· η γέφυρα ανακατασκευάστηκε από ξύλο οξιάς βάσει του σχεδίου του Μονέ το 1977–1980 υπό τον Gérald Van der Kemp · Η γέφυρα χτίστηκε το 1893–1895· η πέργκολα με τις γλυτσίνιες προστέθηκε γύρω στο 1904 με 1905· ανακατασκευάστηκε το 1977–1980 · Τοξωτή πεζογέφυρα από ξύλο οξιάς βαμμένη πράσινη και πέργκολα με γλυτσίνιες πάνω από το δυτικό στενό της λίμνης με τα νούφαρα, στο οικόπεδο του υδάτινου κήπου που ξεκίνησε από τα 1.268 τετραγωνικά μέτρα
Προσέξτε
- Το χρώμα στα καμπύλα ξύλινα κιγκλιδώματα: ο Μονέ διάλεξε απαλό πράσινο του κήπου αντί για την παραδοσιακή ιαπωνική λάκα σε κόκκινο του κινναβάρεως, ώστε το ξύλο να σβήνει μέσα στις ιτιές και στις καλαμιές.
- Το φωτεινό κενό αέρα κάτω από το τόξο του καταστρώματος, αρκετά ψηλό ώστε το φως της ημέρας να γλιστρά από κάτω και να φωτίζει το σκιασμένο νερό.
- Τους συνεστραμμένους γέρικους κορμούς της γλυτσίνιας που σκαρφαλώνουν στην πέργκολα από πάνω, τα ίδια τα κλήματα του Μονέ που διασώθηκαν όταν η σαπισμένη ξύλινη γέφυρα ξαναφτιάχτηκε από οξιά.
Κείμενο (2:57)
Σταθείτε στη δυτική καμπύλη της λίμνης και κοιτάξτε ευθεία ανατολικά πάνω από τα φύλλα των νούφαρων προς την τοξωτή ξύλινη γέφυρα. Αν τραβούσατε μια αόρατη γραμμή βόρεια μέσα από το κέντρο αυτού του ανοίγματος, απέναντι από τον δρόμο και πάνω στην πλαγιά, θα ανέβαινε ολοίσια στην Γκραντ Αλέ του Κλο Νορμάν έως την εξώπορτα του Μονέ. Ακόμη και μέσα σε έναν ασύμμετρο κήπο ιαπωνικής έμπνευσης, αγκύρωσε τη γέφυρα πάνω στη ραχοκοκαλιά ολόκληρου του κτήματος.
Ένας ντόπιος μαραγκός έφτιαξε το πρώτο άνοιγμα εδώ ενώ η λίμνη ήταν ακόμη γυμνό χώμα. Όταν η δεκαπεντάχρονη Ζιλί Μανέ επισκέφτηκε το κτήμα με τη μητέρα της Μπερτ Μοριζό τον Οκτώβριο του 1893, σημείωσε στο ημερολόγιό της μια διακοσμητική λίμνη που τη διέσχιζε μια πράσινη γέφυρα αρκετά ιαπωνική στην όψη, και το ολοκληρωμένο τόξο βρισκόταν στη θέση του έως το 1895. Ο Μονέ ήξερε απ’ έξω τις καμπύλες ξύλινες πεζογέφυρες από τις ξυλογραφίες του Χιροσίγκε και του Χοκουσάι που κάλυπταν τους τοίχους του μέσα στο σπίτι, και τον Ιούνιο του 1891 είχε ζητήσει επίσης τη συμβουλή του Ιάπωνα κηπουρού Ουασούκε Χάτα, ο οποίος είχε μείνει στη Γαλλία αφότου έστησε το ιαπωνικό περίπτερο για την Παγκόσμια Έκθεση του Παρισιού. Ωστόσο ο Μονέ αρνήθηκε ένα προφανές κλισέ. Οι παραδοσιακές γέφυρες ναών και κήπων στην Ιαπωνία βάφονται με κόκκινη λάκα κινναβάρεως. Ο Μονέ έβαψε τη δική του πράσινη ώστε να βυθίζεται στις κλαίουσες ιτιές, στα μπαμπού και στα βούρλα αντί να φωνάζει απέναντί τους, και καμπύλωσε το κατάστρωμα τόσο όσο χρειαζόταν για να περνά το φως της ημέρας από κάτω και να ανοίγει τη σκοτεινή αντανάκλαση στο νερό.
Λίγα χρόνια αργότερα σήκωσε μια καφασωτή πέργκολα πάνω από τα κιγκλιδώματα και οδήγησε στην κορυφή της μοβ και λευκές ιαπωνικές γλυτσίνιες, ώστε κάθε άνοιξη τα τσαμπιά να κρέμονται σαν πολυέλαιοι πάνω από το νερό.
Καμία άλλη κατασκευή στη μοντέρνα ζωγραφική δεν δοκιμάστηκε κάτω από πιο σκληρές αλλαγές της όρασης. Το καλοκαίρι του 1899 ο Μονέ έστησε το καβαλέτο του ακριβώς εκεί όπου στέκεστε και ζωγράφισε μια σφιχτή σειρά από σχεδόν τετράγωνους καμβάδες, ισορροπημένους και δροσερούς σε σμαραγδί και γαλαζοπράσινους τόνους, ανάμεσά τους και την Πράσινη Αρμονία που βρίσκεται σήμερα στο Μουσείο Ορσέ. Είκοσι χρόνια αργότερα, από το 1918 έως το 1924, πυκνός καταρράκτης θόλωσε και τα δύο του μάτια, φιλτράροντας τα μπλε και τα βιολετιά και μετατρέποντας τον κόσμο σε λασπωμένο κίτρινο και χρώμα της σκουριάς. Αρνούμενος στην αρχή να ρισκάρει χειρουργείο και ζωγραφίζοντας ύστερα ξανά με μανία μετά από δύο επεμβάσεις στο δεξί του μάτι το 1923, ο ογδοντάχρονος καλλιτέχνης επέστρεψε σε αυτή τη γέφυρα και της επιτέθηκε με παχιές κρούστες ώχρας, άλικου και καμένου πράσινου, σε καμβάδες που κρέμονται σήμερα στο Μουσείο Μαρμοτάν Μονέ, όπου το ξύλινο τόξο σχεδόν διαλύεται μέσα σε καθαρό χρώμα.
Στη διάρκεια των τριών δεκαετιών εγκατάλειψης μετά το 1947, οι τερμίτες κούφωσαν τις σανίδες ώσπου η γέφυρα σάπισε μέσα στο μαύρο νερό, ενώ οι μυοκάστορες ξήλωναν τις όχθες. Όταν ο Βαν ντερ Κεμπ και ο Ζιλμπέρ Βαέ αποστράγγισαν και αντιστήριξαν τη λίμνη από το 1977 έως το 1980, οι μαραγκοί ξανάχτισαν τη γέφυρα πανομοιότυπη από ωριμασμένο ξύλο οξιάς, περνώντας προσεκτικά τον νέο σκελετό κάτω από τα ροζιασμένα ζωντανά κλήματα γλυτσίνιας που είχε φυτέψει ο ίδιος ο Μονέ.
Ανεξάρτητος ξεναγός · Chiaro
Στρέψτε το Chiaro σε οτιδήποτε στο Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ.
Μέσα στο ροζ σπίτι κρέμονται 211 ιαπωνικές ξυλογραφίες των Ουταμάρο, Χοκουσάι και Χιροσίγκε δίπλα σε αντίγραφα έργων των Σεζάν, Ρενουάρ, Σινιάκ και Καϊγμπότ, ενώ έξω εκατοντάδες ποικιλίες λουλουδιών εναλλάσσονται από τον Απρίλιο έως το φθινόπωρο. Φωτογραφίστε μια ξυλογραφία στον κίτρινο τοίχο της τραπεζαρίας, ένα πλακάκι της Ρουέν ή ένα άγνωστο λουλούδι στο μονοπάτι, και το Chiaro σάς λέει τι βλέπετε και απαντά φωναχτά στην επόμενη ερώτησή σας.
Πριν πάτε
Πώς θα πάτε
84 rue Claude Monet, 27620 Giverny, στον νομό Eure της Νορμανδίας. Η στάση 1 ακούγεται δωρεάν στην οδό Rue Claude Monet έξω από τον μαντρότοιχο πριν από την είσοδο των εισιτηρίων· οι επισκέπτες με κάρτα αναπηρίας έχουν είσοδο προτεραιότητας από την πύλη ομάδων στη Sente Leroy.
Από τον σταθμό Paris Gare Saint-Lazare, τα περιφερειακά τρένα φτάνουν στον σταθμό Vernon-Giverny σε περίπου σαράντα πέντε λεπτά έως μία ώρα. Έξω από τον σταθμό, λεωφορείο ανταπόκρισης εκτελεί δρομολόγια προς το Ζιβερνί με 5 ευρώ απλή μετάβαση ή 10 ευρώ μετ’ επιστροφής, ενώ στην έξοδο του σταθμού ενοικιάζονται ποδήλατα για τη διαδρομή Seine à Vélo έως το χωριό. Όσοι έρχονται με αυτοκίνητο βρίσκουν δωρεάν χώρους στάθμευσης με θέσεις ποδηλάτων στην άκρη του Ζιβερνί.
Εισιτήρια και είσοδος
- Το Σπίτι και οι Κήποι του Μονέ λειτουργούν εποχικά κάθε μέρα, συμπεριλαμβανομένης της Δευτέρας και των επίσημων αργιών, από 1 Απριλίου έως 1 Νοεμβρίου, 10:00 έως 18:00 με τελευταία είσοδο στις 17:30. Το κτήμα παραμένει κλειστό τον χειμώνα από 2 Νοεμβρίου έως 31 Μαρτίου· η επίσημη πύλη εισιτηρίων ανακοινώνει την εαρινή επαναλειτουργία για την 1 Απριλίου 2027, με έναρξη των ηλεκτρονικών πωλήσεων τον Μάρτιο του 2027.
- Τα ατομικά εισιτήρια ελεύθερης επίσκεψης κοστίζουν 13 ευρώ για ενήλικες, 7 ευρώ για ηλικίες 7 έως 17 ετών και φοιτητές (οι φοιτητές καλών τεχνών και ιστορίας της τέχνης εισέρχονται δωρεάν με αποδεικτικό), είναι δωρεάν για παιδιά κάτω των 7 ετών εκτός σχολικών ομάδων, και κοστίζουν 6 ευρώ για επισκέπτες με αναπηρία (ο συνοδός καταβάλλει ολόκληρο εισιτήριο). Συνδυαστικά εισιτήρια που πωλούνται μόνο επιτόπου συνδυάζουν το Ζιβερνί με το Musée des Impressionnismes Giverny στα 25 ευρώ, το Μουσείο Οραντζερί στα 25,50 ευρώ ή το Μουσείο Μαρμοτάν Μονέ στα 27 ευρώ.
- Η ηλεκτρονική κράτηση στην επίσημη πύλη εισιτηρίων συνιστάται θερμά, αν και εισιτήρια πωλούνται καθημερινά και στα εκδοτήρια· τα ηλεκτρονικά εισιτήρια δεν επιστρέφονται, τα εισιτήρια ελεύθερης εισόδου εκδίδονται επιτόπου με επίδειξη δικαιολογητικού και όχι διαδικτυακά, δεν υπάρχει πρόσβαση χωρίς αναμονή στην ουρά και κάθε έξοδος από τον χώρο είναι οριστική.
- Τα μονοπάτια του Clos Normand και του Υδάτινου Κήπου (που συνδέονται με την υπόγεια διάβαση κάτω από τη Chemin du Roy) είναι προσβάσιμα σε επισκέπτες με μειωμένη κινητικότητα, ενώ το ιστορικό σπίτι δεν είναι προσβάσιμο σε αναπηρικό αμαξίδιο. Δεν υπάρχει χώρος φύλαξης αποσκευών: οι τσάντες ελέγχονται στην είσοδο και επιτρέπονται μόνο τσάντες μεγέθους καμπίνας έως 55 επί 35 επί 20 εκ. στο χέρι ή στην πλάτη, ενώ τα κατοικίδια (εκτός από αναγνωρισμένους σκύλους βοηθείας), τα πικνίκ, η ζωγραφική και το σχέδιο απαγορεύονται.
Ο επίσημος ηχητικός ξεναγός
Το Fondation Claude Monet δεν ενοικιάζει ούτε διαθέτει επίσημη συσκευή ηχητικής ξενάγησης ή εφαρμογή κινητού στον χώρο: το τυπικό ατομικό εισιτήριο αφορά αποκλειστικά ελεύθερη περιήγηση χωρίς ξεναγό, ενώ οι προκρατημένες ομάδες είκοσι ατόμων και άνω έρχονται με εξωτερικούς ανεξάρτητους ξεναγούς. Τα πέντε ηχητικά κομμάτια αυτής της σελίδας καλύπτουν αυτό το κενό δωρεάν σε οποιοδήποτε πρόγραμμα περιήγησης κινητού, ξεκινούν έξω από τον μαντρότοιχο στην οδό Rue Claude Monet και εμφανίζουν ολόκληρο το κείμενο κάτω από κάθε πρόγραμμα αναπαραγωγής.
Επίσημος ιστότοπος →Ερωτήσεις
Υπάρχει επίσημος ηχητικός ξεναγός στο Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ στο Ζιβερνί;
Όχι. Το Fondation Claude Monet δεν προσφέρει επίσημη συσκευή ηχητικής ξενάγησης ούτε εφαρμογή στον χώρο· το ατομικό εισιτήριο πωλείται ως επίσκεψη χωρίς ξενάγηση, με προτεινόμενη διάρκεια 1 ώρα και 30 λεπτά έως 2 ώρες. Μπορείτε να ακούσετε δωρεάν και τις πέντε στάσεις αυτής της σελίδας στο πρόγραμμα περιήγησης του κινητού σας, με πλήρες κείμενο από κάτω.
Πότε είναι ανοιχτά το Σπίτι και οι Κήποι του Μονέ στο Ζιβερνί;
Το κτήμα ανοίγει μόνο από την άνοιξη έως το φθινόπωρο: καθημερινά από 1 Απριλίου έως 1 Νοεμβρίου, 10:00 έως 18:00, με τελευταία είσοδο στις 17:30, συμπεριλαμβανομένης της Δευτέρας και των γαλλικών αργιών. Από 2 Νοεμβρίου έως τα τέλη Μαρτίου παραμένει κλειστό· το επίσημο εκδοτήριο αναφέρει επόμενη επαναλειτουργία την 1 Απριλίου 2027, με ηλεκτρονικές κρατήσεις από τον Μάρτιο του 2027.
Μπορώ να χρησιμοποιήσω αυτόν τον ηχητικό ξεναγό του Ζιβερνί χωρίς εισιτήριο;
Η στάση 1 είναι γραμμένη για τον δημόσιο δρόμο έξω από τον μαντρότοιχο στην οδό Rue Claude Monet, κοιτάζοντας ανατολικά προς την εκκλησία Sainte-Radegonde όπου είναι θαμμένος ο Μονέ, οπότε μπορείτε να την ακούσετε δωρεάν ακόμη και χωρίς να μπείτε μέσα ή εκτός σεζόν. Οι στάσεις 2 έως 5 βρίσκονται μέσα στο Clos Normand και στον Υδάτινο Κήπο και απαιτούν εισιτήριο εισόδου (13 ευρώ για ενήλικα).
Πώς θα πάω από το Παρίσι στο Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ στο Ζιβερνί;
Πάρτε το τρένο από τον σταθμό Paris Gare Saint-Lazare έως το Vernon-Giverny και στη συνέχεια το λεωφορείο ανταπόκρισης Vernon–Giverny έξω από τον σταθμό (5 ευρώ απλή διαδρομή, 10 ευρώ μετ’ επιστροφής) ή νοικιάστε ποδήλατο στην έξοδο του σταθμού και ακολουθήστε τον ποδηλατόδρομο έως το Ζιβερνί. Αν οδηγείτε, υπάρχουν δωρεάν δημόσιοι χώροι στάθμευσης στην άκρη του χωριού.
Χρειάζομαι ξεχωριστό εισιτήριο για τον Υδάτινο Κήπο και την Ιαπωνική Γέφυρα;
Όχι. Ένα ενιαίο εισιτήριο εισόδου καλύπτει το εξωτερικό και τα δωμάτια του σπιτιού, τον ανθόκηπο Clos Normand, καθώς και τον Υδάτινο Κήπο με τη λίμνη με τα νούφαρα και την Ιαπωνική Γέφυρα απέναντι από τη Chemin du Roy, όπου περνάτε από την υπόγεια διάβαση πεζών. Λάβετε υπόψη ότι κάθε έξοδος από το κτήμα είναι οριστική.
Μπορώ να φέρω βαλίτσα ή σακίδιο στους κήπους του Μονέ στο Ζιβερνί;
Δεν υπάρχει χώρος φύλαξης αποσκευών στον χώρο βάσει των γαλλικών κανόνων ασφαλείας Vigipirate και οι μεγάλες βαλίτσες δεν γίνονται δεκτές. Από τον έλεγχο επιτρέπονται μόνο τσάντες μεγέθους καμπίνας με διαστάσεις το πολύ 55 επί 35 επί 20 εκ., κρατημένες στο χέρι ή φορεμένες στην πλάτη.
Περισσότερες ηχητικές ξεναγήσεις
Δημιουργία του Chiaro. Δεν συνδέεται με το Σπίτι και τους Κήπους του Μονέ.